Woensdag 13/11/2019

Privacy

Toch goedgekeurd ondanks negatief advies: hoe zit het nu met vingerafdrukken op identiteitskaarten?

Beeld Photo News

Minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA) is tevreden: vanaf april 2019 wordt uw vingerafdruk opgeslagen op de chip van uw elektronische identiteitskaart. Burgers uiten op sociale media hun ongenoegen over de wet onder de hashtag #ikweiger. Wat vrezen zij precies? Onze vingerafdruk staat toch al op ons internationaal paspoort?

In de strijd tegen terrorisme is het beperken van identiteitsfraude volgens minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA) cruciaal. Daarom probeert de minister al meer dan een jaar om vingerafdrukken toe te voegen aan onze elektronische identiteitskaarten. Deze week haalde hij zijn slag thuis.

Op sociale media lieten heel wat burgers weten dat zij zullen weigeren om hun vingerafdruk af te staan. Ze vinden dat de veiligheidscultuur van minister Jambon doorslaat.

Ze staan niet alleen met hun bedenkingen. De Privacycommissie verwijt de regering dat ze geen cijfers kan geven over bewezen gevallen van fraude om de wet te verantwoorden. “Het nemen van vingerafdrukken van een volledige bevolking is geen onschuldige maatregel op het gebied van de bescherming van de persoonlijke levenssfeer. Het is een intrusieve maatregel”, schreef de Privacycommissie in haar advies.

Eenvoudig stelen

De vingerafdrukken worden in principe op geen enkele databank opgeslagen. Ze kunnen enkel gebruikt worden om te kijken of je vingerafdruk overeenstemt met die op je identiteitskaart. Kleine nuance: bij de aanmaak van een nieuwe eID-kaart mogen de vingerafdrukken maximaal drie maanden bijgehouden worden op een gegevensbank.

Dé vraag is of die extra vingerafdruk het zoveel moeilijker maakt om een identiteitskaart te vervalsen. Bart Preneel, expert cyberveiligheid  (KU Leuven), liet eerder in De Morgen zijn twijfels al optekenen. “Een vingerafdruk kan je eenvoudig stelen: via een glas dat je net vasthad of zelfs via een foto van je handpalm.”

Bij het kabinet van Jan Jambon is men niet onder de indruk van dat argument. “Met zo’n gestolen vingerafdruk kan je iemands iPhone openen, maar die vingerafdruk opladen op de chip van een eID-kaart gaat niet. Die chip is goed beveiligd”, zegt woordvoerder Olivier Van Raemdonck.

Verschillende beveiligingsexperts manen aan tot voorzichtigheid: om data op een chip te zetten, heb je software nodig. En niet te hacken software bestaat niet.

Vandaag kunnen politiediensten vingerafdrukken controleren van mensen die al met het gerecht in contact zijn gekomen. Het is een publiek geheim dat veiligheidsdiensten veel liever met een databank van de volledige bevolking zouden werken. Die databank stond overigens in het oorspronkelijke wetsvoorstel van Jambon, maar uiteindelijk ging Open Vld toen dwarsliggen.

Tegenstanders vrezen dat het verzamelen van vingerafdrukken een eerste stap in de verkeerde richting is. Zo wordt de infrastructuur voorbereid om later een databank te introduceren. Die vrees is niet onterecht. In de jaren 90 werden de vingerafdrukken van vluchtelingen voor het eerst afgenomen. Die zouden niet in een databank belanden. Niet veel later gebeurde dat toch. Bovendien kan niemand voorspellen wie binnen tien jaar de databank kan inkijken en gebruiken.

Fiasco’s

Welk gevaar loop je dan als burger mocht er toch zo’n databank komen? Vorig jaar lekten de biometrische gegevens van 135 miljoen Indiase burgers. Die gegevens werden later onder andere gebruikt om onder een valse naam leningen af te sluiten.

Wie zulke gegevens wil beschermen, moet rigoureus te werk gaan, anders kunnen er gelijkaardige fiasco’s ontstaan. “Maar je gaat toch geen maatregel evalueren op basis van een parlementaire beslissing die nog niet genomen is”, countert Van Raemdonck de vrees.

Tot slot vragen vragen heel wat mensen zich af of de verontwaardiging over de vingerafdrukken niet te laat komt. Uiteindelijk staan die gegevens toch al lang op het internationaal paspoort. Maar die vergelijking gaat niet op, vindt privacy-expert Matthias Dobbelaere-Welvaert van DeJuristen. 

“Het is nog altijd een keuze om zo’n internationaal paspoort aan te vragen, het is niet verplicht.” Net zoals het niet verplicht is om je vingerafdruk te laten inlezen door je smartphone. “Maar in dit geval legt de Belgische regering een verplichting op en dat gaat een stap te ver.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234