Maandag 17/05/2021

Update

Venezolaanse president Hugo Chavez (58) overleden

Hugo Chávez in 2004. Beeld AP
Hugo Chávez in 2004.Beeld AP

President Hugo Chavez van Venezuela is na een lange strijd tegen kanker overleden. "We hebben de meest bedroevende en meest tragische informatie ontvangen die we konden ontvangen. Om 16.25 uur (plaatselijke tijd) vandaag 5 maart is onze commandant, president Hugo Chavez Frias, overleden", sprak vicepresident Maduro.

Eerder vandaag raakte bekend dat de president de moeilijkste uren doormaakte sinds zijn operatie tegen kanker op 11 december. Volgens Maduro hielden de artsen Chavez vandaag nauwgezet in de gaten en moesten de Venezolanen bidden voor de president. Zaterdag onderging de socialist een zware chemokuur. Hij is de afgelopen 1,5 jaar vier keer geopereerd. Chavez had vandaag ademhalingsproblemen en kampte opnieuw met een ernstige luchtweginfectie. Vorig jaar won de man opnieuw de presidentsverkiezingen, maar hij was zo ziek dat hij niet geïnaugureerd kon worden in januari.

Coup
Maduro, die het volk vandaag live toesprak, zei verder dat extra maatregelen worden genomen om een staatsgreep te voorkomen. Hij liet weten dat een Amerikaanse diplomaat is uitgewezen omdat die een militaire coup zou hebben willen veroorzaken. De Venezolaanse regering heeft het leger en de politiediensten in het land ontplooid "om de vrede te waarborgen".

Vervroegde verkiezingen
Er worden in Venezuela binnen "de komende 30 dagen" vervroegde presidentsverkiezingen gehouden. Tot dan zal vicepresident Nicolas Maduro de interim verzekeren. Dat heeft minister van Buitenlandse Zaken, Elias Jaua, aangekondigd. Daarmee worden de instructies van de dinsdag overleden president Hugo Chavez opgevolgd, zo stelde hij.

null Beeld REUTERS
Beeld REUTERS

Bemoeial
De linkse populist bemoeide zich gedurende zijn presidentschap (sinds 1999) graag met andere landen. Zo mengde hij zich graag met de politiek in andere Latijns-Amerikaanse landen en haalde hij verbaal uit naar buitenlandse politici met wie hij het niet eens was. Vooral de kapitalistische Verenigde Staten onder president George Bush moesten het destijds ontgelden.

Enkele jaren geleden beweerde Chavez zelfs dat Nederland spionagevluchten door Amerika mogelijk maakt vanaf de vliegvelden Hato en Reina Beatrix op Curaçao en Aruba.

Carrière
Hugo Rafael Chavez Frías werd 28 juli 1954 geboren als zoon van een lerarenechtpaar van indiaanse afkomst. Na zijn militaire opleiding studeerde Chavez nog een blauwe maandag politieke wetenschappen. Hij koos daarna voor een militaire loopbaan die 17 jaar zou duren.

De theorieën van Simón Bolivar, die in de 19e eeuw tegen het imperialisme streed, legden de basis voor zijn socialistische gedachtengoed. Chavez ontmoette in de kazerne jonge militairen, die net als hij vonden dat Venezuela slecht werd geleid. In 1992 leidde Chavez een mislukte coup tegen de zittende regering.

Hij belandde in de gevangenis, maar kreeg in 1994 amnestie. Chavez ging vervolgens de politiek in en won in 1998 de presidentsverkiezingen. Bij zijn aantreden als staatshoofd in 1999 beloofde hij de armoede te bestrijden en de corruptie aan te pakken.

Machtsbelust
In de praktijk bleek dat hij vooral uit was op het versterken van zijn eigen macht. Hij wilde controle krijgen over de oliesector. Venezuela is de op vier na grootste exporteur van olie ter wereld. Door zijn pogingen de olie-industrie onder controle te krijgen, kwam Chavez automatisch in conflict met Washington. Veel Amerikaanse bedrijven hebben belangen in de Venezolaanse oliesector. Bovendien gruwde Chávez als socialist van de Amerikaanse droom van een vrije handelszone.

Verzet en referendum
Ook in eigen land stuitte de autoritair en grillig regerende Chavez op verzet. Hij raakte in 2002 in conflict met tienduizenden werknemers van de nationale petroleummaatschappij Pdvsa. Ook in het leger, aanvankelijk zijn grootste machtsbasis, groeide de kritiek. Veel militairen waren bang dat Chavez aanstuurde op een linkse dictatuur. Ze pleegden een coup, maar na twee dagen zat Chavez met steun van loyale troepen weer in het zadel.

In 2005 overleefde hij een referendum over zijn positie, waarna hij in 2006 werd herkozen tot president. Hij werkte nauw samen met de links geöriënteerde leiders van zijn buurlanden. In 2009 richtten ze de Bank van het Zuiden op om Latijns-Amerikaanse landen minder afhankelijk te maken van het neoliberale Internationaal Monetair Fonds (IMF).

Tijdens de Arabische Lente bekritiseerde hij in 2011 westers georiënteerde heersers als Hosni Mubarak in Egypte. Hij steunde echter de voormalige Libische heerser Mouammar Kadhafi en had kritiek op de aanvallen van de NAVO tegen diens getrouwen.

Chavez in Caracas op 23 februari 2012. Beeld REUTERS
Chavez in Caracas op 23 februari 2012.Beeld REUTERS
Chavez aan de militaire academie in 1975. Beeld AFP
Chavez aan de militaire academie in 1975.Beeld AFP
Chavez tijdens een muzikaal event aan de militaire academie. Beeld AP
Chavez tijdens een muzikaal event aan de militaire academie.Beeld AP
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234