Zaterdag 06/06/2020

Van verstoppertje naar seks in tien tellen

Toen regisseur Elia Kazan hem in 1955 vroeg om een scenario had Tennessee Williams daar weinig zin in. Hij liet Kazan zijn gang gaan met twee van zijn vroegere eenakters, en schreef zelf enkele bijkomende scènes, waaronder het einde. De film Baby Doll zorgde in het puriteinse Amerika voor een storm van verontwaardiging en kon ook Williams niet bekoren. In 1978 maakte hij van het scenario een toneelversie. Tiger Tail wordt nu door het Nieuw Ensemble RaamTeater voor het eerst in het Nederlands gespeeld.

Sowieso doet het deugd om van Tennessee Williams (1911-1983) eens een ander stuk te zien dan het obligate A Streetcar Named Desire (1947) of Cat on a Hot Thin Roof (1955). Het Nieuw Ensemble RaamTeater werpt bovendien een nieuw licht op Tiger Tail, door het in hetzelfde seizoen te programmeren als Molières L'Ecole des Femmes, waarmee het verrassende gelijkenissen vertoont. Uitgangspunt van beide stukken is de gedwongen liaison tussen een oude, zelfingenomen bok en een naïef kindvrouwtje. Nog voor het huwelijk wordt voltrokken, snijdt een jonge, knappe rivaal de man de pas af, waardoor de vrouw van een volgzaam poppetje wordt getransformeerd in een zelfbewuste dame. Williams had zijn scenario trouwens bedoeld als een komedie, maar Kazan zag er een melodrama in en zette de erotiek in de verf.

De voorstelling in het RaamTeater wil van beide walletjes eten. Het resultaat is dan ook weinig coherent. Roger Baum maakt van de oude Archie Lee een schaamteloze karikatuur, maar ook een beredeneerd spelende Robert de la Haye, als Silva Vacarro toch de 'verlosser' van Baby Doll, heeft het moeilijk om sympathie te wekken. Tegenover hen staat een stevig acterende Sally-Jane Van Horenbeeck: hoewel haar vertolking van Baby Doll begrensd wordt door het begrip 'kindvrouwtje', is zij fris, sensueel en overtuigend. Uit het delicate gegeven van haar gedaanteverandering valt bijvoorbeeld goed te begrijpen dat Baby Doll met Vacarro voor het eerst een man ontmoet die haar naar waarde schat. Heel wat minder geloofwaardig is de plotse overgang van het kinderlijke verstoppertje spelen naar de bedscène tussen Vacarro en Baby Doll: niet voor niets wordt die in Williams' oorspronkelijke scenario enkel vaag gesuggereerd, wat Archie Lee's extreem jaloerse reactie des te lachwekkender maakt.

Elia Kazans interpretatie haalt zo uiteindelijk toch de bovenhand. De keuze voor Baby Doll en niet Tiger Tail als titel van de productie is niet alleen daarom veelzeggend. Ook in de enscenering (van de hand van Robert de la Haye en Sally-Jane Van Horenbeeck zelf, die de regie overnamen van Hans De Munter) valt de filmische aanpak op. Marc Cnops voorziet in zijn decor een achttal speelplekken op vier verschillende niveaus; ook de speeltrant is in wezen op een naadloze weergave van het verhaal gericht.

Een aantal thema's blijven zo onaangeroerd. De balkonnetjes van het RaamTeater op 't Zuid lenen er zich uitstekend toe het Zuiden van de Verenigde Staten te evoceren, maar als opening voor een maatschappelijke context zijn ze weinig substantieel. Hetzelfde geldt voor een knap zingende Jackie Jones, die voor wat couleur locale zorgt. De keuze voor het Limburgs als equivalent voor de typisch zuiderse 'drawl' is een leuke vondst, maar is moeilijk vol te houden zonder te gaan irriteren. Dat Tennessee Williams ook het verval van een maatschappij aanraakte en onder meer de vreemdelingenhaat in het Zuiden op de korrel nam, wordt door de makers gemakshalve opzijgeschoven. Is deze Baby Doll het onthouden waard, dan enkel en alleen vanwege Sally-Jane Van Horenbeeck in haar eerste belangrijke theaterrol.

Peter Anthonissen

Baby Doll is te zien in het RaamTeater op 't Zuid, De Vrièrestraat 36, Antwerpen, tot en met 27 maart, telkens van woensdag tot zaterdag om 20 uur. Info en reserveren: tel. 03/233.91.48.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234