Woensdag 14/04/2021

InterviewSteven Van Gucht

Van Gucht waarschuwt: ‘Als we voor Pasen versoepelen, schieten we onszelf in de voet’

Steven Van Gucht. Beeld BELGA
Steven Van Gucht.Beeld BELGA

De kappers zijn weer aan de slag en sindsdien schreeuwt iedereen om versoepelingen: wanneer mogen we weer badmintonnen, wanneer hervatten de lessen judo en mogen we dit weekend bij zeventien graden buiten met meer dan vier aperitieven? Helaas, volgens viroloog Steven Van Gucht is het te vroeg. ‘De periode tussen nu en Pasen is cruciaal. Als we nu al versoepelen, schieten we onszelf in de voet.’

Van Gucht is niet het type dat vanuit een ivoren toren staat te roepen. Neen, hij snapt goed waarom langs alle kanten wordt gezeurd en gelobbyd. “Wanneer je één deur of raam openzet, krijg je altijd hetzelfde effect en dat is begrijpelijk, want iedereen bekijkt de zaken vanuit zijn perspectief en vindt altijd wel argumenten. Ik blijf er evenwel bij: wees daar heel voorzichtig mee. Je kan pas versoepelingen doorvoeren wanneer de context het toelaat. De experts zijn het erover eens dat we momenteel nog niet in een situatie zitten die veilig genoeg is.”

Zaagtandprofiel

De cijfers gaan de voorbije dagen nochtans netjes naar beneden, maar Van Gucht waarschuwt voor voorbarige euforie. “Momenteel dalen de cijfers en daar kunnen we alleen maar blij om zijn. Maar als je de voorbije weken van dichterbij bekijkt, dan zie je een soort van zaagtandprofiel waarbij het de ene week wat naar beneden gaat en de andere week naar boven. Het zou me niet verbazen mochten we volgende week opnieuw lichtjes stijgen. Momenteel hebben we controle over de situatie, maar het is delicate balans tussen de druk van het virus en de barrières die wij het virus opleggen. Wanneer we te veel barrières wegnemen, dan kan die balans omslaan. Je kan pas veilig versoepelen wanneer de cijfers nog meer gaan dalen en dan blijven we terugkomen op die drempel van 75 ziekenhuisopnames waar we onder moeten zien te geraken.” Volgens de recentste cijfers werden van 8 tot 14 februari elke dag gemiddeld 118 patiënten in het ziekenhuis opgenomen.

“De ziekenhuisopnames dalen al even, maar die daling hebben we te danken aan de woon-zorgcentra”, zegt Van Gucht. “In december maakten bewoners van wzc’s 18 procent van de ziekenhuisopnames uit, momenteel is dat nog maar 8,5 procent. Die dalende trend is al even bezig; al denk ik dat ook het vaccin zijn werk doet, maar dat kunnen we niet bewijzen, het is gewoon een vaststelling. Het aantal ziekenhuisopnames bij de algemene bevolking kent die dalende curve nauwelijks en is eerder stabiel. Dat betekent dat het virus helemaal niet weg is en blijft circuleren. Momenteel is er onzekerheid wat betreft die Britse variant die de voorbije twee weken 39 procent van de besmettingen uitmaakte. Die variant zal begin maart opduiken in één op de twee besmettingen. We gaan dan een beter beeld krijgen van wat dat nu écht betekent: kunnen we dit aan met de bestaande maatregelen? Kunnen we het onder controle houden in de scholen? Ik heb het gevoel van wel, maar zeker is dat niet. Vandaar dat we de komende weken maar beter zeer voorzichtig kunnen zijn met de versoepelingspolitiek.”

Lente

Het komende weekend wordt het 17 graden: mochten de cafés hun terrassen mogen zetten, ze zouden niet twijfelen. “Laat ons wachten op de echte lente, volgende week is dat mooie weer mogelijk alweer voorbij, regent het en zit iedereen opnieuw thuis opgesloten. Vooral het binnenleven is nefast; wanneer we wat meer naar buiten kunnen, is dat altijd een stukje veiliger. Als experts blijven we het herhalen: als we versoepelen, laat ons dat op een duurzame manier doen, dat alles wat we opnieuw toelaten ook zo kan blijven. Timing is alles, daar valt en staat alles mee. Wanneer we niet op het juiste moment het juiste doen, schieten we onszelf in de voet. Te snel gaan, is geen optie.”

Buitenactiviteiten

Buitenactiviteiten met meer dan vier, wat is nu het virologische verschil? “Als je het zo voorstelt, heeft dat weinig impact, dat klopt. Op voorwaarde dat de mensen nog altijd afstand houden, voor en na het joggen een masker dragen, elkaar geen hand geven en na de sportprestatie niet blijven napraten bij een drankje”, zegt Van Gucht.

“Telkens wanneer je iets toelaat, gebeuren in de marge altijd zaken die je liever niet ziet. Dàt is het probleem. Dat is hetzelfde met reizen. Wanneer mensen zich verplaatsen, kan je ook zeggen: wat is het risico als je de regels respecteert? Maar keer op keer stellen we vast dat wanneer er wordt gereisd, het virus zich mee verplaatst. Het is nooit 100 procent oké. Ook als je je voorzorgen neemt, is er altijd een risico. Zo'n 90 procent van de tijd worden de regels nauwgezet opgevolgd, maar in die andere 10 procent van de tijd gebeurt dat niet. Dat kan voldoende zijn om een besmetting op te lopen. Dat is nu eenmaal de menselijke natuur: telkens mensen samenkomen, ga je dat wel hebben. Natuurlijk is dat niet gemakkelijk. Ik merk dat ook bij mezelf. Wanneer ik collega’s of journalisten ontmoet, vergeet ik ook al eens om afstand te houden. We blijven allemaal mensen.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234