Dinsdag 02/06/2020

opinie

Veiligheidszone voor vrouwen: gewrongen tussen ideale wereld en realiteit

Beeld Bob Van Mol

Heleen Debruyne is schrijfster en columniste. Ze schreef samen met Anaïs Van Ertvelde Vuile lakens. Een hedendaagse visie op seksualiteit.

"Veiligheidszone voor vrouwen bij nieuwjaarsviering in Berlijn", kopten de kranten. "Wat een nederlaag voor onze samenleving dat zoiets nodig is", tweette Rik Torfs. Tandarts en vrouwenrechtenactiviste Darya Safai schreef: "Vrouwen afschermen van geile blikken en seksuele aanranding is een regel in islamitische culturen, niet van onze samenleving! We kunnen niet tolereren dat de islamitische cultuur ons wordt opgedrongen!"

Dit rondje Chinees fluisteren op Twitter doet de argeloze lezer geloven dat vrouwen op de jaarlijkse grootschalige Silvesternacht-viering bij de Berlijnse Brandenburger Tor cava stonden te toosten in een gesegregeerde zone, door dranghekken gescheiden van de vieze blikken en losse handjes van hijgerige bruine mannetjes.

Zoals gewoonlijk is de werkelijkheid een stuk complexer. Natuurlijk wil niemand een herhaling van die vreselijke nieuwjaarsviering van 2015 op 2016 in Keulen, toen honderden vrouwen betast, bestolen of aangerand werden door een paar tientallen mannen met een volgens alle berichten 'Noord-Afrikaans uiterlijk’. 

Sinds die nacht is de Duitse politie, die toen machteloos stond, beducht voor dat soort scenario’s. Voor de viering hadden ze gisteren extra manschappen in burger ingezet, die zich onder de feestvierders mengden om in te grijpen waar nodig. 

In de ‘Women’s Safety Area’ stonden tentjes opgesteld, waar vrouwen die toch lastiggevallen werden, geholpen werden. Er waren psychologen aanwezig, en politieagenten om zo nodig aangifte te doen. Vrouwen die zich onveilig voelden, konden zich ook even terugtrekken om van het vuurwerk en het optreden van Conchita te genieten, in die kalme safety zone. 

De woordvoerder van de politie benadrukte dat er "absoluut geen hekken waren". De zone werd ingevoerd na goede ervaringen met een soortgelijk concept op de oktoberfeesten in München, waar bezopen mannen al decennialang handtastelijk zijn. De Berlijnse politie meldt geïsoleerde gevallen van aanranding en handtastelijkheid, niet uitzonderlijk voor zo'n grootschalige uitgaansavond.

De kritiek op die maatregel was niet min. Deels volg ik ze ook. Een zogenaamd veilige zone voor vrouwen creëren, suggereert dat je buiten die zone sowieso meer risico loopt. Dat je misschien wel onverstandig bent als je je daar als vrouw waagt. Dat kan al snel omslaan in victim blaming: ‘Ze had maar niet in een kort rokje door dat duister steegje moeten lopen’, u kent dat soort argumenten wel. 

En natuurlijk lost het afzonderen van vrouwen om ze te beschermen tegen mannen op de lange termijn helemaal niets op. Het deed me denken aan de metro in Teheran: sommige stellen zijn daar gereserveerd voor vrouwen. Gemengd reizen mag, maar weinig vrouwen doen dat. "Het is gewoon comfortabeler zo", vertelden ze me allemaal. "Zo worden we niet lastiggevallen." Ze werden niet in de vrouwenwagons gedwongen. Het was er trouwens best knus: er werd met bh’s en onderbroeken geleurd. Maar in een systeem van vrijwillige segregatie leren handtastelijke mannen zich natuurlijk nooit te gedragen.

Is die Women’s Safety Zone een nederlaag voor onze samenleving? Zwichten we voor de oprukkende islam? Mij leek het vooral realpolitik van de politie, die sinds Keulen een prioriteit maakt van het voorkomen van aanranding en het adequaat helpen van slachtoffers. Dat zo’n realpolitik te betreuren is, staat buiten kijf. Maar het is niet de taak van de politie om aanranders herop te voeden: dat is aan de maatschappij.

We zitten gewrongen tussen een ideale wereld, waarin we de veiligheidszone op morele gronden kunnen afkeuren, en de realiteit, waarin de zone vrouwen in het hier en nu helpt. Laten we het debat over hoe we handtastelijkheden voorkomen in alle openheid blijven voeren. Ik heb alvast geen zin om volgend jaar zonder mannen te moeten aftellen en juichen.  

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234