Zaterdag 21/09/2019

Machtsmisbruik

UGent spit hele vakgroep Letterkunde uit

Het UFO-gebouw van de UGent. Gevreesd wordt dat deze zaak nog maar het topje van de ijsberg is. Beeld © wouter van vooren

Rector Anne De Paepe van de UGent heeft de volledige vakgroep Letterkunde aan een onderzoek onderworpen. De maatregel is uitzonderlijk en komt er na klachten over machtsmisbruik en seksuele intimidatie van zes doctoraatsstudentes tegen een professor van die vakgroep.

Een risico-analyse, noemt de UGent het. Een uitgebreid onderzoek binnen de voltallige vakgroep Letterkunde, "om de situatie volledig in kaart te brengen". Na informele klachten van seksuele intimidatie en machtsmisbruik tegen een professor uit die vakgroep, gaf rector Anne De Paepe die zeer uitzonderlijke opdracht aan de interne dienst voor preventie en bescherming op het werk, die vervolgens een externe partner onder de arm nam.

De klachten, die overigens nooit officieel werden neergelegd, dateren al van eind vorig jaar. "We vingen toen geruchten op", zegt UGent-woordvoerster Stephanie Lenoir. "Daarop hebben wij via onze bron laten weten dat onze deur openstond. Zes mensen zijn op die uitnodiging ingegaan, de rector heeft met hen uitgebreide gesprekken gevoerd."

Het gaat om zes doctoraatsstudentes. Alle zes hadden zij onaangename ervaringen met dezelfde professor. Bronnen spreken over het duidelijk tonen van seksuele interesse, lichte aanrakingen die als onaangenaam ervaren worden en het maken van afspraakjes. De UGent wil niet in detail treden over de klachten.

Maar omdat er zoveel betrokkenen waren en het onduidelijk was of daarmee wel alle problemen boven water waren, besliste de universiteit wel om een uitgebreider onderzoek te bestellen. Dat is ondertussen afgerond en de resultaten zijn "heel recent" binnengelopen, al worden ze voorlopig binnenskamers gehouden. In de komende dagen en weken zou beslist worden hoe de zaak wordt voortgezet en of er sancties komen tegen de betrokken professor.

Die heeft het onderzoek overigens niet afgewacht om, onmiddellijk nadat de rector eind vorig jaar weet kreeg van de klachten, een deel van zijn functies neer te leggen. De professor geeft nog wel les, volgens de universiteit onder "bepaalde voorwaarden", maar hij begeleidt geen doctoraatsstudenten meer. De man was tot eind vorig jaar ook nog onderwijsdirecteur voor de hele faculteit Wijsbegeerte en Letteren. Na een gesprek met de rector zou hij zelf besloten hebben om ook die functie neer te leggen.

Vakbondsman Jan Dumolyn van het ACOD, tegelijk ook professor geschiedenis aan de UGent, is vertrouwenspersoon van de slachtoffers. Hij vreest dat deze zaak slechts het topje van de ijsberg is. "De laatste vijftien jaren groeide het aantal doctoraatstudenten sterk. De relatie van prof tot doctoraatsstudent is heel belangrijk. Dat soort student is erg afhankelijk van de prof. Hij beslist mee over hun verdere carrière. Als er over de schreef wordt gegaan, ligt het moeilijk om hulp te zoeken."

Dumolyn denkt dat het alvast geen slecht idee zou zijn om de proffen zelf op cursus te sturen en hen de procedures van een normaal bedrijf bij te brengen. "Hoe bekwaam proffen ook zijn in hun vakgebied, sommigen zijn erg slecht in leiding geven. Professoren zouden daarom zelf een cursus moeten volgen over leiding geven."

'Gedragscode op punt stellen'

Boudewijn Bouckaert, die de Vlaamse regering vertegenwoordigt in de raad van bestuur van de universiteit, vindt het een goed idee om de gedragscode wat meer op punt te stellen. "Toen ik destijds prof werd aan Harvard, kreeg ik meteen een kanjer van een leidraad over sexual harassment in de handen geduwd. Ik mocht bijvoorbeeld de deur van mijn kantoor niet sluiten wanneer er een studente binnenkwam. Misschien moeten we de proffen er wat explicieter op wijzen dat ze geen seksueel getinte opmerkingen mogen maken, ook al hebben ze geen verdere bedoelingen. Ze zouden zelfs die indruk niet mogen wekken."

Voorzitter van de raad van bestuur Sas Van Rouveroij (Open Vld) is geen fan van strengere richtlijnen. "We hebben al een ethische code die als houvast geldt. Maar belangrijker nog is dat we goede vertrouwenspersonen en ombudsmannen en -vrouwen hebben, zodat mensen die iets willen melden weten dat ze dat ook in alle sereniteit kunnen doen.

"De raad van bestuur heeft pas een procedure goedgekeurd waardoor eventuele klokkenluiders nog beter beschermd worden. Hopelijk maakt die zekerheid het in de toekomst makkelijker om wantoestanden te signaleren en te detecteren."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234