Zondag 17/10/2021

Vier vragenCharlotte De Kock

Tweede Belgische gebruikersruimte voor drugsverslaafden opent deuren: ‘Een wereld zonder drugs is onrealistisch’

null Beeld ap
Beeld ap

De Brusselse regering opent in december een ruimte waarin drugsverslaafden onder toezicht van medische experts hun drugs kunnen gebruiken. Charlotte De Kock van het Instituut voor Sociaal Drugsonderzoek gelooft in de aanpak.

Na Luik krijgt ook Brussel straks een gebruikersruimte voor drugsverslaafden. Waarom zijn dergelijke centra nodig?

“De reguliere drughulpverlening wil mensen helpen om hun problematische middelengebruik onder controle te krijgen. De gebruikersruimtes, ook wel spuitruimtes genoemd, richten zich daarentegen op schadebeperking. Mensen die op zwarte lijsten staan bij klassieke hulpinstanties kunnen er terecht om op een veilige manier drugs te gebruiken. Het is belangrijk om daarop in te zetten: sommige heroïneverslaafden beschikken niet over geschikt materiaal en worden daardoor kwetsbaar voor infectieziekten. Daarnaast kunnen de centra ervoor zorgen dat het aantal overdosissen en de drugscriminaliteit in ons land afnemen. De aanwezige therapeuten kunnen inzetten op een afbouw van het druggebruik, maar dat is geen prioriteit.”

In het buitenland experimenteren overheden al langer met dergelijke gebruikersruimtes. Welke resultaten kunnen zij voorleggen?

“Er bestaan nog geen uitvoerige wetenschappelijke studies over de langetermijneffecten van gebruikersruimtes, maar het Europees Drugsagentschap gelooft in de aanpak, en de beleidsevaluaties van de 78 Europese centra zijn positief. Uit de analyses blijkt dat de medische begeleiding voor veiliger druggebruik zorgt en dat buurtbewoners van de gebruikersruimtes zelden bijkomende overlast ondervinden. De centra wijzen er wel op dat het belangrijk blijft om toegangsvoorwaarden op te leggen aan bezoekers. Er moet een vorm van registratie zijn bij binnenkomst en de ruimtes mogen geen plek worden waar nieuwsgierige mensen een vrijgeleide krijgen om ongestraft een eerste heroïneshot te zetten.”

Charlotte De Kock Beeld rv
Charlotte De KockBeeld rv

De wettelijke basis voor zulke centra blijft twijfelachtig. Hoe kunnen gebruikersruimtes verslaafden ontvangen terwijl het bezit van harddrugs verboden blijft?

“In Luik maakten de uitbaters van het centrum afspraken met de politie om inbeslagnames in en rond het centrum te vermijden, dat gedoogbeleid zal er waarschijnlijk ook in Brussel komen. Ik vind het wel schrijnend dat hulpverleners die levens redden achterpoortjes moeten zoeken om de drugswet te omzeilen. Er zou een juridisch kader uitgedacht moeten worden die de werking van gebruikersruimtes op lange termijn mogelijk maakt.”

Er is niet zoveel politieke animo om iets aan de wetgeving te veranderen. Volgens N-VA en CD&V dragen spuitruimtes bij tot de normalisering van drugs. Wat vindt u van die ideologische discussie?

“De gebruikersruimtes worden politiek gerecupereerd door partijen die van een drugsvrije wereld dromen, maar ze zijn naïef als ze denken dat die er ooit komt. De overheid moet nadenken over een geïntegreerd drugbeleid met oog voor zowel preventie, hulpverlening als schadebeperking. Het is belangrijk om er in het preventieve luik op te hameren dat overmatig gebruik gevaarlijk en problematisch is. De gebruikersruimtes richten zich echter tot een klein en specifiek publiek van mensen die nergens anders hulp nog krijgen. Er is geen enkele reden om aan te nemen dat die groep groter zal worden omdat spuitruimtes de gezondheidsschade bij een kleine groep heroïneverslaafden proberen te beperken.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234