Woensdag 20/01/2021

Veertig jaar hits uitgekleed

Dat was slikken, afgelopen week. Een recent onderzoek had aangetoond dat 92 procent van songs in de Amerikaanse hitlijsten vandaag over seks zouden gaan. Een tikkeltje aan de hoge kant, leek ons, dus deden we een eigen onderzoek, dit keer met de Vlaamse hitlijsten. We speurden voor u naar explicit lyrics in de top 30 van 1969 tot nu. Het resultaat leest als een geschiedenis van de 'pornoficatie'. Mét een bijrolletje voor K3.

Ons onderzoek kan natuurlijk alleen maar beginnen in '69, het année érotique. De gelijknamige single van Gainsbourg haalde de Vlaamse top 30 niet, maar zijn schandaalsucces 'Je t'aime... moi non plus' deed dat wél. De single staat in '69 op 7, en de tekst, die is expliciet. "Je vais et je viens / Je me retiens / Non! Maintenant viens..." Veel duidelijker is de daad in een song nog niet beschreven.

De expliciteit van Gainsbourg contrasteert bijzonder fel met de brave toon van de meeste, in veel gevallen nog Vlaamse hits van toen. Tura bezet in '69 de plaatsen 1 en 4, met respectievelijk 'Het kan niet zijn' en 'Angelina'. Aan deze Angelina zingt Tura dat hij haar onmogelijk kan zeggen "hoe groot mijn liefde is" en "hoe dikwijls ik je mis". Passioneler dan dat wordt het bij Tura niet.

Met wat goeie wil kunnen we in dat beruchte année érotique nog één liedje vinden waarin de remmetjes los gaan. We hebben het over 'Venus', "I'm your fire at your desire", de evergreen van Shocking Blue.

Als het waar is dat de hitparade de normen en waarden van haar tijd reflecteert, dan was 1981 een jaar waarin een haast Victoriaanse preutsheid regeerde. Is er een verband met het aantreden van oerconservatieve leiders als Ronald Reagan en Margaret Thatcher? Feit is dat de BRT Top 30 van oktober '81 bevolkt wordt door zeemzoete ballads genre 'One Day in Your Life' van Michael Jackson en discomedleys allerhande.

De meest expliciete song in de hitparade is op dat ogenblik 'Start Me Up' van The Rolling Stones. Of de song echt over seks gaat, is trouwens nog niet zo makkelijk te bewijzen. Het meest overtuigende argument voor een dergelijke interpretatie vind je in de laatste strofe: "You make a dead man come."

Voor de rest is het in deze hitparade zoeken naar een beetje passie. In welgeteld twee songs kun je met wat moeite een verwijzing naar seksualiteit herkennen. In het eerste, 'Agadou' van de Saragossa Band, is sprake van een romance die op het strand tot volle bloei komt. Er wordt gedanst, en dan gebeurt er nog van alles: "She showed me much more."

Een tweede wat passionelere hit is er een van Sheena Eeston. 'For Your Eyes Only' stond op de soundtrack van de gelijknamige Bond-film, altijd goed voor een vleugje pikanterie, maar echt stomend kun je de song niet noemen. Oké, het gaat hier over dingen die alleen 'voor jouw ogen' bestemd zijn. Maar welke dingen dat precies zijn, dat komen we niet te weten, of het moeten de "passions that collide in me" zijn.

Madonna is net op tournee geweest met een kruising tussen musical en sm-orgie, Wendy Van Wanten timmert aan de weg als zangeres, maar van een pornoficatie van de hitlijst kunnen we nog niet spreken. Dé grote nummer 1-hit van 1995 is 'Het is een nacht' van de Nederlander Guus Meeuwis. In de meest expliciete passage zingt Meeuwis over een hotelkamer waar - u mag meezingen - "niemand ons hoort", "niemand ons stoort", "op de vloer ligt een lege fles wijn/ en kledingstukken die van jou of mij kunnen zijn".

