Maandag 24/01/2022

Uw garderobe in de glazen bol

MODE. De toekomst van mode? Die is al bezig. The Future of Fashion is Now in het Rotterdamse museum Boijmans Van Beuningen toont wat mode vandaag kan betekenen.

"Er is een nieuwe avant-garde opgestaan. Deze generatie modeontwerpers gaat op zoek naar het verhaal achter de kleren die wij dragen. Ze doen een poging om de wereld opnieuw te verbeelden." Curator José Teunissen twijfelt er niet aan: een nieuw tijdperk is aangebroken. Eentje waarin de mode zichzelf naar een hoger elan tilt door uitdrukkelijk meer te zijn dan enkel mode.

Vijf jaar geleden liep in het museum Boijmans Van Beuningen The Art of Fashion. Die tentoonstelling onderzocht het raakvlak tussen mode en kunst en lokte meer dan 76.000 bezoekers. The Art of Fashion fungeerde als startpunt voor een nieuwe, nog ambitieuzere expo: The Future of Fashion is Now.

Naast gerespecteerde modevernieuwers als Iris van Herpen, Hussein Chalayan en Viktor & Rolf, toont de tentoonstelling ook werk van zo'n 50 jonge modeontwerpers die gescout werden omwille van hun grensverleggende visies op mode. Die verschillende visies van overal ter wereld zijn verbonden door één idee: mode moet opnieuw dichter bij de werkelijkheid aanleunen.

The Future of Fashion is Now is opgedeeld in vier thema's. Het eerste deel behandelt "materialiteit en beleving". Dan kan natuurlijk werk van de meester van de deconstructivistische mode Martin Margiela niet ontbreken. Met zijn 'Patroon voor een lange jas' uit de herfst/wintercollectie 1997-1998 legt Margiela de verschillende fases van het ontwerpproces bloot bij wijze van kritiek op de obsessie met luxegoederen van de modewereld op dat moment.

Een moderner ontwerp dat experimenteert met materiaal is de 'Wearable Solar'-jurk van ontwerpster Pauline van Dongen (1986, Amsterdam). Het is een elegante jurk waarin 72 dunne, flexibele zonnecellen zijn verwerkt. Via een stekkertje kunnen de zonnecellen verbonden worden met een smartphone, die zo na twee uur in de zon lopen volledig opgeladen is. Van Dongen experimenteert al langer met wearable technology. Zo was ze de eerste ter wereld die een volledig 3D-geprinte schoen ontwikkelde. "Maar ik gebruik technologie niet enkel om de kleding te verbeteren, ook om het productieproces efficiënter en duurzamer te maken. De mode-industrie zoals ze vandaag bestaat, vervuilt ontzettend. Als cultureel fenomeen kan mode maatschappelijk veel meer betekenen dan ze nu doet. Tegelijk kan technologie ook heel esthetisch zijn. Het is de bedoeling dat mijn Wearable Solar-collectie ook gedragen wordt omdat mensen ze mooi vinden", legt van Dongen uit.

Labyrint van mouwen

In het tweede deel van de expositie wordt de menselijke figuur geherdefinieerd. Al in 1997 deed Rei Kawakubo van Comme des Garçons de modewereld op haar grondvesten daveren door radicaal vervormde vrouwenlichamen de catwalk op te sturen. Haar Lumps and Bumps-jurkjes onttrekken borsten aan het zicht door grote bobbels op de rug en doen billen verdwijnen in heuvels van kussens.

Ook de ruimtevullende Looong Sleeve van Antoine Peters (1981, Vorden) speelt met de gangbare normen van de modewereld. Voor zijn voorjaarscollectie 2014 Ceci n'est pas un sweater creëerde hij een grijze katoenen sweater met de langste mouwen ter wereld. De mouwen van meer dan dertig meter lang vormen een katoenen labyrint waar je doorheen moet kruipen om de sweater van dichtbij te kunnen bewonderen."Stiekem hoop ik dat veel mensen zullen denken: dit kan je toch helemaal niet aan? Ik wil aantonen dat je soms wat verder moet kijken dan je neus lang is. Modemensen nemen zichzelf veel te serieus. Iedereen moet zonodig een verhaal vertellen. Wel, voor mij betekent mode optimisme", verduidelijk Peters zijn visie.

Mode-activisme

Het is in het derde deel over "nieuwe waarden en verhalen" dat de enige Belgische ontwerper uit de tentoonstelling terug te vinden is. Nu ja, ex-ontwerper. Christophe Coppens is vandaag beeldend kunstenaar. The Future of Fashion is Now, meneer Coppens? Well not for me: Landscape 1 + 2 = 3 luidt dan ook de titel van zijn kunstwerk, samenvoeging van zijn eerdere installaties Landscape Part 1 en Landscape Part 2. Het eerste werk omschrijft hij als "het afsluiten, archiveren en verwerken van mijn leven in de modewereld" en het tweede als "nadenken over mijn nieuwe leven". Vanuit zijn nieuwe woonplek in Los Angeles verwerkte hij zijn bezittingen die aan het verleden deden denken in bergen kunst, om het verdriet over de teloorgang van zijn bedrijf een plaats te geven. "Nu is dat hoofdstuk afgesloten. Er gebeurt meer in de wereld dan Christophe Coppens die failliet gaat. Weggaan uit België heeft het rouwproces voor mij versneld, maar het is nu zoals het moet zijn. Er is geen bitterheid." Toch staat hij op deze expo als ontwerper die uit het modesysteem stapte. Is er volgens Coppens geen nieuwe manier nodig om naar mode te kijken? "Volgens mij marcheert het systeem zoals het is nog voor veel ontwerpers. Maar alles wordt vandaag opnieuw in vraag gesteld, dus ook de mode. Er is nu veel meer ruimte om kritisch met het modesysteem om te gaan, dat is een goede evolutie."

Die kritiek op het systeem wordt in de tentoonstelling het meest expliciet geuit in het laatste deel over mode-activisme, met onder andere de jurken van de Mexicaanse Tania Candiani die eigenlijk geborduurde dagboeken van fabrieksarbeiders zijn.

The Future of Fashion is Now is een intrigerende verzameling van alle alternatieve verhalen die mode kan vertellen. Helaas is er toch een glazen bol voor nodig om te weten of die verhalen in de toekomst ook effectief verteld zullen worden.

The Future of Fashion is Now loopt van 11 oktober tot en met 18 januari 2015 in het museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234