Maandag 23/09/2019

Trump doet temperatuur stijgen

Doet-ie het of doet-ie het niet? Het verbale spelletje van de Amerikaanse president Donald Trump omtrent de mogelijke terugtrekking van de VS uit het klimaatakkoord verhit de gemoederen. Al is het vooral nefast voor de VS zelf. 'De rest van de wereld zal doorgaan, de VS raken geïsoleerd.'

Niet vandaag, maar in de komende dagen zal Donald Trump bekendmaken of zijn land zich terugtrekt uit het klimaatverdrag van Parijs. Dat meldt de Amerikaanse president op Twitter. Amerikaanse media berichtten gisteren dat het besluit al genomen was en dat de VS uit het akkoord zouden stappen.

Het klimaatakkoord van Parijs is in december 2015 door 195 landen ondertekend en heeft als doel de uitstoot van broeikasgassen te verminderen en de opwarming van de aarde een halt toe te roepen. Ondertussen hebben 147 landen het akkoord bekrachtigd. Ook de VS hebben dat gedaan.

Trump vindt dat het akkoord nadelig is voor de Amerikaanse industrie. Het creëren van banen zou in verschillende regio's, waar vooral zijn fanatiekste aanhangers wonen, onder druk komen te staan. Hij wil met zijn 'America First'-aanpak de verloren banen uit de steenkoolmijnen terughalen. Als Trump zich niet zou houden aan zijn belofte het akkoord op te zeggen, zou dat volgens zijn rechtse adviseurs heel slecht vallen bij zijn conservatieve achterban.

Ook in het verleden liet hij al blijken een klimaatscepticus te zijn. Zo noemde hij het opwarmen van de aarde een 'verzinsel' dat door de Chinezen in de wereld was gestuurd om de Amerikaanse industrie dwars te zitten. Trump vindt ook dat de VS onevenredig veel moeten betalen aan het klimaatfonds dat de gevolgen van klimaatverandering moet helpen op te vangen.

Tegelijk heeft Trump zijn oor te luisteren gelegd bij een hele reeks topfiguren uit het Amerikaanse bedrijfsleven. De bazen van een aantal van de grootste Amerikaanse bedrijven - waaronder Shell en Exxon Mobil - probeerden Trump ervan te overtuigen dat het in het belang van de VS is vast te houden aan het klimaatakkoord. Ze waarschuwen ook dat een terugtrekking het imago van de VS zal schaden, zeker nu China zich achter de afspraken heeft geschaard.

Onder de pleitbezorgers van het klimaatakkoord was ook Trumps eigen dochter Ivanka, zijn economische adviseur Gary Cohn en minister van Buitenlandse Zaken Rex Tillerson. Trump zit zo gevangen in een eigen gecreëerde catch 22. Jos Delbeke, de klimaatexpert van de Europese Commissie, zegt dat de wereld doorgaat met de uitvoering van het Parijs-akkoord. Met of zonder de VS, die zich zo isoleren van de rest van de beschaafde wereld.

"We moeten een mogelijke terugtrekking van de VS niet dramatiseren", zegt Jean-Pascal van Ypersele, professor klimatologie aan de UCL en voormalig vicevoorzitter van het Klimaatpanel van de VN. "147 landen hebben deze overeenkomst goedgekeurd. Als de VS zich alsnog zouden terugtrekken, dan is dat een land minder." De VS zijn wél goed voor 15 procent van de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen. "Ja, dat is veel, maar dat betekent ook dat de andere 85 procent niet onderhevig is aan de beslissing van deze president. Het klimaatplan is niet op basis van één land gemaakt, maar is een globaal plan."

Point of no return

Volgens berekeningen zou de temperatuur van de aarde met 0,2 procent stijgen als de VS uit het klimaatakkoord stappen. "Wat de CO2-uitstoot betreft, hebben we nu eenmaal erg weinig marge", zegt Joeri Thijs, klimaatexpert van Greenpeace. Maar ook hij relativeert: "Mocht dit drie jaar geleden zijn gebeurd, was het een ramp. Dan had de houding van de VS een sneeuwbaleffect veroorzaakt in onder meer India, China en Brazilië", zegt Thijs. "We leven gelukkig in een heel andere tijd. De opkomende economieën hebben de tijd gehad om aan elkaar te snuffelen en hebben samen beslist om van het klimaat een prioriteit te maken. De VS zijn niet langer de grote voortrekker."

Professor Ronnie Belmans, CEO van onderzoeksinstituut EnergyVille, merkt nog op dat "ook de VS zelf voorbij het point of no return zijn. De kosten van hernieuwbare energie zijn dusdanig gedaald dat de technologie op zichzelf rendabel is, ze hoeft niet langer worden ondersteund door de overheid. Kijk naar het conservatieve Texas. Dat is intussen de staat met het hoogste aantal windmolens in de VS."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234