Donderdag 17/06/2021

Twitteraar-in-chief

Donald Trump gedijt bij chaos, met Twitter als zijn favoriete ontregelaar. Wie denkt dat het de komende drie jaar wat zal bekoelen of dat zijn tweets aan invloed zullen inboeten, vergist zich schromelijk.

Heel even, slechts drie dagen, leek het er in november 2016 op dat Donald J. Trump afscheid had genomen van de chaoskandidaat die hij was geweest. De miljardair was net verkozen tot Amerika's 45ste president en gedroeg zich voorbeeldig. Als een staatsman. Trumps Twitter-account, zijn favoriete wapen tijdens de verkiezingen om te ontregelen en om in de aanval te gaan, was zo goed als dood.

Tot die ene nachtelijke tweet op 11 november waarin hij zijn gal spuwde over de demonstraties tegen zijn verkiezing. Wat hij op tv had gezien, beviel hem allerminst. "Ik heb net een vrije en succesvolle presidentsverkiezing achter de rug", twitterde Trump om 03.19 uur. "Nu protesteren professionele demonstranten, opgestookt door de media. Erg oneerlijk!"

Achteraf bezien was deze ene tweet van 20 woorden dé waarschuwing aan de wereld dat de chaoskandidaat Trump de overgang had gemaakt naar de chaospresident Trump. Met Twitter als zijn lievelingsgeschut. Een jaar later en vele honderden omstreden tweets verder start de president elke nieuwe dag met een serie tweets waarin hij er met gestrekt been in gaat. Hij sart, tart en provoceert. Hij beledigt volop ("Little Rocket Man"), haalt zijn eigen ministers onderuit en probeert zijn gelijk te halen.

Trump creëert bewust wanorde, deels om af te leiden, deels om zijn vele tegenstanders op stang te jagen. Om uiteindelijk, na dagen van onrust, weer als politiek overlever boven water te komen.

"Trump gedijt bij chaos", beaamt politiek commentator Alexandra B. Stoddard (50), adjunct-hoofdredacteur van de politieke nieuwssite Real Clear Politics. "Hij ziet er nog altijd geen probleem in om roekeloze of impulsieve tweets af te vuren, zonder enige inbreng van zijn medewerkers. Omdat hij zich al een paar keer heeft moeten corrigeren, is het geen effectief instrument voor het afleggen van eenduidige verklaringen op het gebied van nationale veiligheid en buitenlands beleid. Maar op deze manier houdt hij wel een constante chaos in stand."

Constante onenigheid

Wie denkt dat Trumps tweets na een jaar presidentschap ietwat aan politieke invloed hebben ingeboet, vergist zich.

Natuurlijk is de wereld onderhand gewend geraakt aan de politieke uithalen. En als het om zijn Noord-Korea-tweets gaat, weten we dat de soep uiteindelijk niet zo heet wordt gegeten als ze wordt opgediend als Trump waarschuwt voor de totale vernietiging van Pyongyang. Maar elke dag houden nog altijd miljoenen mensen Twitter in de gaten, van Washington tot Moskou, om te zien wat en wie de toorn heeft gewekt van 's werelds machtigste man.

"We nemen zijn tweets nog altijd serieus", zegt politiek commentator Michael Barone (73), verbonden aan de conservatieve denktank American Enterprise Institute. "Soms toont hij duidelijke beleids- of personeelsvoorkeuren die permanent blijken te zijn. De wijze waarop hij bijvoorbeeld afstand nam van zijn adviseur Steve Bannon liet aan duidelijkheid niets te wensen over. Presidenten voor hem hebben ook medewerkers ontslagen, maar nooit op deze manier."

Stoddard, die sinds 1994 politiek Washington volgt, betoogt dat het een politieke blunder zou zijn om de komende drie jaar minder te concentreren op Trumps tweets en meer op waar zijn beleid in de praktijk op neerkomt. "De Republikeinen in het Congres, die doodop zijn van de constante onenigheid, walgen ervan om te reageren op de presidentiële tweets", zegt Stoddard. "Over het algemeen reageren ze dan ook niet. Maar Twitter-berichten zijn nog altijd officiële verklaringen van de president. Ze kunnen niet terzijde worden gelegd."

Ze verwijst naar een tweet van vorige week waarin Trump zich leek te keren tegen een verlenging van een wetsvoorstel om terreurverdachten in de gaten te kunnen houden. De president had over die tweet niet overlegd met zijn adviseurs. Ook was hij niet gebrieft over de kwestie. De Republikeinse voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, Paul Ryan, zag zich gedwongen om Trump direct te bellen om hem uit te leggen waarom een verlenging nodig was.

Stoddard: "De kwestie legde het werk in de hoofdstad 101 minuten stil. De president betuigde hierna in een tweet zijn steun voor het wetsvoorstel. Eind september bedreigde hij Noord-Korea met een nucleaire aanval. Zijn tweets zullen nooit meer genegeerd worden."

Barone, auteur van veel boeken over de Amerikaanse politiek, ziet liever dat Trump direct een streep zet onder zijn Twitter-manie. Al was het maar om een eind te maken aan de chaos in zijn beleid. Barone: "Ik deel de afkeer van veel mensen - en het zijn niet alleen maar Democraten of anti-Trumpers - voor Trumps tweets. Maar zo te zien zal hij ermee blijven doorgaan."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234