Een stuk explicieter is dé eurodancehit van dat jaar, een nummer van Sin With Sebastian. 'Shut Up and Sleep with Me', zo heet de song. Beetje brutale titel, maar daar blijft het ook bij, explicieter dan dat wordt het nooit. De goorste praat van '95 komt uit de mond van Urbanus. Op plaats 24 in de Ultratop van dat jaar vind je zijn 'Poesje stoei'. Men kan natuurlijk beweren dat dit liedje over een kat gaat, maar lang valt die stelling toch niet vol te houden. Bevelen als "trek die stomme ladyshave uit het stopcontact / Vooraleer mijn Eiffeltoren in de Seine zakt" delen wij in elk geval niet uit aan onze huisdieren.

Is onze samenleving ongeveer dan beginnen te pornoficeren? Verder onderzoek zal deze kwestie verder moeten uitklaren, wij kunnen enkel maar vaststellen dat de hitlijst van 1999 gedomineerd wordt door 'een bepaald type' vrouw. Dé koningin van de hitlijsten is dan Britney Spears, de zangeres die vier jaar later samen met Madonna voor de tongzoen van het decennium zou zorgen. "Hit me, baby", zingt ze in haar nummer 1-hit, maar een perverseling die daar iets seksueels achter zoekt.

Behalve Britney is er in '99 ook Cristina Aguilera, een dame die al evenmin een vestimentair voorbeeld aan Inge Vervotte heeft genomen. "Hormones racing at the speed of light", zingt Christina in haar hit 'Genie in a Bottle'. "But that don't mean it's gonna be tonight."

En dan is er nog, op 6 in de Ultratop, het geval K3. Vandaag appelleert deze meidengroep vooral aan onze kinderen, maar de al wat oudere snoeper zal zich nog herinneren hoe in het prille begin een wat volwassener publiek werd beoogd.

K3 had in 1999 een grote hit met 'Heya Mama'. Klinkt onschuldig, tot je de tekst wat aandachtiger bestudeert. "Hittegolf in de stad", zo begint het nog braafjes, maar lang duurt het niet of die hittegolf slaat over in de broek. "Ik wil jou / jij wilt mij / Ik weet een plekje waar ze ons niet vinden / Jij mag me verslinden."

Vergeet '69, hét année érotique kwam 40 jaar later. 2009 was het jaar waarin Lady Gaga helemaal doorbrak. Haar nummer 1-hit heette 'Poker Face', een song waarvan je na oppervlakkige beluistering zou kunnen denken dat hij over kansspelen gaat. In zekere zin is dat ook zo, al zijn het wel gevaarlijke spelletjes. "Russian roulette is not the same without a gun / And baby when it's love / If it's not rough it isn't fun, fun." Lady Gaga stond in 2009 trouwens ook in de top 30 met 'LoveGame', een song die er nog minder om liegt. "Let's have some fun / This beat is sick / I wanna take a ride on your disco stick." Voor wie Lady Gaga niet expliciet genoeg vindt, is er nog Pitbull. De Cubaans-Amerikaanse rapper scoorde in 2009 een dikke hit (plaats 13 in de Ultratop) met 'I Know You Want Me'. Pitbull zet hier zijn tanden nog eens in het onderwerp vrouwen: "They love it gettin' it in, gettin' on, all night long."

In de top 30 van 2009 staan in totaal 9 songs die heel duidelijk naar seks verwijzen, geen enkel jaar doet beter. Is het toeval dat uitgerekend in 2009 Milow de hitlijsten bestormt met een cover van 50 Cents ronduit pornografische 'Ayo Technology'? Milow bedoelde het als parodie en aanklacht tegen, maar werd het ook zo begrepen door de fans?

Is Milow een visionair? Was hij een van de eersten die het zo stilaan gehad had met al die expliciete seks? Feit is in elk geval dat de hitparade van vandaag preutser is dan die van twee jaar gelden. Goed, er is vandaag Rihanna, maar ze moet in de hitlijsten het onderspit delven voor de zo veel bravere Adele. David Guetta maakt opzwepende en ontzettend populaire muziek, maar zonder expliciete lyrics.

Komt er een nieuwe preutsheid aan? Het kan. Al kunnen moraalridders maar beter nog niet beginnen te juichen. Zolang Pitbull in de hitparade staat, hebben ze reden om zich zorgen te maken. 'Rain Over Me', zo heet zijn nieuwste hit, een duet met Marc Anthony. De heren zingen hier over hun liefde voor een "peach" die "peachy" voelt. Vrouwen moeten "sexy" zijn, "classy", en zeker ook "sassy".

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234