Donderdag 13/08/2020

Van Golf naar rechtszaal: Dode dieren als bewijsmateriaal

Beeld UNKNOWN

Dode vogels ingepakt in folie of papier, vervolgens afgesloten in plastic zakken. Weefsel van dolfijnen en dode zeeschildpadden in diepvriezers. De met olie besmeurde dieren van de olieramp in de Golf van Mexico moeten delicaat worden behandeld. Ze kunnen immers bewijsmateriaal worden in één van de grootste milieuprocessen uit de geschiedenis.

Enkele maanden geleden vormden dode dieren het decor van de grootste ecologische ramp ooit in de Verenigde Staten. Nu zijn de restanten in handen van wetenschappers die er heel voorzichtig mee moeten omspringen. Ze beseffen dat alles wat ze aanraken een bewijsstuk zou kunnen worden in processen over het drama.

CSI Gulf of Mexico
Na een explosie op boorplatform Deepwater Horizon spoelde olie maandenlang vrij in zee in de Golf van Mexico. Interventies van BP mislukten keer op keer en de wereld reageerde met afgrijzen op de beelden. Maar intussen lijkt het windstil geworden in de Golf, terwijl de gevolgen van het drama nu pas beginnen. Mensen die van de Golf leven staan nog steeds in de kou. En de strijd tegen de olie verplaatst zich waarschijnlijk van de Golf naar de rechtszaal.

Het lijkt wel CSI als wetenschappers de resten van dode dieren beginnen te onderzoeken. Met speciale technieken moeten experts in dienst van de overheid bepalen of de dieren gestorven zijn door de olie of door een andere factor. Het Amerikaanse gerecht gaat intussen na of de verantwoordelijken voor het olielek milieuwetten overtreden hebben. Met het bewijsmateriaal van de wetenschappers moeten ze hun bevindingen voor de rechter staven.

Boete bepalen
"We proberen te vermijden dat onze feiten en resultaten in de rechtbank in vraag kunnen worden gesteld", zegt Dr. Michael Ziccardi. "We behandelen de getroffen dieren zoals lijken op een moordscène." Ook het aantal dode dieren is belangrijk voor een proces. Op die manier kan bepaald worden hoeveel BP en andere bedrijven zullen moeten betalen.

Daarnaast wil de regering ook weten hoe groot de schade aan de natuurlijke bronnen in de Golf is. Die berekening kan echter jaren duren en zal nodig zijn om BP en co rekeningen voor te schotelen in verband met het herstel van het milieu in de regio. Volgens schattingen kan de rekening voor BP oplopen tot miljarden dollars, mogelijk nog meer dan de boetes na de ramp met Exxon Valdez in Alaska.

Exxon moest in 1989 al 150 miljoen dollar ophoesten, maar betaalde uiteindelijk 125 miljoen dollar. Met 41 miljoen liter vrijgekomen olie was de ramp met de tanker recordhouder in de Amerikaanse geschiedenis. Tot de oliebron van BP dit jaar dat beschamende record verpulverde met ongeveer 780 miljoen liter. Die olie spuwde gedurende drie maanden in het visrijke gebied.

Doodsoorzaak vaststellen
Sinds de ramp - waarbij ook elf arbeiders om het leven kwamen - zijn duizenden dode dieren verzameld. Ieder jaar sterven er echter dieren in de Golf door uiteenlopende factoren: orkanen, overbevissing, ziekten, etc. Op veel dierenlijken kon je bovendien met het blote oog geen oliesporen aantreffen. Wetenschappers moesten dus veel dieper kijken om de doodsoorzaak vast te stellen.

Daarom worden de dode dieren in universiteiten en onderzoekscentra bewaard. Iedereen die ze aanraakt moet een formulier ondertekenen om vast te leggen wanneer het bewijsmateriaal weggenomen is en wanneer het teruggelegd werd. Ook notitieboekjes over de vondst van de dieren kunnen door de rechter worden opgevraagd. Het mag duidelijk zijn: als BP en andere bedrijven moeten betalen voor de ramp in de Golf, mogen er geen procedurefouten gemaakt worden. (gb)

Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
Beeld UNKNOWN
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234