Donderdag 08/12/2022

Uitgeverijen tussen hamer en aambeeld

Webwinkel Amazon strijkt binnenkort neer in Nederland. Uitgeverijen onderhandelen volop over de verkoop van Nederlandstalige e-books via het platform van de online gigant. Ook al ligt Amazon in andere landen op ramkoers met diezelfde uitgeverijen.

Nieuw zijn de geruchten over de komst van Amazon naar ons taalgebied niet, net zomin als het officiële "geen commentaar", zowel bij de grote uitgeefconcerns als bij Amazon zelf. Maar volgens de Nederlandse krant NRC lopen de onderhandelingen al een tijdje. "Sommige uitgevers staan inderdaad heel dicht bij een akkoord", vertelt een bron uit de uitgeverswereld. "In principe komt Amazon naar Nederland en logischerwijs ook naar Vlaanderen, gezien de meeste Vlaamse auteurs en uitgeverijen tot die grote concerns behoren."

Amazon is immers vragende partij om in ons taalgebied e-boeken te verkopen, downloadbare exemplaren van de papieren versies. Momenteel staat die markt in Nederland en Vlaanderen nog altijd in zijn kinderschoenen. Volgens Boek.be zijn amper 3 procent van de hier verkochte werken e-boeken. In Nederland stijgt dat aandeel tot 4,7 procent, wat nog altijd klein bier is vergeleken met het buitenland. In de VS slorpen e-boeken meer dan een vijfde van de markt op, en de verklarende factor ligt voor een groot stuk bij Amazon zelf. Om e-boeken degelijk te lezen, heb je een e-reader nodig, een digitale drager. Lange tijd was het vrij complex om gedownloade e-boeken op bestaande e-readers te plaatsen, tot Amazon in 2007 met een eigen e-reader uitpakte, de Kindle. Het grote voordeel van die Kindle is dat je via de ingebouwde internetverbinding e-boeken rechtstreeks kunt kopen op de site van Amazon én kunt bewaren in de 'cloud', zodat je niet te kampen hebt met een beperkte opslagcapaciteit.

Daarvoor heeft Amazon wel een akkoord nodig met de uitgeverijen. En de voorbije maanden is gebleken dat die verhouding in heel wat landen stilaan problematisch wordt. Amazon wil de prijs voor een e-boek zo laag mogelijk houden en schrikt er niet voor terug om grote uitgeverijen daarvoor onder druk te zetten.

Verzuurde relatie

Zo ligt de online gigant in de VS al een hele tijd overhoop met Hachette, een van de grote Amerikaanse uitgeefconcerns. Hachette wil de prijs voor zijn e-boeken niet laten zakken tot het door Amazon gewenste bedrag van 9,99 dollar (7,7 euro). Als wraak zijn heel wat - papieren - boeken uitgegeven door Hachette niet langer beschikbaar op Amazon, of is een boek pas weken later leverbaar, terwijl een snelle bezorging net het handelsmerk is van Amazon. Ook in Duitsland, Frankrijk en Groot-Brittannië is de relatie tussen Amazon en heel wat uitgeverijen stilaan verzuurd.

"De Nederlandse uitgeverijen spreken Amazon daar natuurlijk op aan. Daarom dat men in de contracten ook spijkerharde garanties inbouwt. Maar we mogen ons geen illusies maken, op termijn zullen conflicten onvermijdelijk zijn", klinkt het bij een bron. Sowieso lijkt de e-boekenmarkt in Nederland en Vlaanderen klaar voor een bescheiden kwantumsprong. Bol.com kondigde eerder deze week een akkoord aan met Kobo, een e-reader van Canadese makelijk, terwijl Standaard Boekhandel in de zomer de e-reader Tolino uitbracht. De Nederlandse boekenketen Libris zal eveneens met Tolino in zee gaan.

Maar die lokale concurrenten dreigen niet meer dan wat gerommel in de marge te worden. Amazon begon twintig jaar geleden met de online verkoop van boeken, maar is intussen uitgegroeid tot een multinational met verdeelcentra over heel de wereld die per seconde honderden orders ontvangen. De verkoop van boeken, op papier of digitaal, is niet meer dan een hefboom om een bepaalde markt te betreden en - op termijn - te domineren. Het einddoel is dat we zo goed als alles online bestellen via het Amazonplatform, zodat lastige tussenpersonen - zoals uitgeverijen - geneutraliseerd worden. Daarvoor is het bedrijf bereid om op korte termijn verlies te maken. Zo verkoopt Amazon de in juni gelanceerde FirePhone nu voor minder dan één dollar. Zolang we maar gemakkelijker de weg vinden naar de gigantische catalogus van Amazon.com.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234