Dinsdag 28/03/2023

AchtergrondGeld

U wint wat, u verliest wat: dit verandert er voor uw portemonnee vanaf 1 januari

In 2023 zakt de Vlaamse premie voor zonnepanelen van maximaal 1.500 euro naar 750 euro. In 2024 halveert dat opnieuw naar maximaal 375 euro en in 2025 valt de premie weg.  Beeld Tim Dirven
In 2023 zakt de Vlaamse premie voor zonnepanelen van maximaal 1.500 euro naar 750 euro. In 2024 halveert dat opnieuw naar maximaal 375 euro en in 2025 valt de premie weg.Beeld Tim Dirven

Een nieuw jaar is ook: nieuwe financiële spelregels. Deze wijzigingen brengen vanaf begin 2023 meer of net minder in het laatje. ‘Voor mensen met een digitale meter én bijvoorbeeld een elektrische wagen wordt het meten en rekenen, maar vooral meer betalen.’

Barbara Debusschere

Hoger nettoloon

Het belangrijkste nieuws is, voor werknemers althans, positief. Vanaf 1 januari stijgen de nettolonen door een aanpassing in de ‘bedrijfsvoorheffing’: het deel loon dat de belastingen maandelijks afhouden. Een groter deel van de lonen wordt lager belast. En daaruit volgt een hoger nettobedrag. De verandering komt er door de hoge inflatie. Hr-specialist SD-Worx rekende uit dat ze minstens 50 euro netto per maand extra oplevert.

Ook zorgen de fors gestegen prijzen van levensmiddelen en energie voor een loonindexering voor zo goed als alle werknemers. In de openbare sector is dat de afgelopen maanden al in kleinere stappen gebeurd. In de privésector komt die indexering er op 1 januari. Dan zullen 1,3 miljoen werknemers ruim tien procent extra loon krijgen. “Deze verandering zal voor de meesten het belangrijkste zijn”, zegt econoom Geert Noels (Econopolis). De laatste indexopmeting toont dat het om een stijging van maar liefst 11,08 gaat.”

Een belangrijk minpunt is dat de factuur naar de bedrijven gaat. “Het is een boost voor het consumentenvertrouwen waardoor je een recessie vermijdt, maar zeker voor de kleinere bedrijven is dit een klap”, zegt Koen De Leus, hoofdeconoom bij BNP Paribas Fortis. “Naast gestegen grondstof- en energieprijzen en een dalende vraag kan 10 procent meer loon moeten betalen tot een opstoot van faillissementen leiden.”

Duurdere energie tijdens piekuren

In Vlaanderen wordt het dag- en nachttarief voor energie vervangen door het ‘capaciteitstarief’. Dat moet mensen aanzetten om hun energiegebruik te spreiden zodat pieken op het net vermeden worden.

Nu betaalt de Vlaming mee voor de aanleg en het onderhoud van het elektriciteitsnet op basis van het totale verbruik. Voortaan zal dat nettarief deels berekend worden op basis van de maximale hoeveelheid elektriciteit die je tegelijkertijd verbruikt. In totaal maakt het nieuwe capaciteitstarief volgens de VREG zo’n 7 procent van de elektriciteitsfactuur uit.

Hoeveel impact deze verandering heeft, hangt af van je piekverbruik en de meter die je hebt. “Voor mensen met een digitale meter én bijvoorbeeld een elektrische wagen wordt het meten en rekenen, maar vooral meer betalen”, zegt Geert Noels.

Onderzoek van de Universiteit Gent toont dat het capaciteitstarief de jaarlijkse energiefactuur van bijna een derde van de huishoudens 20 tot 100 euro duurder maakt. De Vlaamse Regulator van de Elektriciteits- en Gasmarkt (VREG) heeft een tool waarmee je kan berekenen wat het voor jou zou betekenen.

Vastgoed duurder, onder andere door de renovatieplicht

Een huis kopen is al duurder omdat geld lenen duurder werd. Daarbij komt dat ook de woningbelasting, die de indexering volgt, omhooggaat in 2023. Die zal in 2023 ongeveer 100 euro hoger liggen, zo rekent De Tijd uit.

Vlaamse kopers moeten vanaf januari bovendien verplicht renoveren. Huizen of flats met een EPC-label E of F moeten binnen de vijf jaar gerenoveerd worden tot een label D. Wie die verplichting niet naleeft, riskeert een boete van 500 tot 200.000 euro.

Uit simulaties van VITO/Energyville blijkt dat om de ecoscore van de meeste woningen met label F of E tot D op te krikken, 4.000 à 15.000 euro volstaat. Voor een ingrijpendere renovatie tot label A moet je rekenen op gemiddeld tussen de 50.000 en 100.000 euro.

null Beeld RV
Beeld RV

Maar notaris en vastgoed in Brussel worden goedkoper

Omdat het notariaat wordt hervormd, is er voor kopers ook een positieve verandering. Er komt een korting voor alle financieringen met een krediet voor huizen tot en met 850.000 euro. Wie een woning koopt voor 100.000 tot 350.000 euro zal zo ongeveer 1.000 euro minder betalen bij de notaris.

Koop je een huis in Brussel dan profiteer je ook van een korting op de registratiebelasting (12,5 procent). Vanaf april betaal je die niet meer op de eerste schijf van 200.000 euro. Dat is dus een korting van 25.000 euro.

Zonnepanelen duurder

In 2023 zakt de Vlaamse premie voor zonnepanelen van maximaal 1.500 euro naar 750 euro. In 2024 halveert dat opnieuw naar maximaal 375 euro en in 2025 valt de premie weg. “Dat is een forse daling”, zegt Noels. “Zo is het bijvoorbeeld 900 euro minder voor een maximale installatie. Maar de kost is wel gedaald en de elektriciteit die je met zon opwekt is meer waard wanneer de elektriciteitsprijzen hoog zijn.”

Fossiel rijden duurder, groen goedkoper

2023 betekent nog wat groenere autofiscaliteit. Er komt een bovengrens van 50 procent voor de fiscale aftrekbaarheid van de benzine- of dieselkosten. Dat geldt voor vanaf 1 januari 2023 gekochte, gehuurde of geleasede hybride auto’s. Ook vallen pick-ups voor particulieren niet meer onder de fiscaal gunstige regeling voor lichte vrachtvoertuigen.

En wie in een laadpaal investeert voor een elektrische auto kan dat voor maximaal 8.000 euro aftrekken van de belastingen. Het moet wel gaan om een ‘intelligent’ laadsysteem dat een elektrische wagen stroom kan doen terugleveren aan een gebouw.

Spaarboekjes renderen weer minimaal

De banken KBC, Belfius, VDK en NIBC Direct verhogen de vergoeding op de spaarboekjes, meldt Trends. De basisrente op de getrouwheidsrekening bij NIBC stijgt bijvoorbeeld van 0,1 naar 0,3 procent, bij Belfius van 0,01 tot 0,35 procent. “Verwaarloosbaar, maar het is voor bedrijven en vzw’s natuurlijk beter dan nul rente of negatieve rente”, zegt econoom Geert Noels.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234