Zaterdag 24/08/2019

Column

Tijd om onze vrouwelijkheid te eren. Om alles wat ons onderscheidt net extra te waarderen

Beeld Eleni Debo

Dalilla Hermans (°1986) is journaliste bij Charlie Magazine. Ze eindigde onlangs als derde in 'De slimste mens ter wereld'

In 2013 riep Cashawn Thompson de hashtag #blackgirlmagic in het leven. Sindsdien plak ik hem vaak achter stukjes die ik schrijf, of foto’s die ik deel. Als donker meisje zijn de hokjes waarin je kunt bewegen klein. Zo klein dat ze je soms naar lucht doen happen. Voor wie dacht dat dit een Amerikaans gegeven is, kan ik getuigen dat er niets Vlaamser is dan die veel te kleine hokjes. Donkere meisjes, zwarte vrouwen, kunnen zo’n drietal dingen zijn: dramatisch boos, overdreven sexy, of constant vrolijk en meegaand. 

Voor je denkt dat dit een gegeven is dat voor álle vrouwen geldt: er is onderzoek naar gedaan. Veel onderzoek. En de cijfers bevestigen wat mijn buikgevoel en ervaring met een leven in deze kleur al schreeuwden. Het ene onderzoek toont de ondervertegenwoordiging van zwarte vrouwen op zowat alle domeinen in de publieke sfeer aan. Het andere de stuitende discriminatie tegen deze personen op de woning- en arbeidsmarkt. Nog eentje toont aan dat zelfs piepjonge (zowel witte als zwarte) kinderen een negatief beeld hebben van (te) donkere leeftijdsgenoten. En alsof dat niet vervelend genoeg is, blijkt uit nog een ander (internationaal) onderzoek dat internet­haat zich hoofdzakelijk en nadrukkelijk richt op vrouwen met een donkere huidskleur. Daar kan ik intussen van meespreken.

Schrijfster Dalilla Hermans Beeld Photo News

Ten tijde van de kolonisatie werd beweerd dat zwarte vrouwen minder pijn voelen dan witte vrouwen om seksueel geweld tegen hen goed te praten. Gelukkig weten we intussen beter. Maar nog steeds worden kwetsbaarheid, zachtheid, onschuld, reinheid minder geassocieerd met zwartheid. Nog steeds worden donkere meisjes veel sneller als volwassen beschouwd, op veel jongere leeftijd geseksualiseerd. Kroeshaar wordt in het beste geval gezien als cool en stoer. Zelden als mooi, als vrouwelijk, als netjes.

Nu, genoeg geklaagd en ondergaan, dachten we zo de afgelopen jaren. Tijd om onze vrouwelijkheid ook te eren. Om alles wat ons onderscheidt net extra te waarderen, in plaats van te proberen aan te passen. En dus gingen de relaxers (chemische producten om het haar te ontkroezen) steeds vaker de vuilnisbak in. Werden we kwaad als onze donkere heldinnen gefotoshopt en ontdaan van hun kapsel op de cover verschenen (het overkwam Solange en Lupita Nyon-g’o dit jaar).

We begonnen te vieren. We organiseerden festivals als Curlfest, Afropunk of hier bij ons Kilalo’s Kroeshaar. We kwamen samen in safe spaces, zowel online als offline. Daar werd onze pijn gedeeld, maar ook ons ‘zijn’ gevierd. Er werden make-uptips uitgewisseld, maar ook essays, boeken en documentaires. De ene na de andere zwarte vrouw zagen we op de voorgrond treden, en daar aangekomen, onder die witte spotlamp, onbeschaamd zichzelf blijven. Zo was er de serie Insecure van Issa Rae, die het datingleven van een ‘awkward black girl’ anno 2017 toont zoals het er écht aan toe gaat toont. Dezelfde Issa Rae die onlangs op de rode loper van de Emmy Awards antwoordde op de vraag voor wie ze duimde: “I’m rooting for everybody black.” Intussen is er een hele trui- en T-shirtlijn te koop met die slogan.

Ook hier bij ons zag ik dit jaar een hele groep donkere vrouwen opstaan en het woord nemen. Vrouwen als Tracy Tansia, Sabrine Ingabire, Nozizwe Dube, Sandrine Ekofo, Soe Nsuki, Hélèn Perpetue, Heleen Debeucke-laere, Lisette Ma Neza, Olivia Rutazibwa en nog vele anderen die ik vergeet. En allemaal duimen ze voor elkaar.

Slechte verstaanders noemen #blackgirlmagic identiteitspolitiek. Toen ik in De slimste mens zei dat ik blij was de fakkel aan Elodie, “another black girl”, te kunnen doorgeven, klonk het dat dat racistisch was. Nee hoor, we zijn gewoon ons ‘zijn’ aan het vieren. Eindelijk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden