Zaterdag 27/02/2021

AchtergrondVerenigde Staten

Verdient ook de Amerikaanse president die enkel tweets las een bibliotheek?

Het satirische programma The Daily Show richtte alvast een ‘Presidential Twitter Library’ op voor voormalig president Donald Trump. Beeld Getty Images for Comedy Central
Het satirische programma The Daily Show richtte alvast een ‘Presidential Twitter Library’ op voor voormalig president Donald Trump.Beeld Getty Images for Comedy Central

Het is traditie dat Amerikaanse presidenten na hun vertrek uit het Witte Huis worden geëerd met een presidentiële bibliotheek. Maar hoe zit dat met Donald Trump? Sinds de bestorming van het Capitool is dat een gevoelig onderwerp onder de diep verdeelde Amerikanen.

Franklin Roosevelt, John Kennedy, Ronald Reagan, Jimmy Carter en George Bush, allemaal hebben ze een presidentiële bibliotheek gekregen die de herinnering aan hun verblijf in het Witte Huis levend moet houden. Maar nu Trump het Witte Huis met veel rumoer heeft verlaten, klinken er protesten tegen de plannen voor een presidentiële bibliotheek die hem moet eren.

“Een bibliotheek voor een president die vier tot acht uur per dag televisie keek?”, schampert een lezer van de Los Angeles Times in een ingezonden brief. Anderen vinden dat Trump zo’n eerbewijs niet verdient nadat hij het democratische bestel in gevaar heeft gebracht met zijn campagne om de verkiezingszege van Joe Biden terug te draaien. 

Trump heeft inmiddels de eerste stappen naar de oprichting van een presidentiële bibliotheek al gezet met een site, Trumplibrary.gov, waar een deel van zijn toespraken, persverklaringen en tweets zijn opgeslagen. Alleen zijn tweets als president @POTUS45, niet de tienduizenden tweets van zijn geblokkeerde Twitter-account die hij gebruikte om af te rekenen met politieke vijanden.

Donald Trump. Beeld REUTERS
Donald Trump.Beeld REUTERS

Maar of Trump ook staat te trappelen om nu al een echte presidentiële bibliotheek uit de grond te stampen, is nog de vraag: het zou kunnen worden uitgelegd als een teken dat hij het bij één ambtstermijn houdt en niet van plan is zich over vier jaar nog eens verkiesbaar te stellen. Tot nog toe heeft hij er niets over gezegd.

Zonnebank

Voorlopig worden er dan ook vooral grappen gemaakt over de nog te bouwen Trump-bibliotheek. Wat moet er allemaal in komen? In ieder geval één boek, daar is iedereen het over eens: The Art of the Deal. En een souvenirwinkeltje met Make America Great Again-petjes, een casino, een Covfefe-koffiebar (naar de onbegrijpelijke tweet die hij ooit verstuurde), een zonnebank met als extraatje een bleekmiddelbehandeling tegen corona, enzovoort.

Er is al een satirische (sarcastisch is misschien een beter woord) versie van het toekomstige centrum, ontworpen door een New Yorkse architect: Djtrumplibrary.com. Die bevat onder meer een covid-herdenkingstuin voor de slachtoffers van de pandemie onder Trump, een cadeaushop waar je presidentiële gratieverleningen kunt kopen en een muur (‘betaald door Mexico’) met misdrijven die Trump en zijn kompanen (‘bad hombres’) hebben begaan.

Hoeveel grappen er ook worden gemaakt, het staat vast dat er miljoenen Amerikanen zijn die al te graag een bezoek zouden brengen aan de presidentiële bibliotheek van hun conservatieve idool. Dat Trump twee impeachmentprocessen aan zijn broek kreeg, kan geen belemmering zijn. Ook Bill Clinton, die een impeachmentproces wegens zijn affaire met Monica Lewinsky overleefde, heeft zijn eigen bibliotheek, in Little Rock in zijn geboortestaat Arkansas.

Oud-president Barack Obama licht plannen van zijn toekomstige bibliotheek in Chicago toe. Beeld AP
Oud-president Barack Obama licht plannen van zijn toekomstige bibliotheek in Chicago toe.Beeld AP

De presidentiële bibliotheken zijn vooral bedoeld als onderkomen voor hun presidentiële documenten, die door de Nationale Archieven worden beheerd. Daarnaast zijn het ook altaren voor hun naamgevers, die zich vaak op het terrein van de bibliotheek laten begraven.

De ex-presidenten moeten de bouw zelf bekostigen, meestal uit donaties van bewonderaars, en hebben dan ook een flinke vinger in de pap bij het bepalen van de inhoud: vooral de hoogtepunten uit hun presidentschap en zo weinig mogelijk over hun miskleunen. Zo was er in Nixons bibliotheek in zijn geboorteplaats Yorba Linda, in Californië, aanvankelijk vrijwel niets te vinden over het Watergate-schandaal dat hem de kop kostte, of het moest de helikopter zijn waarmee hij uit het Witte Huis vertrok. 

De Clinton-bibliotheek is tamelijk open over het Lewinsky-schandaal, al waren Republikeinse bezoekers teleurgesteld dat haar beruchte blauwe jurk ontbrak in de collectie. Ex-president George Bush jr. pronkt in zijn bibliotheek in Texas uitgebreid met zijn optreden na 9/11 en de omverwerping van Saddam Hoessein: een van de tentoongestelde objecten is een pistool van de Iraakse dictator.

2 miljard dollar

Er gaan geruchten dat Trump al is begonnen geld in te zamelen voor zijn presidentiële bibliotheek, die liefst 2 miljard dollar zou gaan kosten. Dat zou vier keer zoveel zijn als het presidentiële centrum voor Barack Obama, waarvoor dit jaar de eerste schop in de grond gaat in Chicago. Een echte presidentiële bibliotheek wordt het niet. Obama heeft besloten dat hij niet gaat samenwerken met de Nationale Archieven. Daarmee houdt hij meer greep op het centrum, maar het betekent ook dat hij geen beroep kan doen op de overheid voor de kosten om het centrum draaiende te houden.

Mogelijk zal Trump ook voor zo’n constructie kiezen, omdat hij zijn bedevaartsoord dan helemaal naar zijn smaak kan inrichten, zonder vervelende documenten die een minder gunstig licht op zijn presidentschap werpen. Maar na de bestorming van het Capitool is het de vraag of hij voldoende geldschieters zal vinden.

Als het er ooit komt, staat het vast dat de Trump-bibliotheek geen staaltje van moderne architectuur zal worden, zoals het Obama-centrum dat in Chicago gaat verrijzen. Trump staat erom bekend dat hij houdt van neoklassieke gebouwen, afgewerkt met marmer en goud of wat daarop lijkt. Een maand voor zijn aftreden vaardigde hij een presidentieel decreet uit ('Making Federal Buildings Beautiful Again’, zou het eerst gaan heten) waarin hij bepaalde dat nieuwe overheidsgebouwen liefst moeten worden opgetrokken in een klassieke of traditionele stijl. In ieder geval moet het volgens de regels van Trumps decreet ‘mooi’ worden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234