Dinsdag 22/06/2021

Opinie

Toneelhuis zit gevangen in een autoritaire structuur

Dirk Roofthooft stapte deze week op bij Toneelhuis. Beeld RV VTM
Dirk Roofthooft stapte deze week op bij Toneelhuis.Beeld RV VTM

Robrecht Vanderbeeken is vakbondsverantwoordelijke voor ACOD Cultuur. Ine Hermans is vakbondsverantwoordelijke voor LBC-NVK.

Een moedige Dirk Roofthooft uitte in De Morgen zijn ‘droevig ongenoegen’ over het personeelsbeleid van Toneelhuis. In tegenstelling tot wat Guy Cassiers repliceert, gaat het niet om een eenmalige beslissing. Ook cultuurvakbonden zien een structureel probleem. Roofthooft is immers niet de enige kritische stem die op een muur botst. In plaats van het eigen onvermogen tot vernieuwing in vraag te stellen, laat Cassiers liever koppen rollen. De artistiek leider wil de rangen nu snel sluiten. Zetten we niet beter ramen en deuren open?

Lees ook: Dirk Roofthooft stapt uit theaterproductie: "Toneelhuis tolereert geen kritiek"

Vernieuwingsgolf

Vorig jaar bracht Wouter Hillaert op het theaterfestival een legendarische State of the Union waarin hij pleitte voor een tweede Vlaamse golf: deze keer geen nieuwe golf aan theatertalent, maar een vernieuwing van de instituten.

Intussen organiseerden heel wat theaterhuizen festivals om de eigen structuur te herdenken. Zoals de driedaagse The Fantastic Institution in Buda Kortrijk in februari, of de werkweek Blauwdruk in de Gentse Vooruit in maart. Ze gingen op zoek naar alternatieve organisatiemodellen en hielden de transformatie die ze zelf als instituten doormaken tegen het licht.

In januari startte NTGent een ingrijpende make-over. Met Milo Rau is daar nu een nieuwe artistieke ploeg aan zet. Samen met zakelijk directeur Kurt Melens vertrok de top-down functie van een algemeen zakelijk leider die boven de artistieke leider staat. Ook elders in de sector zijn democratie, samenwerking en horizontale organisatie druk bediscussieerde onderwerpen. Kunstenpunt wijdde er al meerdere projecten aan.

Robrecht Vanderbeeken. Beeld rv
Robrecht Vanderbeeken.Beeld rv

Fair practice

Roofthooft stipt aan dat het probleem zit in de hiërarchische manier van denken die dateert uit een oud model van de jaren 70. De motivatie en de inspraak van het personeel wordt gefnuikt. Kritiek wordt niet getolereerd. Leiders staan aan de top, daarnaast is er een beleidsstaf van goedbetaalde vertrouwelingen en daaronder nog eens een hele beheerstaf. Is zo’n piramide nog wel aanvaardbaar als die dient om privileges af te schermen en de werklast naar beneden af te schuiven? Zou men zo’n organigram – eventueel na een externe audit of een cultuurscan – niet beter herdenken in het belang van de artistieke praktijk en de diversiteit aan artistieke samenwerking?

Een participatieve samenwerking in een publiek huis waarbij werknemers zich kunnen ontplooien en hun creativiteit mogen aanboren. Leidinggevenden die medezeggenschap van medewerkers stimuleren en ook serieus nemen. Een dynamische plek die werknemers, medewerkers en zelfs publiek naar waarde weet te schatten en waar leidinggevenden ook geëvalueerd worden. Het zijn allemaal ideeën die al eens door de gangen van de Antwerpse stadsschouwburg waaien maar nergens landen.

Op het podium speelde de theatercyclus Triptiek van de macht van Cassiers, een tirade in drie delen tegen de vernietigende kracht van macht en collaboratie. Zonder vernieuwing dreigt Toneelhuis daar in de coulissen nu zelf een slachtoffer van te worden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234