Dinsdag 13/04/2021

Tussen militairen en Berberse babes Met Bart Peeters in Marokko

undefined

en hittegolf in Agadir is niet om mee te lachen: de voorbije dagen klom het kwik hier tot vijftig graden. Daarnaast moet deze Marokkaanse stad zowat de minst aantrekkelijke plek van het land zijn. Door een aardbeving in 1960, die een groot deel van de stad verwoestte, zijn veel traditionele tempels vervangen door moderne, fantasieloze buildings. De hele kustlijn is afgezoomd met amorfe hotels waar touroperators onophoudelijk bejaarde Franse, Duitse en Belgische toeristen droppen aan het strand.

Maar zodra je wat dieper het centrum intrekt, wordt de sfeer grimmiger. Kinderen bedelen om geld, gesluierde vrouwen maken zich uit de voeten zodra je er nog maar aan dénkt een camera boven te halen, en meer dan één man laat ons merken dat we in dit deel van de stad niets te zoeken hebben. Niet dat we het Marokkaans machtig zijn, maar hun lichaamstaal laat weinig ruimte voor interpretatie.

Kortom, Agadir is niet meteen een bestemming waar we zelf spontaan een kaartje enkele reis naar zouden boeken, maar sinds een jaar of acht vindt hier wél Timitar plaats, een festival dat op korte tijd is uitgegroeid tot een begrip in de regio. De nadruk ligt vooral op Arabische muziek, maar dit jaar staan er - met Goran Bregovic, Hindi Zahra, Kool & The Gang en Amadou & Mariam - ook een paar namen op de affiche die bij een Europees publiek een belletje doen rinkelen. En door een wonderlijke speling van het lot is dit jaar zelfs Bart Peeters van de partij, een uitloper van zijn gesmaakte passage op het Sfinks-festival vorige zomer.

De vlucht hier naartoe is niet rimpelloos verlopen. De groep - veertien man, entourage inbegrepen - heeft tijdens een tussenstop in Casablanca zes uur vastgezeten in een donkere, steriele transitzone. Niet alle passagiers blijken even goed opgewassen tegen deze tegenslag. Er stijgt gemor op, mensen worden kwaad. Peeters, die er met zijn hoedje op zelfs incognito als een muzikant uitziet, wordt aangesproken door een stel Saoedi's. Ze hebben wel wat middelen, en vragen of ze ter plekke een show kunnen kopen. De zanger houdt aanvankelijk de boot nog af ("We don't do airports") maar als hij aan de overkant van de hal twee van zijn muzikanten 'Poolijs' hoort spelen, wordt de gitaar toch bovengehaald en ontstaat er binnen de kortste keren een feestje. Zakenmensen in maatpak bergen hun Blackberry op en klappen mee, vrouwen in boerka's shaken enthousiast met wat ze hebben, en toeristen op doorreis verzamelen zich in dichte drommen rond de muzikanten om beter te kunnen luisteren.

Peeters is achteraf tevreden. "Ik was doodmoe, eigenlijk. Maar iedereen lag hier zowat te sterven van de hitte, en daarnet hebben er ook al een paar mensen woedeaanvallen gehad. Er moest dus iets gebeuren. En het is al eerder gebleken dat we ondertussen over een repertoire beschikken dat mensen echt begrijpen. Onze muziek komt van overal, en dus kun je er ook overal mee naartoe. Eigenlijk is de basis van het entertainment heel simpel: je moet de mensen zo weten bezig te houden dat hun bloed sneller gaat stromen. Dat ze een adrenalinekick krijgen. Blijkbaar lukt ons dat beter met ons eigen materiaal dan met met pakweg een nummer van The Black Eyed Peas. Ik heb een vertaling gemaakt van 'I Got A Feeling' die we wel eens tijdens soundchecks spelen, maar dat nummer maakte hier duidelijk het minste brokken."

Rock-'n-royalty

Wanneer Bart Peeters en zijn Ideale Mannen - voor dit uitje wordt de groep overigens omgedoopt tot Les Belges - uiteindelijk neerstrijken in Agadir is het al een gat in de nacht. Peeters ziet er vermoeid uit de dag nadien, ook al omdat hij die ochtend om half zeven weer uit zijn bed werd gebeld met de melding dat de bus stond te wachten voor het hotel. Een misverstand, zo blijkt. "Het was de bedoeling om de doorloop van ons optreden vroeg in de ochtend te doen, zodat we aan de grootste hitte konden ontsnappen. Maar door de opgelopen vertraging gisteren was dat geen optie meer, en zouden we pas 's middags vertrekken. Alleen: dat was kennelijk niet aan iedereen gecommuniceerd. Tenminste, niet aan mij. En om half tien werd ik wéér wakker gebeld. Toen heb ik de telefoon met draad en al uit de muur getrokken. Ik hanteer ouderwetse principes als: de zanger moet fris zijn. Achterhaald, misschien. Maar ik denk toch dat het geen kwaad kan."

