Dinsdag 20/10/2020

Explosie LibanonUpdate

▶︎ Twee Belgen overleden bij explosie in Beiroet: zeker 135 doden, havenfunctionarissen in huisarrest

Een brandweerman verzorgt een gewonde man na de klap.Beeld AFP

In de Libanese hoofdstad Beiroet heeft zich gisteren een zware ontploffing voorgedaan in het havengebied. Volgens de laatste balans zijn er minstens 135 doden gevallen, waaronder al zeker twee Belgen. Verder raakten meer dan 5.000 mensen gewond, meldt minister van Volksgezondheid Hassan Hamad. Er wordt nog gezocht naar slachtoffers die onder het puin liggen. Alle havenfunctionarissen die verantwoordelijk zijn voor opslag en veiligheid zijn onder huisarrest geplaatst, en de noodtoestand is uitgeroepen.

▶︎ Bekijk beelden van de ontploffing:

 De Libanese regering heeft woensdag op een spoedbijeenkomst beslist alle havenfunctionarissen van Beiroet die verantwoordelijk zijn voor opslag en veiligheid onder huisarrest te plaatsen, zo heeft de Britse openbare omroep BBC bericht. Het leger zal op het huisarrest toezien terwijl het onderzoek loopt. De Libanese regering heeft vandaag ook voor twee weken de noodtoestand uitgeroepen.

Volgens de Arabische nieuwszender al-Jazeera had president Michel Aoen om een spoedbijeenkomst van de regering en het uitroepen van de noodtoestand voor twee weken gevraagd.

De enorme ontploffing werd veroorzaakt door 2.750 ton ammoniumnitraat die al tien jaar opgeslagen was in een pakhuis in de haven. Dat zegt de Libanes premier Hassan Diab. “Het is ontoelaatbaar dat een lading ammoniumnitraat al tien jaar zonder voorzorgsmaatregelen in een loods ligt”, zo zei Diab volgens een woordvoerder tijdens een vergadering van de defensieraad. De douane in de haven van Beiroet heeft herhaaldelijk aangedrongen op het verwijderen of verschepen van de enorme voorraad ammoniumnitraat in een opslagplaats. De verantwoordelijke magistraten gaven echter telkens geen gehoor, meldt de nieuwszender al-Jazeera.

De ontploffing deed zich voor na een brand. Hoe die brand precies ontstaan is, is nog niet bekend.  De gouverneur van de stad, Marwan Abboud, maakte bekend dat in een veiligheidsrapport in 2014 al gewaarschuwd werd voor een explosie in de hoofdstad, aangezien zeer explosieve materialen niet op de juiste manier waren opgeslagen.

Wat is ammoniumnitraat?

 Ammoniumnitraat is een veelgebruikte industriële stof die vooral als meststof in wordt ingezet. Ook in de mijnbouw vormt het een van de belangrijkste onderdelen voor explosieven.

Het product is niet explosief op zichzelf en zonder extreme hitte is het moeilijk de stof aan te steken. Wel is het ammoniumnitraat gevaarlijk bij branden aangezien het als oxidatiemiddel werkt. De stof trekt dus zuurstof naar het vuur, wat een brand kan voeden.

Duizenden gewonden, zeker 100 doden

Minister van Volksgezondheid Hassan Hamad heeft het over minstens 73 doden en 3.700 gewonden, waaronder volgens Buitenlandse Zaken al zeker twee Belgen. Het gaat om een Belgo-Libanese man die met zijn gezin in Beiroet woonde en een Belgo-Libanese vrouw overleden. Er is geen band tussen beide slachtoffers. Het Libanese Rode Kruis spreekt van zeker meer dan 100 doden en vele duizenden gewonden. Er zijn ook tientallen vermisten.

De gouverneur van de stad, Marwan Abboud, zegt dat meer dan 200.000 ondertussen dakloos zijn. Abboud verklaarde aan nieuwszender MTV dat tussen de 200.000 en 250.000 mensen hun woning zijn kwijtgeraakt en dat de autoriteiten er alles aan doen om hen voedsel, water en onderdak te bieden.  

“Het is een ramp in elke zin van het woord”, zegt minister Hamad. “De ziekenhuizen in de hoofdstad liggen allemaal vol met gewonden.” Hamad riep ook op om andere gewonde personen naar ziekenhuizen in de buitenwijken te brengen.

Beeld via REUTERS

De harde klap werd in grote delen van de stad gevoeld en was te horen tot in Nicosia (Cyprus). Een enorme oranje rookpluim steeg boven de stad op. In grote delen van de stad sneuvelden ruiten en raakten auto’s en gebouwen beschadigd. Een correspondent van Al-Jazeera, die kilometers van de ontploffing verwijderd was, zei dat om haar heen ruiten sneuvelden en dat ze zelf omver werd geblazen. Er was ook een paddenstoelwolk te zien, wat duidt op een enorme kracht. Onder de gewonden zijn de vrouw en de dochter van de premier. 

