Zaterdag 17/04/2021

Vereenvoudigen op Brusselse wijze

null Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN

De hervorming van Brussel waarover de onderhandelaars het gisteren eens raakten is gerommel in de marge, oordeelt Hendrik Vuye, hoogleraar Staatsrecht aan de Universiteit Namen. 'Waarom zat Vlaanderen niet zelf aan de onderhandelingstafel? Waar was Kris Peeters?'

Driewerf hoera, voortaan is Brussel de modeldeelstaat. De interne staatshervorming van Brussel is een feit. Nu zijn er homogene bevoegdheden: alleen de gemeenten zijn bevoegd voor het schoonmaken van de straten. Personeel en materiaal worden overgeheveld van het Brusselse Gewest naar de gemeenten. Mogelijk zal deze verhuis zorgen voor een beperkte verkeershinder, maar het sop is de kool waard. We zullen dit merken: 'Bruxelles, ville de la propreté'. Er komt één mobiliteitsplan voor Brussel. En parkeerzones zullen over de gemeentegrenzen heen lopen, terwijl er nu in dezelfde straat soms verschillende tarieven gelden. Fantastisch, andere wereldsteden zullen dit voorbeeld volgen. En zeggen dat niemand tot nu toe hieraan had gedacht. Het aantal openbare vastgoedmaatschappijen wordt gehalveerd. In plaats van 33 worden dat er voortaan slechts 16,5. De gouverneur wordt afgeschaft. Eindelijk, want er is geen provincie meer sedert 1993 en, zonder dat blijkbaar iemand het heeft gemerkt, is de post vacant sinds de laatste gouverneur Véronique Paulus de Châtelet eind 2008 met pensioen is gegaan.

Dit alles had de werkgroep onder leiding van hervormer Philippe Moureaux (PS) klaar op twee dagen! Twee dagen! Kostprijs: 460 miljoen euro. In de tijd van Steve Stevaert was dit ongetwijfeld gratis geweest, maar toen was het hoogconjunctuur. Nu is het crisis en dus het ideale moment om te besparen door hiervoor jaarlijks 460 miljoen euro op te hoesten, moeten de Vlaamse onderhandelaars hebben gedacht.

Taalrechten

En ze zijn tevreden, de Vlaamse onderhandelaars. Hun eis 'geen cent voor Brussel zonder vereenvoudiging' is ingewilligd. Danku, Philippe Moureaux! Alleen de stokebranden van het FDF blijven morrelen. Zij hadden ook nog graag de vicegouverneur afgeschaft. Dit is een soort commissaris van de federale regering die moet waken over de toepassing van de taalwetgeving. Hij bewaakt dus de taalrechten van de Brusselse Vlamingen. Vandaar dat het FDF ook hier wil vereenvoudigen. Nu is het al zo dat de Brusselse gemeenten de taalwetgeving eenvoudigweg niet toepassen, maar dit zou nog eenvoudiger gaan mocht niemand over de taalwetgeving waken. Maak u echter geen illusies. Ook de vicegouverneur is al een tijdje op pensioen en nog niet vervangen.

In het vereenvoudigde Brussel zijn voortaan nog slechts volgende overheden actief: het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, de Brusselse agglomeratie, 19 gemeenten, 19 0CMW's, 6 politiezones (voortaan wel gecoördineerd door het Gewest), de Vlaamse Gemeenschap, de Franse Gemeenschap, - even ademhalen - de Vlaamse Gemeenschapscommissie, de Franse Gemeenschapscommissie, de Gemeenschappelijke Gemeenschapscommissie, de federale Staat en een dienstdoend vicegouverneur, in afwachting van een nieuwe volwaardige vicegouverneur. Uit recent onderzoek blijkt zelfs dat in Brussel 41 ministers of schepenen bevoegd zijn voor cultuur. Er zijn vier maatschappijen voor openbaar vervoer actief en, sinds het 'Brusselakkoord', nog slechts 16,5 openbare vastgoedmaatschappijen. De Brusselse politici waren gisteren terecht fier op hun modelstaat.

Brussel is natuurlijk het Walhalla voor de Vlamingen. Waar elders kan je minister worden met 796 stemmen? In Brussel wordt je hiermee Vlaams Minister van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering, belast met Financiën, Begroting, Openbaar Ambt en Externe Betrekkingen (Jean-Luc Vanraes, nvdr). Deze baan mag je dan cumuleren met de taken van Voorzitter van het College van de Vlaamse Gemeenschapscommissie (VGC), belast met Onderwijs, Vorming, Begroting & Communicatie; en Lid van het Verenigd College van de Gemeenschappelijke Gemeenschapscommissie, belast met Gezondheidsbeleid, Financiën, Begroting en Externe Betrekkingen. Het zijn dergelijke stemmenkanonnen die het nieuwe Brusselakkoord hebben onderhandeld. Om een nieuwe, van irritatie getuigende, mail te vermijden van de woordvoerster van Guy Vanhengel benadruk ik graag dat hij bij dezelfde verkiezingen 'wereldrecordhouder Vlaamse stemmen' werd met het cijfer 5.179. Neen, niet bij de gemeenteraadsverkiezingen van Bachten de Kupe, bij de verkiezingen voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest bestaande uit 19 dichtbevolkte gemeenten.

Met welke legitimiteit hebben deze Vlaams-Brusselse stemmenkanonnen onderhandeld namens Vlaanderen? Waarom zat Vlaanderen niet zelf aan de onderhandelingstafel? Waar was Kris Peeters?

De machtspariteit binnen de Brusselse regering (goed voor twee ministersposten en een staatssecretariaat) en de ruime gewaarborgde vertegenwoordiging van de Brusselaars in het Vlaams Parlement (6 verkozenen), kan men uitsluitend verantwoorden omdat Brussel ook een Vlaamse stad is.

De machtspositie die de Vlamingen vandaag innemen binnen de Brusselse instellingen kan enkel worden verantwoord omwille van de band tussen Vlaanderen en Brussel. Knippen de Brusselse Vlamingen deze band door, dan zagen ze de tak af waarop ze zitten. Binnen de autonome deelstaat Brussel zijn ze een bijzonder kleine minderheid. Een minderheid die zeker enige bescherming zal genieten, maar die geen aanspraak kan maken op een machtspariteit.

Ook Vlaanderen mag hier eens klare wijn schenken. Wat is het nu? Is Brussel nog een Vlaamse stad of niet? Het volstaat niet om mechanisch te blijven herhalen dat Vlaanderen Brussel niet los laat en in de feiten afwezig te blijven wanneer er over Brussel wordt gedebatteerd. Geen woorden maar daden, of ook hier een beetje 'Vlaanderen In Actie'.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234