Donderdag 27/01/2022

Uitbollers regeren land

Zolang Yves Leterme geen nieuwe regering op de been brengt, is het aan de afscheidnemende ministers om het land te blijven besturen. Maar op hun kabinetten van lopende zaken zoeken steeds meer medewerkers andere oorden op. Die leegloop dreigt voor problemen te zorgen als de onderhandelingen op Hertoginnedal nog lang aanslepen.

door jeroen verelst

Brussel l 'Je kunt de mensen niet eindeloos aan het lijntje houden', klinkt het op het kabinet van premier Guy Verhofstadt (Open Vld). 'Hoe langer de onduidelijkheid aanhoudt, hoe meer ze geneigd zijn naar alternatieven te zoeken.'

De woordvoerder van minister van Pensioenen en Milieu Bruno Tobback is "blij om nog eens een journalist te horen". Waar zullen we dat schrijven? Vier jaar lang werden de woordvoerders van de uittredende ministers bij nacht en ontij uit hun bed gebeld, nu zien de journalisten hen niet staan. Ze hebben toch niets te melden. Hun baas of bazin houdt zich alleen maar bezig met de lopende zaken, soms zelfs vanuit een zonnig zomerhuisje in pakweg Toscane.

Op de meeste kabinetten staat de bedrijvigheid dan ook op een laag pitje. "Maar ik kan iedereen geruststellen, de continuïteit blijft gegarandeerd", sust Paul Van Tigchelt, woordvoerder van minister van Binnenlandse Zaken Patrick Dewael (Open Vld). De minister is de afgelopen weken vooral bezig geweest met de formatie, maar springt nog geregeld binnen op zijn kabinet. "Het land stopt niet met draaien. We moeten ervoor zorgen dat de politiezones hun werk kunnen blijven doen, we mogen tuchtdossiers die binnenlopen niet laten liggen... Van de twee kabinetschefs is er altijd één aanwezig, een paar adviseurs blijven in een beurtrol op post, de administratieve krachten verzorgen een permanentie."

De sp.a-ministers zijn er naar alle waarschijnlijkheid niet meer bij in een nieuwe regering. Wie op een socialistisch kabinet werkte, had na 10 juni geen toekomstperspectieven meer in de Wetstraat. Op het kabinet van Bruno Tobback heeft ongeveer de helft van de medewerkers al afscheid genomen van de politiek. Ook bij verkeersminister Renaat Landuyt raken de kantoren steeds leger. "Een voor een beginnen de medewerkers ander werk te vinden. Voor elke beleidstak blijft voorlopig één expert op post. Om de permanentie te blijven verzekeren, blijft een deel van de mensen die teruggaan naar de administratie nog even de lopende zaken behartigen. Tot er een nieuwe regering is."

Een begrotingsminister heeft altijd werk, benadrukt de kabinetschef van Freya Van den Bossche, maar John Crombez geeft toe dat het in de zomervakantie altijd wat minder is en in een regering van lopende zaken nog minder. "Te weinig voor cabinetards die het gewoon zijn om van 's ochtends vroeg tot 's avonds laat keihard te werken."

Het kabinet van minister van Buitenlandse Zaken Karel De Gucht (Open Vld) is dezer dagen zowat het enige waar de drukte onverminderd aanhoudt. "België mag dan wel in volle regeringsonderhandelingen zitten, de rest van de wereld wacht daar niet op", verduidelijkt woordvoerder Vincent Stuer. "Ons kabinet draait op twee ritmes: een binnenlands en een buitenlands. Het eerste draait traag, maar het tweede draait nog altijd even snel. De uitspraken van de Ecuadoraanse presidentsvrouw over de uitwijzing van Angelica en haar moeder, de ontvoering van twee Belgische toeristen in Iran... Dat zijn allemaal dossiers die de minister zélf in handen moet nemen. Formatie of niet."

Voorlopig kan De Gucht het nog bolwerken om te pendelen tussen Hertoginnedal en zijn kabinet. Maar Stuer vreest dat de combinatie in september weleens problemen zou kunnen opleveren. "Bij het begin van het politieke jaar komen traditioneel alle Belgische ambassadeurs naar België voor de diplomatieke dagen. De minister van Buitenlandse Zaken spreekt hen dan toe en doet zijn plannen voor het komende jaar uit de doeken. In dezelfde maand staat in New York ook de ministeriële week van de Verenigde Naties op de agenda. Die kun je als minister onmogelijk laten schieten."

Ook op andere kabinetten dreigen de aanslepende formatiegesprekken voor problemen te zorgen. Niemand maakt er een geheim van dat de motivatie niet bijzonder groot is. De bezieling is ver zoek in en rond de Wetstraat. Het gros van de kabinetsmedewerkers heeft de verhuisdozen al ingepakt, het is alleen nog wachten op het definitieve sein om te vertrekken. Bovendien zorgen lopende zaken vooral voor weinig uitdagend routinewerk. De ministers en hun staf mogen geen eigen beleidsinitiatieven nemen.

Maar ook op praktisch vlak dreigt de motor te gaan sputteren. Op het kabinet van premier Verhofstadt sluit men niet uit dat de ministers te weinig personeel overhouden als Leterme nog veel tijd nodig heeft om de vervangers in het zadel te hijsen. "Je kunt de mensen niet eindeloos aan het lijntje houden. Je mag niet vergeten dat ervaring op de 16 niet misstaat op een cv. Daar komt nog bij dat onze mensen in de loop der jaren vaak interessante contacten hebben opgebouwd, die ze nu zouden kunnen verzilveren."

Het gros van de kabinetsmedewerkers heeft de verhuisdozen al ingepakt. Het

is wachten op het definitieve sein

om te vertrekken

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234