Donderdag 22/08/2019

Trump laat Duterte zijn wrede gangetje gaan

En de mensenrechten? Natuurlijk is er één journalist die zo nodig moet roepen of Donald Trump en Rodrigo Duterte het daar nog over hebben gehad. Duterte ontwijkt de vraag: 'Ho! Ho! We geven geen antwoord. Dit is geen persconferentie. We zijn in een bilateraal gesprek.' En daar laat hij het bij.

Ook Trump lijkt geen enkele zin te hebben de goede sfeer en de fijne verstandhouding met zijn Filipijnse collega te bederven, want die verstandhouding is 'great', zegt de Amerikaanse president, en Duterte zit erbij en grijnst.

Hary Roque, Dutertes woordvoerder, kan er later niet over uit hoe goed het tussen beide presidenten klikt: "Er zijn grote overeenkomsten in hun denken, hun taal en hun houding." Zondagavond had de Filipijnse president tijdens een galadiner zelfs "op verzoek van de Amerikaanse opperbevelhebber"een liefdeslied gezongen voor zijn Amerikaanse gast, en de sfeer van dat diner straalt nog van de gezichten. Niets kan die stemming bederven, zelfs de journalist niet, met zijn nare vraag over mensenrechten.

Duterte blijkt trouwens net zo'n grote hekel aan journalisten te hebben als Trump: "Wij hebben veel zaken besproken die van belang zijn voor de Filipijnen en ... met jullie in de buurt, als spionnen." Dat grapje tegen de journalisten gaat er bij Trump in als koek. Ook daarin vinden de twee leiders elkaar.

Mensenrechten had eigenlijk het grote pijnlijke onderwerp moeten zijn bij de ontmoeting. CNN voorspelde dat het gesprek voor Trump 'delicaat' zou worden, "balancerend tussen lof en openhartigheid". Trump zou zijn gewicht in de schaal gaan leggen om Duterte eindelijk eens rechtstreeks tot de orde te roepen. Duterte had na die voorspellingen vast gedreigd dat hij dat niet zou laten gebeuren. Hij zou de president botweg zeggen hem "met rust te laten" als die over mensenrechten zou beginnen.

Wat er precies is gezegd in het bilaterale gesprek tussen Trump en Duterte is niet duidelijk. Wat wel duidelijk is, is dat Trump het zijn gastheer niet al te moeilijk heeft gemaakt. Volgens woordvoerder Roque zijn de mensenrechten zelfs helemaal niet besproken. De woordvoerder van het Witte Huis, Sarah Sanders, houdt het erop dat de mensenrechten "vluchtig waren opgekomen" bij het bespreken van de Filipijnse antidrugscampagne, maar volgens Roque heeft Trump toen "alleen zijn waardering voor Dutertes aanpak" getoond.

Daarin is Trump dan consequent geweest, want ook in april heeft hij Duterte geprezen voor zijn beleid. Volgens een uitgelekte transcriptie zei hij: "Ik wil u feliciteren omdat ik heb gehoord hoe ongelooflijk goed u het drugsprobleem heeft aangepakt."

Dutertes bloedige drugsoorlog heeft duizenden mensenlevens gekost. Afhankelijk van wie er telt zijn het er 4.000 of 13.000 geweest: mensen, kinderen vaak nog, die werden verdacht van drugshandel of -gebruik en die daarom genadeloos zijn doodgeschoten door politieagenten en anonieme moordenaars. Duterte heeft die moorden op zijn minst aangemoedigd door de moordenaars amnestie te beloven. Herhaaldelijk heeft hij opgeschept over hoe hij zelf mensen om zou hebben gebracht. Luttele dagen vóór Trumps bezoek bekende hij nog dat hij als 16-jarige persoonlijk iemand had doodgestoken omdat die verkeerd naar hem had gekeken. Toch is het enige wat Trump na het gesprek over Duterte te zeggen heeft: "We hebben een geweldige relatie."

'Belangrijke bekendmaking'

Op de laatste dag van zijn tiendaagse Azië-reis, woonde Trump in Manilla de Asean-top bij van Zuidoost-Aziatische landen. De jubilerende Asean moest het stellen zonder een omvattende economische boodschap van Trump. Die wilde alleen in de wandelgangen van de conferentie kwijt dat hij na terugkeer in Washington "een uiterst belangrijke bekendmaking" zou doen.

De bijeenkomst eindigde met het maken van de traditionele foto met de leiders hand in hand op een rij. Trump heeft in het verleden voor de camera's de pijnlijkste en wonderlijkste handdrukken laten zien. In die traditie paste zijn hopeloze gehannes om, grimassen trekkend tussen zijn vriend Duterte en de Vietnamese premier Nguyen Xuan Phuc, zijn linkerhand rechts, en zijn rechterhand links te krijgen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden