Donderdag 24/06/2021

NieuwsVaccinatie

Vaccins van Pfizer en AstraZeneca combineren kan leiden tot meer bijwerkingen (maar heeft ook voordelen)

null Beeld Wannes Nimmegeers
Beeld Wannes Nimmegeers

Uit Brits onderzoek blijkt dat het combineren van de vaccins van Pfizer en AstraZeneca ervoor kan zorgen dat mensen vaker bijwerkingen ervaren. Volgens experts betekent dat wel niet noodzakelijk dat we gemengd gebruikte te allen koste moeten vermijden.

Wanneer de coronavaccins van producenten Pfizer en AstraZeneca met elkaar worden gecombineerd, treden bijwerkingen als hoofdpijn, koorts of misselijkheid iets vaker op. Dat blijkt uit de voorlopige resultaten van een Brits onderzoek met 461 deelnemers, gepubliceerd in het medische tijdschrift The Lancet.

Om te zien of vaccins van verschillende fabrikanten kunnen worden gecombineerd, kreeg een deel van de proefpersonen eerst een prik van Pfizer en na vier weken een prik van AstraZeneca, of andersom. Andere deelnemers kregen twee vaccins van dezelfde fabrikant. Aan alle proefpersonen werd gevraagd of zij last hadden van veel voorkomende bijwerkingen als koorts of spierpijn. Na de tweede prik meldden proefpersonen die twee verschillende vaccins hadden gekregen vaker dan anderen dat dit inderdaad het geval was. Geen van de deelnemers had zoveel last van bijwerkingen dat behandeling in het ziekenhuis nodig was.

Hoe het komt dat de bijwerkingen vaker op lijken te treden is nog lastig te zeggen, vertelt hoogleraar Vaccinologie Anke Huckriede van de Rijksuniversiteit Groningen. “Ik vind het wel opvallend. Maar we wisten het ook gewoon nog niet, want een combinatie van deze twee vaccins was nog nooit getest in de mens.”

Sterke immuunreactie

Dit onderzoek wordt uitgevoerd om verschillende redenen. In de eerste plaats zou het de logistiek van de vaccinatieprogramma’s wereldwijd vergemakkelijken. Als de vaccins ook goed werken wanneer zij worden gecombineerd, kunnen geplande leveringen die onverhoopt niet doorgaan immers gemakkelijk worden vervangen door leveringen van een andere fabrikant.

Bovendien bleek uit dierproeven dat twee verschillende vaccins gezamenlijk een sterkere immuunreactie zouden kunnen opwekken, vertelt Huckriede. Als dit ook geldt voor mensen, zou het kunnen betekenen dat de proefpersonen die twee verschillende prikken kregen meer antilichamen aanmaken, en daardoor bijvoorbeeld beter beschermd blijken tegen virusvarianten.

Of dat ook echt zo is, is echter nog niet te zeggen op basis van dit onderzoek. Huckriede: “Op dit moment hebben we alleen informatie over de bijwerkingen. Vervolgens gaan de onderzoekers kijken naar de immuunrespons. Maar de studie is hoe dan ook te klein om ook echt iets te zeggen over de bescherming tegen het virus. Voor een beschermingsproef heb je al snel ongeveer 20.000 tot 30.000 mensen nodig.”

Hoogleraar Huckriede zou het te vroeg vinden om op basis van deze eerste onderzoeksresultaten te concluderen dat vaccins veilig gecombineerd kunnen worden. “Ik zou nu eerst even afwachten”, zegt ze. “Maar ik denk dat de Gezondheidsraad ook heel uitvoerig naar deze studie zal kijken.”

Volg alle ontwikkelingen rond het coronavirus in onze liveblog.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234