Maandag 03/10/2022

Tussen twee

Vechtscheiding eindigt in repatri�ring kinderen met VN-politie

vuren

Na zes jaar landden de negenjarige Aïda en tienjarige Veton zondagnacht met een militaire C-130 weer op Belgische bodem. Daarmee komt een voorlopig einde aan het jarenlange gevecht dat hun moeder voerde om haar kinderen terug te krijgen. Haar ex ontvoerde hen naar Kosovo. Het jarenlange getouwtrek mondde dit weekend uit in een repatriëring met de lokale VN-politiemacht. door nathalie Carpentier

Kosovo in de buurt van Peja, zondagochtend. Een gewapende VN-kolonne van een vijftigtal lokale politieagenten trekt met enkele geblindeerde wagens in alle vroegte naar het huis van de familie Rexhbogaj in de bergen. Met een bevel van het Hooggerechtshof van Kosovo op zak. Vier agenten gaan de chalet binnen. Ze komen voor de twee Belgische kinderen, Aïda (9) en Veton (10) Rexhbogaj. De twee worden in allerijl naar de luchthaven van Pristina gebracht, waar een Belgisch legervliegtuig hen 's nachts naar Melsbroek vliegt. Vandaag zitten ze in het opvangcentrum voor mishandelde kinderen in Luik.

Dat laatste is een voorlopige oplossing, legt eerste substituut van het jeugdparket van Luik, Christian Paque, uit. "Hun moeder heeft het voorlopige hoederecht, maar krijgt de kinderen nog niet. We willen dat ze eerst in een neutrale omgeving tot rust kunnen komen." Dat is nodig, want verwarrend moet de situatie voor de twee zeker zijn. Sinds hun vader Aïda en Veton, toen nog peuters, ontvoerde naar Kosovo en ze vasthield, verbleven ze bij de familie van hun vader, zijn nieuwe vrouw en hun twee kinderen. Naser zelf zit echter sinds maart vorig jaar in de gevangenis van Lantin op beschuldiging van ontvoering.

Een bijzonder complexe situatie. Paque: "De kinderen geven aan dat ze nu bij hun papa willen zijn. In hun ogen is hun moeder er verantwoordelijk voor dat hun vader in de gevangenis zit." Hun moeder, Khadija El Kaass, die een juridische veldslag uitvocht om de twee terug te krijgen, aanvaardt die beslissing lijdzaam maar wil haar kinderen zo snel mogelijk terug. "Hun vader heeft hen voortdurend slechte dingen over mij verteld. In hun ogen ben ik een monster", zei ze aan enkele media.

Daarmee komt een voorlopig einde aan een jarenlange vechtscheiding waarbij de kinderen in het middelpunt van het conflict stonden. Zodra de Luikse Khadija El Kaass in 1999 na zeven jaar wegging bij Rexhbogaj, begon het getouwtrek. Begin 2000 werden de kinderen aan Khadija El Kaass toegewezen. Kort erna ontvoerde Naser een eerste keer zijn kinderen en dook met hen onder in ons land. Eind juni bracht hij ze terug, maar kort erna verdween Naser echt spoorloos met de twee. Naar Kosovo.

El Kaass diende verschillende klachten in, maar er kwam geen beweging in het dossier. Tot Naser in maart 2005 naar België kwam om met de Franstalige kinderrechtencommissaris Claude Lelièvre te praten over de zaak. Hij werd gearresteerd en veroordeeld tot drie jaar cel wegens ontvoering. Eerder had hij al acht maanden met uitstel gekregen. Eind 2005 gaf een Kosovaarse rechtbank hem echter gelijk. Zij oordeelde dat de kinderen ginds geïntegreerd waren. Daarop trok El Kaass naar het Kosovaarse hooggerechtshof. Dat besliste midden juli 2006 dat de kinderen terug moeten naar België.

Niet tot tevredenheid van iedereen. Claude Lelièvre reageerde verbolgen op de gebruikte machtsontplooiing bij de repatriëring. "Zo'n operatie is traumatiserend voor kinderen. Dat laat sowieso sporen na bij hen. Nu zijn ze bovendien noch bij hun vader noch bij hun moeder. Trouwens, er was nog bemiddeling mogelijk. Toen de vader mij kwam opzoeken, was hij bereid om met zijn nieuwe gezin terug te keren naar België. Hij wou dat een expert besliste over het hoederecht. Hij heeft zelfs een brief ondertekend. Maar het parket had er geen oren naar."

Het jeugdparket beklemtoont dat er geen alternatief was. "Na zes jaar geloofden we de beloftes van de vader niet meer. Die operatie moest zo verlopen. In een voormalig oorlogsgebied als Kosovo dat nog onder controle staat van de VN wilden we geen enkel risico nemen. Er is altijd nog een risico om beschoten te worden. Het geheel gebeurde ook onder begeleiding van psychologen, met het oog op het welzijn van de kinderen."

De strijd is nog niet helemaal beslecht. Eerste substituut Paque: "Het bevel van het hooggerechtshof van Kosovo handelde enkel over de repatriëring. Die zei niets over het hoederecht over de kinderen. De vader heeft beroep aangetekend. Hij wil het hoederecht houden. Daarover moet het hof van beroep zich in oktober uitspreken. Tot dan staan ze onder de voorlopige voogdij van de moeder."

Deze operatie was traumatiserend voor de kinderen. Dat laat sowieso sporen na bij hen. En nu zijn ze noch bij hun vader noch bij hun moeder

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234