Dinsdag 31/01/2023

Defensie

Veertien wijzen moeten Belgisch leger helpen hervormen

Vandeput verwacht van de experts een nota van tien pagina's met een uiteenzetting van hun toekomstvisie op het leger. Beeld BELGA
Vandeput verwacht van de experts een nota van tien pagina's met een uiteenzetting van hun toekomstvisie op het leger.Beeld BELGA

Hoe moet het Belgisch leger van de toekomst eruitzien? Een raad van wijzen moet defensieminister Steven Vandeput (N-VA) die vraag helpen beantwoorden. Veertien experts onder wie diplomaten, economen en journalisten moeten de langverwachte legerhervorming in goede banen te leiden. De resultaten worden volgende week woensdag gepresenteerd.

Maarten Rabaey en Jeroen van Horenbeek

Tegen Pasen wordt Vandeput op de ministerraad verwacht met de grote lijnen van zijn hervormingsplan voor het Belgisch leger. Gemakkelijk wordt dat niet. De besparingen - die oplopen van 225 miljoen euro dit jaar tot 400 miljoen tegen het eind van de legislatuur - dreigen van het 'toekomstplan' vooral een snoeibeurt te maken. Want hoe bouw je aan een toekomstgericht, ambitieus leger als er geen cent over is?

Omdat alle ideeën welkom zijn, heeft Vandeput de afgelopen weken een 'raad van wijzen' opgericht. De raad heeft een diverse samenstelling (zie inzet). Er zetelen uiteraard een reeks academici in, maar ook de diplomatieke, economische en journalistieke wereld worden vertegenwoordigd. Tot slot hoort generaal Charles-Henri Delcour tot de 'Groep van Veertien'. Delcour was de algemene legerchef tot in 2012. Hij stapte toen op uit onvrede met de benoemingspolitiek van de vorige defensieminister Pieter De Crem (CD&V).

Vandeput verwacht van deze experts een nota van tien pagina's met een uiteenzetting van hun toekomstvisie op het leger. "We hebben aan al deze mensen gevraagd of ze vanuit hun eigen invalshoek en expertise hun mening op papier willen zetten. Heeft de Belgische samenleving nood aan een defensieapparaat in 2030? Waarom wel? Waarom niet? En wat zouden de kernopdrachten dan moeten zijn? En in welke zin moet het departement Defensie dan evolueren vertrekkende van de realiteit van vandaag?", zegt Tony Langone, de woordvoerder van Vandeput. De teksten worden woensdag besproken tijdens een colloquium in Brussel.

GROEP VAN VEERTIEN

• Academici: Sven Biscop (Egmont Instituut), Alexander Mattelaer (VUB), Jonathan Holslag (VUB), Generaal August Van Daele (Koninklijk Hoger Instituut voor Defensie), Herman Mathijs (UGent), Joseph Henrotin Tanguy de Wilde d'Estmael (UCL)
• Diplomatie: François de Kerchove (Belgisch ambassadeur NAVO)
• Industrie: Marc Lambotte (CEO technologiefederatie Agoria)
• Economie: Geert Noels (Econopolis)
• Journalisten: Jens Franssen (VRT), Kristof Clerix (MO Magazine), Alain Lallemand (Le Soir)
• Leger: Generaal Charles Henri Delcour

Zware discussies gegarandeerd

In april moet de regering de grote lijnen goedkeuren van de defensiehervorming. Tegen de parlementaire zomervakantie wil minster Vandeput dan een tweede keer langs de ministerraad passeren, deze keer met een verder verfijnd plan. Rond de parlementaire rentree in september volgen dan de uitvoeringsplannen met de concrete maatregelen. Begin volgend jaar zouden de eerste in werking moeten gaan.

De defensiehervorming staat garant voor nog zware discussies. Er zijn de politieke belangen. De sluiting van een aantal kazernes lijkt onontkoombaar. Maar waar precies, ten noorden of ten zuiden van de taalgrens, dat wordt een strijdpunt. Veel parlementsleden hebben een militaire basis in hun achtertuin, waarvoor ze opkomen.

Waar naartoe met het Belgisch leger? Over die vraag buigen de 14 experts zich. Beeld BELGA
Waar naartoe met het Belgisch leger? Over die vraag buigen de 14 experts zich.Beeld BELGA

Schop onder de kont

Daarnaast is er het debat binnen het leger. De land-, lucht- of zeemacht, iemand zal meer moeten inleveren. Als de luchtmacht nieuwe gevechtsvliegtuigen krijgt, dreigt er bijvoorbeeld nog weinig budget over te blijven voor de andere componenten.

En dan zijn er nog de hoge buitenlandse verwachtingen. In Nederland, onze bevoorrechte partner, maken ze zich zorgen over de vele besparingen. En NAVO-secretaris-generaal Jens Stoltenberg gaf ons land vorige maand een spreekwoordelijke schop onder de kont omdat het defensiebudget lang niet aan 2 procent van het bbp zit, zoals internationaal afgesproken is.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234