Woensdag 07/12/2022

Timothy Egan over de vuile praat van een 'corrupte' gouverneur

Het plezier in de misdaad van Blagojevich

Timothy Egan is columnist bij 'The New York Times'.

De gouverneur van de Amerikaanse staat Illinois, Rod Blagojevich, is op verdenking van corruptie opgepakt. Hij had geprobeerd de vrijgekomen Senaatszetel van de komende president Barack Obama aan de meest biedende te verkopen. Deze explosieve zaak is evenwel niet het eerste vlekje op zijn blazoen. NYT-columnist Timothy Egan lijst de lange lijst van wandaden van de verbrande politicus op.

Rod Blagojevich uit Illinois, zowat de minst populaire gouverneur van de Verenigde Staten, was al een tijdje even geliefd als een griepvirus in een bejaardentehuis. "Kryptoniet", noemde een afgevaardigde van de staat hem in februari dit jaar nog in een profiel in Chicago Magazine. "Iedereen blijft uit zijn buurt."

In de netten van het kwaad

Maar pas dinsdag, toen een 76 pagina's tellende aanklacht over de verkoop van een Senaatszetel ingediend werd, kregen we te zien hoe erg verziekt een politicus wel kan zijn. Afgezien van de specifieke tongval van de wanhoop die de gouverneur deed klinken als John Malkovich in een toneelstuk van David Mamet toonde de klacht ook een man verstrikt in de netten van het kwaad. Het geliefde honkbalteam Chicago Cubs, de heilige Warren Buffett, opiniemakers van de Chicago Tribune, zelfs fondsen voor een kinderziekenhuis: allemaal waren het doelwitten van een man die erop uit was geld uit je zakken te kloppen.

Nauwelijks een maand geleden kreeg de wereld te zien hoe honderdduizenden mensen naar Grant Park stroomden om de triomf van de verandering te vieren. De arrestatie van gouverneur Blagojevich op een donkere, druilerige ochtend in Chicago moet zowat het tegenovergestelde beeld geweest zijn. Een maand eerder juichte Abe Lincoln nog vanuit het hiernamaals bij de verkiezing van Barack Obama, nu mocht hij zich alweer omdraaien in zijn graf, zoals de openbare aanklager Patrick Fitzgerald het verwoordde. Meer zelfs: dinsdag maakte Abe een driedubbele axel in zijn graf, als u het ons vraagt.

Blagojevich' bekrachtiging van de overwinning van Obama was er overigens eentje die nog eeuwen zal meegaan. Volgens het federale afschrift was de gouverneur, nauwelijks een week na de verkiezing van Obama, boos omdat de partijgenoten van de president-elect niets overhadden voor de vrijgekomen Senaatszetel. "Ze willen me niets geven behalve appreciatie", zei de gouverneur volgens de aanklacht.

'Goud'

Het ware enigszins geruststellend geweest mochten we uit dit corruptieschandaal grote lessen kunnen trekken, die ons zouden verlossen van de banaliteit van het kwaad. Maar er is hier geen trend of twist te bespeuren. Geen bewijs van een groter misdaadnetwerk, geen overweldigende moraal. Net als kinderen die oude dametjes in elkaar slaan omdat ze niet weten wat anders te doen, lijkt de enige verklaring voor Blagojevich' corruptie een soort 'plezier in de misdaad' van de politieke variant te zijn, aldus Fitzgerald. Het relaas van de aanklager over de aaneenschakeling van slechte bedoelingen en het buitensporige narcisme - Blago dacht echt dat hij een geschikte kandidaat was voor het presidentschap in 2016 - is een bijzonder treffend voorbeeld van waarom sommige mannen de dingen zien zoals ze zijn en zich spontaan afvragen 'Wat kan ik eruit halen?'.

Zoals alle verbrande politici kende Blagojevich de prijs van alles en de waarde van niets. Wat is een zitje in de Senaat waard? "Goud", was zijn antwoord en de gouverneur zwoer dat hij het niet voor niks zou afgeven. En wat denk je van steun aan de plannen van Tribune Company om het stadion Wrigley Fields en The Cubs te verkopen? Maar daarvoor zouden natuurlijk de opiniemakers die zijn ontslag eisten moeten verdwijnen. Ontsla ze allemaal, zou Blagojevich daarover gezegd hebben, eraan toevoegend: "En zorg dat we wat steun in het editoriaal krijgen."

Steun aan een kinderziekenhuis? Dat zou een bijdrage van minstens 50.000 dollar kosten. En zo gaat het maar verder, de vuile praat van de man die zo graag rijk en beroemd wou zijn. Zelfs naar de standaarden van Illinois, waar al meerdere gouverneurs de weg van het Statengebouw naar de gevangenis hebben afgelegd, waren de arrestatie en aanklacht van dinsdag adembenemend. "Als dit niet de meest corrupte staat van de Verenigde Staten is", zei Robert Grant van de FBI, "dan is hij toch een heel sterke kandidaat."

Maandag, op de vooravond van zijn arrestatie, toonde Blagojevich dat we ook hoogmoed tot zijn vele zonden mogen rekenen. Toen hij de stakersposten van een gesloten fabriek bezoedelde met zijn aanwezigheid merkte hij op dat hij zich geen zorgen maakte om afgeluisterd of gevolgd te worden. "Als iemand mijn gesprekken wil opnemen, doe gerust", zei hij. "Ik kan u verzekeren dat alles wat ik zeg binnen de grenzen van het wettelijke blijft." Om vervolgens, als een Huey Long (populistisch gouverneur van Louisiana in het interbellum, red) in zijn meest pompeuze gedaante, de rol te spelen van de man die niets te verkopen had behalve een eerlijke werkdag. Als je hem zou afluisteren, voegde hij eraan toe, zou je een gouverneur horen "die eindeloos en onvermoeibaar manieren zocht om de gewone werkmens te verrijken". Vervang 'de gewone werkmens' door 'zichzelf', en je hebt de essentie van gouverneur Blagojevich.

Zoals alle verbrande politici kende de gouverneur van de Amerikaanse staat Illinois de prijs van alles en de waarde van niets

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234