Vrijdag 15/11/2019

Verontwaardiging alom, maar Europese leiders roeren zich niet

Angela Merkel, Emmanuel Macron, Theresa May: de Europese leiders bleven lang muisstil over het geweld in Catalonië. Waarom roeren ze zich niet? 'Ze willen vooral stabiliteit.'

Hoewel in heel Europa verontwaardigd gereageerd wordt op het gewelddadige politie-optreden van zondag, spreken slechts weinig politieke leiders zich uit. Premier Charles Michel (MR) veroordeelde het geweld en riep op tot dialoog maar Europese zwaargewichten als Duits bondskanselier Angela Merkel en Frans president Emmanuel Macron deden er aanvankelijk het zwijgen toe.

Gisterenmiddag liet de Europese Commissie eindelijk van zich horen. Via een woordvoerder riep de Commissie op tot dialoog in Spanje. Al bleef de EU op de vlakte. "Geweld kan niet de oplossing zijn", klonk het, en "in deze tijd is eenheid nodig".

Achter de schermen

Dat valt te verklaren door de traditionele Europese weigerachtigheid om zich te mengen in de interne aangelegenheden van de lidstaten, zegt professor Europese Politiek Hendrik Vos (UGent). "Wat ook meespeelt is dat Spaans premier Mariano Rajoy tot de EVP, de grootste Europese politieke familie, behoort, en dat hij goed ingebed is in het Europese establishment. Bij Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker zal de gedachte 'we mogen onze Rajoy niet te veel in de hoek zetten' wel meespelen. De Spaanse premier is geen (Griekse premier, DBA) Alexis Tsipras die je makkelijker kunt marginaliseren."

Al leidt het geweld van zondag ook binnen de EVP tot steeds meer ontevredenheid. "Ik neem aan dat er achter de schermen veel gepraat wordt, dat onder meer Merkel wel getelefoneerd zal hebben met Rajoy."

Niets te winnen

Maar zich formeel uitspreken zal ze niet gauw doen, zegt Duitsland-kenner Dirk Rochtus (KU Leuven). Hij wijst erop dat Merkel momenteel andere zorgen heeft, nu ze een nieuwe regering op de been moet brengen. Bovendien heeft Duitsland ook niets te winnen bij een harde veroordeling van het Spaanse optreden. "Traditioneel wil Duitsland vooral stabiliteit binnen de Europese Unie."

Om dezelfde reden liet ook een Franse reactie lang op zich wachten. President Macron wees op het belang van de "grondwettelijke eenheid van Spanje" en zweeg in alle talen over het geweld.

De Britse regering heeft zich steeds buiten de Catalaanse kwestie gehouden en zal zich ook nu niet in de debatten mengen, meent Michael Keating, professor politieke wetenschappen aan de universiteit van Aberdeen. "Theresa May zit met haar eigen situatie in Schotland."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234