Dinsdag 24/11/2020

Opinie

Valentijn: met twee is ook maar met twee

Uschi CopBeeld rv

Uschi Cop (°1988) is doctor in de experimentele psychologie en schrijft poëzie en proza. Ze is beleidsmedewerker Jeugd voor CJM maar schrijft in eigen naam.

Alle feesten moeten in paar gevierd worden, maar Valentijnsdag is het summum van ons obsessioneel paargedrag.

Met de kerstdagen zat ik meermaals aan tafel met koppels. Zij keurig tegenover elkaar, als ordelijke wagons. Ik in de aanhangwagen, rijdend op de goodwill van de werkzame entiteiten.

Koppels zijn een vanzelfsprekendheid. Minder evident, blijkbaar, is het om bijna 30 te zijn en… single. Met Kerstmis sprak ik over mijn carrière, dat ik ondanks een doctoraat opnieuw was gaan studeren en fictie schreef. Bij het afscheid maakte mijn tante een abrupt einde aan mijn zelfgenoegzaamheid, met deze gefluisterde zin: “Je zult je weggetje ook wel vinden.” Voor ik kon antwoorden, was ze de deur uit. Ik bleef achter met open mond.

'Weggetje', het banale woord had grote impact. Ik denk altijd dat ik nog een Weg af te leggen heb. Met grote letter W. Mijn tante bleef doof voor mijn leven, ze had enkel het woord 'alleen' gehoord.

Freaks

Sinds mensenheugenis wordt ‘alleen zijn’ in het verdomhoekje geduwd. Aristoteles wist het al: de mens is een sociaal dier en dit is zelfs noodzakelijk voor het overleven van onze soort. Alleen zijn is ofwel onvrijwillig ofwel voorbehouden aan kluizenaars, freaks aan wie de maatschappij niets heeft. Is deze brute veroordeling van isolement de oorzaak van het geforceerd versmelten dat ik overal rond mij zie ontspruiten?

In de middeleeuwen stond het getal twee voor scheiding van lichaam/geest, god/mens en ook man/vrouw. De nadruk ligt op het onkenbare, het nooit-te-bereiken. Nu staan die donkere eeuwen niet meteen bekend om intellectuele hoogvliegers (zo werden vrouwen die slimmer waren dan de mannen in hun omgeving van hekserij beticht), maar soms denk ik dat we vandaag in een nog groter duister zijn beland.

Volgens mij liep het mis ten tijde van de ridders en jonkvrouwen. Romantisch gezelschap werd iets om na te jagen en belangrijker: iets waarvoor pijn moest worden doorstaan. De illusie dat twee mensen te verenigen zijn, is nu overal: ze worden in het echt verbonden en vinden de ware. Het idee dat er een waarheid gevonden moet worden in een andere persoon lijkt me redelijk primitief. Toch blijft het in onze (post)moderne maatschappij intact: ‘op ieder potje past een dekseltje’, ‘vecht voor een relatie’, 'yin en yang', 'soulmates', vul maar aan.

Alleen

We moesten tot Schopenhauer wachten voor een nieuwe insteek: "Geheel zichzelf zijn mag men slechts, zolang men alleen is; wie dus niet van de eenzaamheid houdt, houdt ook niet van de vrijheid,…" Laten we ook naar de etymologie van het woord kijken. 'Al' (=geheel en al) en 'een'. Geheel en al één. Wat prachtig! Ik wilde dat ik dat wat vaker was. (Ik heb niet één maar wel drie bedpartners en niet één maar wel twee ouderparen. Mijn appartement wordt bevolkt door twee kunstige muzen en, nu komt het cliché, een kat.)

Na de eerste verontwaardiging moest ik lachen om mezelf. De woorden van mijn tante hadden me dooreengeschud. Hoe navelstaarderig is de mensensoort? Het enige criterium dat zij gebruikte om de waarde van mijn leven in te schatten was mijn single-zijn, terwijl ik juist haar vroege huwelijk veroordeelde. Alles is relatief en er blijkt nog maar eens dat dé grote manier niet bestaat.

Sommigen zoeken een breed tweesporig pad waar twee mensen over horen te gaan, anderen volgen de yellow brick road naar een onzekere toekomst. Welke van de twee opties te verkiezen is, kan enkel jij beslissen, maar alleen zijn? Minder focus op het getal twee en meer aandacht voor het één zijn met jezelf… dat is een waardig streven voor iedereen, mezelf incluis.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234