Zondag 08/12/2019

Van Rompuy: 36 uur onderhandelen en geen 5 seconden vrij

Pas donderdagochtend omstreeks vier uur kwam er in het Justus Lipsiusgebouw witte rook uit de schouw. EU-Raadsvoorzitter Herman Van Rompuy stelde een compromis voor na een marathonvergadering die voor hem al woensdag bij het ochtendgloren begon. Pas na 36 uur kon hij gisterenavond slapen.

Een kwartier na middernacht wordt de vergadering van de eurogroep onderbroken. De staatshoofden en regeringsleiders van de zeventien eurolanden pauzeren even. Maar voor hun voorzitter sinds december 2009 is pauze een woord dat niet bestaat tijdens een eurotop. Samen met de Duitse bondskanselier Angela Merkel en de Franse president Sarkozy, zet hij dr. Josef Ackermann, voorzitter van de directieraad van het Institute of International Finance (IIF), onder druk over het percentage Griekse schuld dat de banken moeten kwijtschelden.

"Een echt onderhoud kon je het niet noemen", zegt Van Rompuys woordvoerder Dirk De Backer. "Ze keken elkaar in de ogen en zeiden waar het op stond, nadrukkelijk." Na zo'n tweede confrontatie, later in de nacht, werd het compromis van 50 procent bereikt. "De Raad moest dan nog alles narekenen en de ontwerpconclusies finaliseren."

Als de verlossende persconferentie even om vier uur donderdagochtend begint is Van Rompuy al in de weer sinds zeven uur woensdagochtend, zijn eerste meeting met adviseurs. In de loop van de dag ontmoette hij al de Italiaanse premier Silvio Berlusconi, met wie hij zijn lijst hervormingen besprak. Daarna zat hij de Raad voor van alle 27 EU-lidstaten, waarmee hij een akkoord bereikte over een herkapitalisatie van de banken. Tussendoor waren er ook bilaterale ontmoetingen met Merkel, Sarkozy en Commissievoorzitter Barroso.

Hoe Van Rompuy tijdens zo'n marathonoverleg scherp kan blijven, verbaast zelfs zijn medewerkers. "Zijn geheim is dat hij gepokt en gemazeld is door de Belgische compromispolitiek", denkt De Backer. "Wij zagen 's nachts sommige staatshoofden en regeringsleiders bijna in slaap vallen maar hij zit in een andere dynamiek. Als vergaderleider krijgt hij intellectueel geen vijf seconden respijt. Maar hij is dat door zijn politiek parcours gewoon. Sommige Europese leiders hebben geen ervaring met coalities, hij wel.

"En dan is er zijn karakter natuurlijk. Hij blijft altijd kalm, legt een grote luisterbereidheid en empathie aan de dag, waaruit hij conclusies trekt om een compromisvoorstel te doen. Op zijn plaats kan er niet iemand zitten die alleen wil scoren voor zichzelf. Hij moet zichzelf soms wegcijferen zonder de leiding weg te geven. Onder presidenten moet je tussen de ego's kunnen laveren."

Toch moet ook zijn eigen trots tegen een stootje kunnen. Na nauwelijks een uur rust vliegt hij naar het Europees Parlement in Straatsburg, waar hem een kruisverhoor wacht. Zelfs Joseph Daul, fractieleider van zijn eigen Europese Volkspartij, waarschuwt hem daar "dat het werk niet af is". De Belgische socialiste Kathleen Van Brempt noemt het "fundamenteel ondemocratisch" dat het EP niet betrokken werd bij het akkoord. Liberaal fractieleider Guy Verhofstadt hekelt de 'halfslachtige' Europese besluitvorming tijdens de voorbije twintig maanden.

De Raadsvoorzitter dient ze allemaal geduldig van repliek, waarna hij terug naar Brussel vertrekt. Nog een vergadering te gaan. Pas om zeven uur donderdagavond mag hij thuis zijn bed opzoeken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234