Woensdag 21/04/2021

Opinie

Turkse journalisten onder vuur. U kunt hen helpen

Betogers in Rome eisen de vrijlating van journalisten in Turkije. Beeld BELGAIMAGE
Betogers in Rome eisen de vrijlating van journalisten in Turkije.Beeld BELGAIMAGE

Peter Greste is freelancejournalist. Mohamed Fahmy is columnist voor Toronto Star en freelancejournalist. Ze zaten meer dan 400 dagen in de cel in Egypte.

In 2013 waren we in Egypte aan het werk als journalisten voor Al Jazeera toen we gearresteerd werden en beschuldigd van een resem politieke misdrijven gerelateerd aan ons werk. In de koude en vuile cellen was er weinig reden tot optimisme. We hadden geen idee wat de toekomst zou brengen. De wanhoop en isolatie kunnen een gevangene kraken. Het was daarom een serieuze opsteker toen we vernamen dat #FreeAJStaff, de campagne om ons vrij te krijgen, een wereldwijd succes aan het worden was.

Over heel de wereld kwamen mensen in groten getale bij elkaar om onze vrijlating te eisen omdat ze inzagen welk onrecht ons werd aangedaan. Het deed deugd te weten dat we niet vergeten waren. Het hielp om betekenis te geven aan de ellenlange dagen en het monterde ons op wanneer we het zwaar hadden. En, nog belangrijker, de campagne heeft uiteindelijk mede ervoor gezorgd dat we vrijkwamen.

We moeten diezelfde energie opnieuw aanwenden, deze maal voor Turkije waar een tragedie in de maak is. Onafhankelijke journalistiek wordt er systematisch vernietigd. Journalisten verdwijnen achter de tralies, redacties worden opgedoekt en een verontrustende stilte daalt neer in wat ooit een energiek en divers medialandschap was.

Peter Greste. Beeld AFP
Peter Greste.Beeld AFP
Mohamed Fahmy. Beeld BELGAIMAGE
Mohamed Fahmy.Beeld BELGAIMAGE

Eenzaamheid en verveling

Sinds de gefaalde poging tot staatsgreep in juli 2016 kijkt de onafhankelijke Turkse journalistiek de dood in de ogen. Minstens 156 mediakanalen werden gesloten en naar schatting 2.500 journalisten en andere mediamedewerkers verloren hun job.

Het is pijnlijk om te zien hoe onafhankelijke media versmacht worden, maar zeker de verhalen van de meer dan 120 journalisten die sinds de poging tot staatsgreep in de cel zitten, raken ons diep. Na onze eigen arrestatie gingen we ervan uit dat er een grove vergissing gebeurd was die snel rechtgezet zou worden. We konden toen niet vermoeden dat we nog honderden dagen in vreselijke omstandigheden in de gevangenis zouden slijten, wachtend op ons proces.

De Egyptische gevangenissen waar we wegkwijnden, zaten vol met mensen die kritisch waren voor de overheid. Ofwel zaten we met zoveel op elkaar gepakt in een cel dat we zelfs niet konden gaan zitten, ofwel werden we onderworpen aan eenzame opsluiting tot we er bijna krankzinnig van werden. De eenzaamheid en verveling zijn nog moeilijker te beschrijven.

De situatie waarin de journalisten in Turkije vastgehouden worden, is wellicht niet identiek aan de onze, maar we begrijpen hun wanhoop en frustratie. Het is vooral angstaanjagend dat de Turkse overheid blijft ontkennen dat journalisten in de cel zitten omwille van hun werk. Op die manier worden de verhalen en identiteit van deze mensen weggevaagd. Daarom is het van vitaal belang dat wij onze stem laten horen.

#FreeTurkeyMedia

#FreeAJStaff startte als kleinschalige Twitter-campagne, maar na enkele weken was deze uitgegroeid tot een globale beweging. Het toonde de positieve kracht van de sociale media. De impact was enorm. Tijdens onze meest donkere momenten - wanneer we ons hopeloos gevangen voelden in de strijd met het justitieapparaat, wanneer we ons niet meer konden herinneren hoe een zonsopgang eruitzag - hadden we soms het gevoel dat we niet meer bestonden. Het enige wat ons toen op de been hield, was de kennis dat velen aan ons dachten.

Het is dus een logische keuze dat wij de schouders zetten onder de nieuwe campagne #FreeTurkeyMedia. Alle journalisten die nu wegteren in een Turkse cel moeten weten dat we aan hun kant staan. Ze moeten weten dat de dagen die ze in de gevangenis spenderen niet voor niks zijn. Deze mensen staan op de frontlinie van de vrije meningsuiting. Ze verdedigen het recht op informatie en het belang van vrije media in onze samenleving, niet alleen in Turkije maar overal ter wereld.

Vergeet niet dat een maatschappij zonder vrije media een maatschappij in gevaar is. Zonder onafhankelijke journalistiek is er geen vrij publiek debat, kunnen we machthebbers niet ter verantwoording roepen en is er geen toezicht op de naleving van mensenrechten.

Het opsluiten van journalisten heeft impact op elk van ons. #FreeTurkeyMedia gaat in eerste instantie over de vrijlating van journalisten, maar bij uitbreiding ook over de toekomst van mensenrechten in Turkije. De campagne is bovendien een signaal aan al diegenen in de wereld die de vrije meningsuiting willen beknotten.

Tijdens onze meer dan vierhonderd dagen durende gevangenschap hielden we ons sterk dankzij de steun van iedereen die actie voerde voor onze vrijlating. Het was gerechtvaardigd om #FreeAJStaff te eisen en het is gerechtvaardigd om op te komen voor alle journalisten die in cel zitten omwille van hun job. Daarom steunen wij de campagne #FreeTurkeyMedia.

Steun de campagne #FreeTurkeyMedia via www.amnesty-international.be

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234