Samen met zijn broer, manager, en beste vriend Stijn neemt Peeters de dag door in de kleedkamer. Hij heeft net gezien dat er voor het podium met dranghekken een speciale ruimte is afgebakend voor VIP's, en die wil hij tegen vanavond zo snel mogelijk weg. "VIP's behoren tot de categorie fenomenen waar ik niet tegen kan", legt hij uit terwijl hij door zijn map met voorbereidingen zit te bladeren. "Tenminste, ik vind het niet tof als die vooraan staan, want ik wil geen legummen op de eerste rij. Op mijn eigen concerten zorgen we er altijd voor dat we echt voor de fans kunnen spelen. Dat zijn uiteindelijk de mensen die betaald hebben om je te zien. Het ergste zijn die snakepits op festivals. We maakten het een paar jaar geleden nog mee, toen we in Flanders Expo in het voorprogramma van Marco Borsato stonden. Wat zag je in die pit? Hollandse wijven op hoge hakken met een villa in Brasschaat. En met een cocktail binnen handbereik. Ik ben de hele tijd vijftig meter verder gaan staan, om toch maar oogcontact met het publiek te kunnen maken."

Stijn - rustig, maar opmerkelijk efficiënt - bespreekt de kwestie met de organisatie, maar het blijkt bijzonder gevoelig te liggen. "Ik kreeg te horen dat we er werkelijk niets van begrepen hebben", klinkt het. "Die afgebakende ruimte voor het podium is voorbehouden voor de koning, zijn ministers en hun familie. Als je die hekken laat weghalen gaat het festival niet door." De zanger mort. Het idee dat de Marokkaanse elite zich niet met het gewone volk wil mengen, gaat er bij hem niet in. Even speelt hij met het idee om het volk vanavond op te roepen de hekken omver te werpen. In de regio is de Arabische Lente begonnen. Maar Stijn praat het uit zijn hoofd. "Ik sluit niet uit dat hij een paar brave Berberjongeren zover krijgt om ook echt tussen die ministers te gaan staan. Maar er staan militairen met wapens rond die pit, en die zullen vast niet aarzelen om zulke gasten neer te schieten. Is dat dan beter? Ik denk het niet."

Vlaanderen boven

Het loopt uiteindelijk tegen twaalven als Peeters en zijn Ideale Mannen aan de soundcheck beginnen. Er zijn nogal wat mensen van het festival die de timing niet verstandig vinden en inderdaad: de zon brandt gaten in je armen. Bart - met zonnebril en strooien hoedje - lanceert het plan om "de snelste doorloop aller tijden te doen" maar uiteraard draait ook dat anders uit. Dit is namelijk een show die gevoelig afwijkt van de Belgische concerten. Hij heeft een aantal van zijn eigen nummers naar het Frans vertaald, en 'I'm Into Folk' - de debuutsingle van The Radio's destijds - staat vanavond voor het eerst in jaren weer in het Engels op het programma. Daarnaast hebben ze ook 'Sidi H'Bibi' ingestudeerd, een classic die in de Arabische wereld zowat even populair is als 'Ik ben zo eenzaam zonder jou' bij ons.

Er wordt dus meer dan gewoon wat gespeeld. Bart beent duchtig heen en weer met zijn microfoon, geeft (en krijgt) instructies, en oefent uiteindelijk zelfs de knuffel in met zijn goedlachse percussionist Abdellah Bhaija. De zon deelt links en rechts wat mokerslagen uit, maar de sfeer zit goed. Het plein - volgens de organisatoren groot genoeg om 55.000 mensen te ontvangen, al lijkt dat optimistisch - is zo goed als leeg, maar er staan wél een paar Vlaamse toeristen ("Wij zijn van Edegem!", "En wij van Brugge!") die de aandacht trachten te trekken. Als dat niet meteen lukt (omdat de zanger oordopjes draagt) en hij bovendien net een nummer in het Frans inzet, probeert iemand het met "Vlaanderen Boven!". De Belgische taalkwestie wordt even vlot geëxporteerd als pils en pralines.

