Woensdag 28/10/2020

Tijdloosheid als enige maatstaf

Met een opmerkelijke tweet pareerde hiphop-dj TLP vorige week kritiek van comedian Xander De Rijcke. Hij schreef, inclusief uitroepteken: 'Ja, draai aan de knop en luister naar Radio Nostalgie, idioten!' Hoog tijd, jawel, voor een apologie van Vlaanderens meest onderschatte radiozender. Lander Deweer

Radio 1 heeft 'Meteen mee', kort, zakelijk en Nederlands. Studio Brussel 'Life Is Music', even Engels als gespierd, net als 'Music is More' van MNM. Een baseline legt een geest bloot. Ambitie. Het is de weerspiegeling van een gekoesterd karakter en een beoogde smoel. Wanneer Radio Nostalgie dus als baseline 'What a feeling' hanteert en als extra slagzin 'Nostalgie is het enige radiostation in Vlaanderen dat een hele dag lang de échte classics laat horen', is dat niet zomaar.

Dirk Guldemont, algemeen directeur van Radio Nostalgie: "Ik herinner me nog heel goed waar ik was toen ik voor het eerst 'Paradise by the Dashboard Light' hoorde: achteraan op de bus op de schoolreis richting Duitsland in de vierdes. Telkens als ik dat nummer opnieuw hoor, zie ik mezelf weer op die bus zitten. Wel, om dat gevoel draait Radio Nostalgie."

Muzikale nostalgie: een roos waarin het in maart 2008 opgerichte radiostation schijnbaar moeiteloos haar pijlen mikt. In de autoradio geparkeerd op de vijfde knop van links, na Radio 1 en 2, Studio Brussel en MNM, in het hoofd op polepositie. Radio Nostalgie activeren is als het zuiden van Frankrijk binnenrijden. De zonnebloemen en lavendelgeur fantaseer je er zo bij, als behangpapier in een nog onaffe kinderkamer. Radio Nostalgie is kortom een brug uit de tijd.

'NOSTLGIE' staat er overigens op het schermpje van de autoradio, met de 'A' als weggezonken in het diepe drijfzand van de tijd. "De afbladdering begint alfabetisch", zoals journalist Jan Hertoghs over de expo Aller retour van Stephan Vanfleteren schreef.

'Quand tu souris, j'oublie le cri de Paris / Je vais à Rio de Janeiro / Je prends ta main / et nos coeurs font plus de bruit / que toutes les cymbales / du carnaval'

('Je vais à Rio', van Claude François)

Gedoe noch gezever, muziek is wat primeert bij Radio Nostalgie. Van hokjes bovendien geen spoor. George Michael volgt er op Burt Bacharach. 'Lady in Red' na 'Itchycoo Park'. Verbonden door het verleden, veroordeeld tot herinneringen. Aan vlammende caféruzies, bij 'Dag vreemde man'. Aan zweetdruppels op een meisjesborst, bij 'What's Going On'. Aan verjaardagsfeestjes op woensdagmiddag, bij 'Urbanus VI', de royaal vormgegeven zesde elpee van Urbanus.

Nostalgie volgens Van Dale: 'heimwee: nostalgie naar de goede, oude tijd'. Of, mooier: 'Smachtend verlangen in het buitenland om te kunnen terugkeren naar het eigen land, de eigen omgeving en het ouderlijke of eigen huis; betreft zowel plaats als tijd.'

Ook de programmatitels van Radio Nostalgie knipogen driftig naar de tijd van toen. Het schema van Radio Nostalgie, op een normale vrijdag in mei: 'De vroege' van 6 tot 9. 'FFWD', met interactieve rubrieken als 'De collega van de dag' en 'Classic Threesome' en een dagelijkse terugblik van Gust De Coster op een belpopklassieker, van 9 tot 12. In de namiddag volgt 'De Nostalgie Roadshow' na 'Midlife' en 'Company Classics'. In 'What a Feeling', tot slot, passeren de "echte classics uit de jaren 70, 80 en 90".

Guldemont: "Onze enige regel is dat een nummer tijdloos is, dat het zijn maker en creatiedatum heeft overleefd. Omdat de gemiddelde leeftijd van onze luisteraars 39 jaar is, draaien we vooral muziek van eind jaren tachtig, begin jaren negentig. Belpop is sterk aanwezig, maar evengoed Kool and the Gang of R.E.M. Maar of het nu pop, rock of soul is, vijf of twintig jaar oud: dat maakt allemaal niets uit. Het enige wat telt, is dat je toch een zekere eenheid voelt en dat de muziek ook vandaag nog relevant is. Net zoals All Stars of Levi's Jeans ook vandaag nog nieuw gemaakt worden. Want voor alle duidelijkheid: wij zijn geen museum, we draaien ook Adele of andere klassiekers van de toekomst. En tegelijk willen we ook een zo breed mogelijk publiek bereiken, Radio Nostalgie mag geen nichezender zijn."

'It's all 'bout the money / It's all 'bout the dum dum / And I don't think it's funny / to see us fade away'

('All about the Money', van Meja)

Helaas, zelfs klassiekers kampen met de werkelijkheid. Met businessplannen, luistercijfers en marktaandelen. Zes procent bedroeg dat aandeel bij de laatste meting, eind 2012. Een daling van 1,7 procent in vergelijking met het eerste halfjaar van 2012, toen Radio Nostalgie met 7,7 procent Joe FM (6,4 procent) inhaalde en plots zelfs in de nek van Radio 1 (8 procent) kwam hijgen.

Momenteel heeft van alle landelijke radionetten enkel Klara (2,2 procent) een kleiner marktaandeel dan Radio Nostalgie. Aandacht van het brede publiek, laat staan de nationale pers, krijgt Nostalgie nauwelijks. Tenzij, zoals in november vorig jaar, de Vlaamse Regulator voor de Media, een geldboete van 4.500 euro oplegt. Wegens het uitzenden vanop een niet-vergunde locatie.

Guldemont: "Onze naam roept bij veel mensen in eerste instantie wat weerstand op, alsof het alleen om muziek van vroeger zou gaan. Maar eens je ons gevonden hebt, weet je heel goed wat je aan ons hebt. Radio Nostalgie blijft de hele dag door consequent, je weet perfect wat je bij ons kunt krijgen. Ik ben er dan ook zeker van dat zelfs TLP een uur naar ons zou kunnen blijven luisteren, mocht hij de moeite doen."

Tot slot nog enkele verrassend hoge cijfers over het in Antwerpen gebaseerde station: het totale aantal verschillende luisteraars van een net op een gemiddelde dag, in het vakjargon 'gemiddeld dagbereik' genoemd, van Radio Nostalgie bedraagt 374.000. En de gemiddelde dagelijkse luisterduur (het aantal minuten dat de luisteraar van een net op een gemiddelde dag naar dat net luistert) is 187 minuten.

Drie uur en zeven minuten Frankrijk. Per dag. Met, waarom ook niet, volgende soundtrack, door minister van Media Ingrid Lieten (sp.a) vorige week zelf gekozen op Radio Nostalgie:

"Ella, elle l'a/ Ce je ne sais quoi / Que d'autres n'ont pas / Qui nous met dans un drôle d'état / Ella, elle l'a / Ella, elle l'a / Ou-ou ou-ou ou-ou ou..."

(Ella Elle l'a', van France Galle)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234