Belgische ambassade getroffen

Ook de Belgische ambassade is beschadigd. Op het moment van de explosie was er niemand meer aanwezig. Twee medewerkers en hun familie zijn in de stad lichtgewond geraakt, zo meldt Buitenlandse Zaken.“Twee collega’s en twee familieleden liepen lichte verwondingen op door rondvliegend glas”, meldt minister van Buitenlandse Zaken Philippe Goffin op Twitter. “De ravage na de zware explosies in #Beiroet is enorm. Ook ons ambassadegebouw liep materiële schade op. Twee collega’s en twee familieleden liepen lichte verwondingen op door rondvliegend glas. Onze ambassade staat klaar om bijstand te geven aan de Belgen ter plaatse”, luidt het.

Grote delen van de stad liggen in puin.Beeld AFP

Ziekenhuizen zelf beschadigd

Lokale media verspreiden ook beelden van mensen die onder het bloed zitten omdat ze bedolven werden door puin. Veiligheidstroepen hebben het zwaar beschadigde havengebied afgezet en het Rode Kruis is met meer dan dertig teams ter plaatse. Ook het Libanese leger brengt gewonden naar nabijgelegen ziekenhuizen. 

Volgens The Guardian zouden ziekenhuizen in de problemen komen nu honderden mensen er naartoe worden gebracht, maar niet verzorgd kunnen worden omdat delen van het ziekenhuis beschadigd zijn. Sommige slachtoffers zouden daarom ook naar andere delen van het land worden overgebracht. Op Twitter heeft het Libanese Rode Kruis opgeroepen om bloed te doneren en om enkel naar het noodnummer te bellen voor “kritieke of ernstige” gevallen.

Beeld AFP

‘Verantwoordelijken zullen rekenschap afleggen’

“Wat vandaag gebeurd is, kan niet zomaar gebeuren zonder verantwoording. Degenen die verantwoordelijk zijn voor deze ramp zullen de prijs moeten betalen”, zei de Libanese premier Hassan Diab in een televisie-uitzending. Verder riep de premier Libanons bondgenoten op om hulp. “Ik doe een dringend beroep op alle vriendelijke en broederlijke landen die van Libanon houden om aan onze zijde te staan en ons te helpen onze diepe wonden te helen”, aldus Diab.

De regering heeft internationale hulp gevraagd. Verschillende landen zoals België, de Verenigde Staten, Frankrijk, Nederland, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Tsjechië en Iran. President Macron trekt donderdag zelf naar Beiroet om er onder anderen met politieke leiders te spreken. Macron werpt zich op als beschermer van het door een ramp getroffen land, dat een moeilijke geschiedenis met Frankrijk achter de rug heeft, als voormalig Frans mandaatgebied.

Ook het Centrum voor de Coördinatie van Noodgevallen van de Europese Unie stuurt hulpverleners naar Beiroet. Ze zijn gespecialiseerd in het zoeken en redden van mensen onder puin en komen onder meer uit Nederland, Tsjechië en Griekenland, aldus een EU-woordvoerder woensdag aan dpa. Het gaat over 100 hooggekwalificeerde brandweermannen , samen met voertuigen, honden en reddingsmateriaal.

Niet alleen bondgenoten, ook oude vijand Israël heeft humanitaire hulp aangeboden aan Libanon, zo maakten de Israëlische ministers van Defensie en Buitenlandse Zaken bekend in een verklaring. Zij het via “internationale kanalen” want de twee landen zijn officieel gezien nog steeds in oorlog met elkaar en hebben geen diplomatieke betrekkingen.

Beeld AFP

Speculaties

Er zouden ook speculaties zijn dat Israël achter de explosie zou zitten, maar dat ontkent de minister van Buitenlandse Zaken Gabi Ashkenazi stellig. De explosie was een “ongeluk veroorzaakt door een brand”, klinkt het. “Ik zie geen reden om de berichten uit Beiroet (over de explosie) niet te geloven.”

Toeval of niet, net vrijdag wordt een uitspraak verwacht in het erg beladen proces tegen de aanslagplegers op oud-premier Rafiq Hariri in 2005. De vier verdachten zijn allen Hezbollah-militanten.

De explosie komt op het moment dat Libanon de ergste economische crisis in decennia doormaakt. Bijna de helft van de bevolking leeft in armoede. Morgen wordt een dag van nationale rouw afgekondigd in het land. 

Beeld AFP
Beeld AFP
Beeld AFP
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234