Zondag 21/07/2019

dieselgate

"Van bij aanvang was duidelijk dat staten vaak belangen van industrie lieten voorgaan op volksgezondheid"

Voorzitter Kathleen Van Brempt van de Dieselgate-commissie. Beeld BELGAPLUS

Anderhalf jaar na het losbarsten van Dieselgate schaart het Europees Parlement zich achter voorstellen voor een strikter Europees toezicht op de uitstoot van auto's. De volksvertegenwoordigers raakten het wel niet eens over de oprichting van een onafhankelijk Europees agentschap dat de markt zou moeten controleren.

Het halfrond keurde de aanbevelingen goed van de onderzoekscommissie die Dieselgate tegen het licht hield. De conclusies zijn duidelijk: de Europese Commissie en de lidstaten wisten al meer dan een decennium van het bestaan van sjoemelsoftware die de reële uitstoot van wagens verdoezelt en faalden in hun toezicht op de autobouwers en de nationale keuringsinstanties.

"Van bij de aanvang is duidelijk geworden dat de lidstaten vaak de belangen van hun industrie lieten voorgaan op de volksgezondheid", stelde voorzitter van de Dieselgate-commissie Kathleen Van Brempt (sp.a) vast. Zo vertraagden ze de invoering van nieuwe uitstoottests in reële rijomstandigheden en stonden ze grote afwijkingen op de uitstootnormen toe.

Wrange nasmaak

De sociaaldemocraten ijverden samen met de groenen en N-VA voor een nieuw onafhankelijk Europees agentschap dat zou moeten toezien op de controles en dat de beste dam zou vormen tegen politieke beïnvloeding. Dat zou opgenomen worden in de nieuwe wetgeving over de typegoedkeuring voor auto's, maar dat voorstel haalde de eindstreep niet.

"Terwijl Dieselgate net liet zien dat de verwevenheid tussen politiek en auto-industrie een deel van het systematische probleem is", foeterde Bart Staes (Groen). Ook ondervoorzitter Mark Demesmaeker (N-VA) van de Dieselgate-commissie blijft achter "met een wrange nasmaak". "In deze specifieke context had dit agentschap de beste garanties geboden." Volgens hem was het ook de bedoeling het agentschap te financieren met bijdragen uit de sector.

Bart Staes Beeld BELGA

Verantwoordelijkheid

Van Brempt legt de verantwoordelijkheid bij de christendemocraten "die hun kar hebben gekeerd" en de liberalen van "de grote pro-Europese Verhofstadt". Maar volgens Lieve Wierinck (Open Vld) is het "niet de oplossing" om "voor elk probleem een nieuw agentschap met bijkomend budget en personeel" op te richten. Ze stemden voor het samenbrengen van de bevoegdheden bij één eurocommissaris en onder één bestaand Europees directoraat-generaal.

Ook zonder agentschap komt er volgens ondervoorzitter Ivo Belet (CD&V) van de Dieselgate-commissie "een strak Europees toezicht dat de achterpoortjes sluit". Nieuwe regels verzekeren de onafhankelijkheid van testcentra en de Commissie zal meer controle hebben over nationale toezichthouders. Ze zal bovendien zelf wagens kunnen testen en boetes kunnen uitschrijven. Autobouwers die een loopje nemen met de uitstoottests riskeren boetes tot 30.000 euro per wagen.

Mark Demesmaeker blijft achter met een wrange nasmaak. Beeld BELGA

Aansprakelijkheid

De Europarlementsleden eisen voorts dat frauderende autobouwers financieel aansprakelijk zijn voor de schade die consumenten oplopen. Ze vragen de Commissie ook om op Europees niveau collectieve vorderingen mogelijk te maken. In de Verenigde Staten, waar de sjoemelsoftware anderhalf jaar geleden aan het licht kwam bij dieselauto's van Volkswagen, beloofde Volkswagen schadevergoeding voor consumenten. In Europa weigert de Duitse autobouwer dat tot nu toe.

Ten slotte dringt het halfrond ook aan op strengere uitstootnormen en een snellere invoering van tests in reële rijomstandigheden om de luchtvervuiling in Europa tegen te gaan. Geraamd wordt dat jaarlijks 75.000 burgers vroegtijdig overlijden door stikstofdioxide, voornamelijk afkomstig van dieselauto's. Over de nieuwe wetgeving voor de typegoedkeuring van auto's moet het parlement nog onderhandelingen aanknopen met de lidstaten.

Beeld AP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden