Zaterdag 26/09/2020
Bart Eeckhout.Beeld DM

StandpuntBart Eeckhout

Tijd om het taboe op een vermogensbelasting op te heffen

Bart Eeckhout is hoofdredacteur van De Morgen

Nog niet zo heel lang geleden stonden hier mild-sombere bespiegelingen over de impact van de brexit op onze economie, of over de wereldwijde schade van de handelsoorlogsdreigementen tussen de Verenigde Staten en China. Een mens zou haast nostalgisch worden naar de tijd toen maatschappelijk en economisch malheur nog enigszins overzichtelijk was.

De Grote Lockdown: zo zal de bijna wereldwijde recessie die we nu aanvatten dus gaan heten. Met hoofdletters om de ernst te benadrukken. Volgens de grimmige vooruitblik van het Internationaal Muntfonds zouden ontwikkelde economieën gemiddeld met 6 procent krimpen. In België zou 5,4 procent van het bnp verloren gaan, goed voor 100.000 extra werkzoekenden.

Het zijn de contouren van een recessie zoals weinigen ze al hebben meegemaakt. Het coronavirus plaatst ons voor de grootste crisis sinds de Tweede Wereldoorlog.

Het goede nieuws is dat herstel snel kan volgen. Kán, want als de strijd tegen Covid-19 ons al iets geleerd heeft, dan wel dat de tegenstand gevaarlijk onvoorspelbaar is en dat we ons dus beter niet te snel zeker rekenen. Zelfs als het herstel volgt, zal de crisis eerst diepe sporen nalaten in bedrijven en gezinnen.

Het is, en dat mag ook gezegd worden, een geruststelling dat regeringen zoals de onze grotendeels het juiste doen bij de pogingen om de ergste economische schok te dempen. Het systeem van tijdelijke werkloosheid is een belangrijk vangnet, de afspraak met de banken om bedrijven in nood te steunen is dat evenzeer.

Maar dat is nog niet eens het halve werk. Om herstel mogelijk te maken zal meer creativiteit en durf in de bestuurskunde nodig zijn. Weer overgaan naar de orde van de dag zal geen optie zijn.

Zo woedt er op Europees niveau een debat over de vraag of de Europese Centrale Bank met ‘gratis’ geld, vers van de pers, de schulden van overheden moet dempen. Onder impuls van het inflatieschuwe Duitsland is zulke zogenaamde monetaire financiering verboden, maar dit is een moment om die regel te overtreden. Het is dat of landen een molensteen van ondraaglijke overheidsschuld rond de nek hangen.

Bijkomend voordeel is dat er aan die financiële stimulans voorwaarden gekoppeld kunnen worden om de herstellende economie gezonder, innovatiever en duurzamer te maken.

Maar ook op nationaal niveau zullen er taboes moeten sneuvelen. Welke politicus durft nog te beweren dat we deze crisis de baas kunnen zonder nieuwe bijdragen? Wie durft nog te beweren dat we eerst maar eens goed in de gezondheidszorg moeten snijden?

De Franse econoom Thomas Piketty merkte onlangs in deze krant nog op dat na WOII Duitsland zijn Wirtschaftswunder financierde door een belasting op het vermogen van de allerrijksten. Als dit toch de grootste crisis is sinds de oorlogsjaren dan moet misschien ook de remedie van toen een keer echt bespreekbaar worden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234