De rest van de namiddag trekt de ploeg zich terug om wat uit te rusten voor het concert. Er wordt gerelaxt aan het zwembad, anderen trekken de stad in, en nog anderen - we noemen geen namen - slaan hun voorraadje marihuana in "om na het concert te kunnen relaxen". Het is overigens geen kunst om dat te verkrijgen. Het merendeel van de verkopers op de promenade langs het strand biedt naast boottochtjes en menukaarten van restaurants ook andere vormen van ontspanning aan.

Twee uur voor het concert spreken we af om de stad in te trekken voor foto's. En ook daar duurt het niet lang voor Bart de boel naar zijn hand zet: midden op een druk kruispunt begint hij prompt het verkeer regelen. Als bij wonder gebeuren er geen ongelukken, en wordt de shoot zonder blikschade afgerond. Zonder blauwe ogen ook, want naast mensen die deze kleurige blanke man vriendelijk de hand komen schudden en vragen om mee op de foto te gaan, zijn er ook wat grimmiger figuren die dit soort frivoliteiten door buitenlanders liefst zo snel mogelijk wég willen hebben.

Slimme blondines

Terug op het plein, dat vanochtend nog leeg en verlaten was, zien we dat het inmiddels aardig volgestroomd is. En ook backstage is de sfeer heel anders. In het Westen zijn artiestendorpen doorgaans gezellige ontmoetingsplaatsen waar muzikanten wat bijpraten. Hier is de backstage zo goed als leeg, maar staan er wel gewapende militairen en een handvol agenten houdt de wacht. Ook drugshonden zijn erbij, waarmee ze niet alleen de kleedkamers van de aantredende acts, maar ook het podium doorzoeken. Gelukkig is de band ingelicht door Marc Cambré, die al sinds mensenheugenis roadie is van Bart, en daarnaast ook rots in de branding.

Het festival is intussen al volop bezig. De snerende hiphopbeats van Rass Derb - vier jonge kerels in hoodies die zich opwerpen als het plaatselijke equivalent van De Jeugd van Tegenwoordig - krijgen het jonge publiek behoorlijk mee. Timitar is een gratis festival, en de organisatoren hadden voordien gezegd dat de mensen nogal behoudsgezind vooral hun eigen helden op handen dragen. Als ze niet verstaan wat ze zien, wandelen ze gewoon weer verder.

In de artiestenruimte worden nog wat nuttige tips uitgewisseld. Bisnummers bestaan bijvoorbeeld niet in Marokko, omdat men dat verwarrend vindt en zo ook arrogant overkomt ten opzichte van de andere bands. De laatste minuten voor het optreden neemt de spanning bij Les Belges toe. Stijn legt nog even uit wie wanneer op moet, terwijl Bart ogenschijnlijk kalm loopt te ijsberen, maar in tien minuten tijd vier keer het toilet opzoekt. Stijn plugt nog even het microfoontje van zijn broer in, et voilà, het concert is begonnen.

Er staat veel volk op de Place Bijaouane, maar zeggen dat ze meteen mee zijn is overdreven. Waar Bart Peeters in Vlaanderen en Nederland het publiek doorgaans al op zak heeft nog voor het eerste nummer is afgelopen, moet er hier gewérkt worden om de mensen te overtuigen. Er wordt om Barry geroepen, een van de grote sterren hier die straks de avond afsluit. En toch: langzaam maar zeker krijgen Bart Peeters & Les Belges greep op de massa. Peeters gaat behoorlijk tekeer, en de band speelt gedreven. "Het komt erop aan het publiek meteen een flinke lel te verkopen, zodat ze wakker zijn", had Peeters voor het opgaan nog gezegd. En het lukt. Vertalingen van 'Poolijs' (omgedoopt tot 'Film Noir') 'Heist aan zee' (nu: 'Elle est comme une pizza quatre saisons') en 'Er kan altijd nog een tandje bij' (nog beter in het Frans als 'C'est le ciel qui m'est tombé sur la tête') worden goed onthaald. Het spelplezier op het podium slaat over naar het plein. "Shake your Berber booty", roept Peeters op een gegeven moment. Met 'Beat It' van Michael Jackson komt er nog meer schot in, en de vondst om 'Sidi H'Bibi' in de set op te nemen werkt zo goed dat het publiek vraagt het nummer te herhalen.

Met Stijns Estse assistente heeft Peeters ook nog een geheim wapen mee. Ettie is groot en blond en paradeert tijdens 'AAA' over het podium met een bordje waarop de titel het publiek aanzet om mee te zingen. Zowat elke Marokkaan in de backstage wil na afloop van het concert met haar op de foto. Blonde vrouwen prikkelen de verbeelding. "Dit is het moment waarop ik luidop moet zeggen dat ik eigenlijk zes talen spreek en een diploma economie heb", grapt ze achteraf. Blond zijn én hersenen hebben: het druist ook hier in tegen de gangbare stereotypen.

Doorbraak in Wallonië

Nu de spanning weg is, mag er gefeest worden. Plaats van afspraak is de Flamingo, de discotheek van het hotel, waar het gezelschap als eerbetoon aan de naam van de zaak besluit om de hele avond op één been te dansen. Enfin, hoe minder u zich daarbij kunt voorstellen, hoe beter. Anderen trekken naar de Caesar's Club, en vliegen in de alcohol. Om zes uur 's ochtends opstaan voor de vlucht terug naar België - waar 's avonds nog een concert op het programma staat in Oudenaarde - doet fameus pijn, maar muzikanten zijn geen watjes.

Bij het inchecken maakt Peeters de balans op van de voorbije dagen. "Vanop het podium zag de mensenmassa er behoorlijk indrukwekkend uit. Het was letterlijk de zee die ons publiek afbakende, dus dat was alvast positief. Bij dit avontuur kon geen hond ons voorspellen hoe het zou aflopen. Ik had via internet wel al geprobeerd om een zicht te krijgen op dit festival, maar dat was onbegonnen werk. De meeste mensen leven hier onder de armoedegrens en zijn ongeletterd. Muziek is niet meteen hun grootste prioriteit. Als je weet dat hier op het grote podium een soort gechoreografeerd nationaal gebed wordt gehouden, besef je bovendien dat het alle kanten uitkan.

"Eigenlijk had ik gehoopt dat we op de World Stage van Timitar mochten spelen - een klein openluchttheater voor 3.000 mensen - maar uiteindelijk stonden we op het podium waar meer eigentijdse acts stonden geprogrammeerd, voor jonge mensen vooral. Abdellah had me gewaarschuwd dat als we na tien uur 's avonds zouden spelen er geen vrouwen meer voor het podium zouden staan. Niet fijn, want dan is het alsof je op een militaire basis staat te spelen. Maar dat viel geweldig mee. Het was een heel uiteenlopend publiek, vond ik. Veel mooie wereldse vrouwen vooraan, maar ook madammen van wie je alleen de ogen kon zien.

"De 55.000 mensen uit de brochure, die kunnen echt niet allemaal op dat plein. Maar de organisatie telt ook iedereen mee die op het strand en op straat staat. En ja, die mensen kéken ook allemaal. Maar ik vrees wel: als naar een konijn in een lichtbak. Naar een groepje dat hoofdzakelijk in het Vlaams zingt. In het Boechouts, eigenlijk. Surrealistisch toch dat uiteindelijk iedereen staat mee te roepen? Onze muziek blijkt zowat overal te werken. Er zit ook zowat van alles in. Er schemert de invloed van Frans chanson in door, maar net zo goed zigeunermuziek en folk uit de Balkan. Tel daarbij nog wat dikke vette Afrikaanse en Arabische klanken, en met dat klavertje vijf kun je kennelijk heel ver raken. Alleszins ver genoeg om er in Marokko een nogal slecht georganiseerd Werchter mee plat te spelen."

Blijven nog die nummers in het Frans die Bart nu heeft. Geen haastig bij elkaar gekrabbelde vertalingen, maar hertalingen waar het prettig gestoorde van de Nederlandstalige versies nog steeds in doorschemert. "Dat komt omdat ik een Franse tak in de familie heb die altijd met argusogen toekijkt wanneer ik me aan de taal van Molière waag. Als ik écht zoals de Fransen probeer te praten, vinden ze dat niet te harden. Maar mijn woordgrapjes en onnozelheden vinden ze doorgaans wel goed. En ik geef toe: ik ben wel van plan een paar van die nummers goed op te nemen en binnen te brengen bij de RTBF. Gewoon om te kijken hoe daarop gereageerd wordt. Ik heb met mijn soloplaten nog nooit in Wallonië gespeeld, dus het zou wel tof zijn om daar ook eens op een podium te staan. Maar of dat dan meteen een hele tournee wordt, of één concert op de grote markt van Namen, zullen we nog moeten zien. En als er niets van komt, hebben we met dit omwegje langs Agadir toch een zeer originele opening voor onze zomertournee gehad."

Bart Peeters is de volgende weken onder meer te zien op Suikerrock (Tienen, 31/7) Lokerse Feesten (Lokeren, 3/8), Casablanca Festival (Hemiksem, 6/8) en Openluchttheater Rivierenhof (27 en 28/8)

Voor meer concertinfo: www.bartpeeters.net

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234