Maandag 14/10/2019

Theatrale droomstart

Theaterfestival 2012 vindt vanaf vandaag tot en met 1 september plaats in het Antwerpse deSingel. Hoofdprogramma van het festival is een best of van de tien belangwekkendste voorstellingen van het voorbije seizoen. Wij laten vijf uitverkorenen aan het woord.

Danseres en choreografe

It's Going to Get Worse and Worse and Worse My Friend

Waarom vind je zelf dat je deze nominatie hebt verdiend?

"Deze voorstelling moest mij echt van het hart: ik had iets te vertellen tegen iemand die voor mij erg belangrijk is, ik moest de woorden dansen die ik nooit had kunnen vinden. Ik maak gebruik van fragmenten uit een speech van de Amerikaanse televisiepredikant Jimmy Swaggart om zoiets te vertellen over de lichaamstaal van begeesterde sprekers. En over het geweld dat woorden in zich kunnen dragen."

Wat betekent een selectie voor het Theaterfestival voor jou?

"Na vier producties doet het goed om deze erkenning te krijgen. Ik zal niet zeggen dat ik al concreet overwogen heb om er de brui aan te geven, maar het knaagde toch aan mijn zelfvertrouwen dat niet alle vorige projecten werden opgepikt. Tegelijk verhoogt het de druk: je bent toch maar zo goed als je laatste voorstelling."

Wat lag aan de basis van dit project?

"Een filmpje waarin John Cassavetes zich kwaad maakt omdat er te weinig mensen naar zijn film komen kijken. Hoe langer ik hem observeerde, hoe minder ik lette op wat hij zei. Eigenlijk is wat het lichaam doet straffer dan de inhoud van de boodschap. Nadien begon ik grote sprekers te bestuderen: van Mussolini en Hitler tot Obama. En dan probeerde ik de extase van de speech te dansen.

Is deze productie gemakkelijk tot stand gekomen?

"De ingrediënten lagen van bij het begin op tafel. Dat is een voordeel. Ik heb gemerkt dat je het als choreografe altijd over hetzelfde hebt, en telkens verschillende vormen zoekt om dat te uiten. En hoe meer je met je kunst bezig bent, hoe meer je to the point komt. Misschien eindig ik op mijn zestigste wel met één beweging die alles zegt. Dat zou de max zijn, dan hoef ik mezelf ook niet meer zo moe te maken."

Wat heeft dit project jou persoonlijk opgeleverd?

"Ik heb geleerd dat een eenvoudig, duidelijk idee het ook makkelijker maakt om materiaal te selecteren. Deze productie heeft me ook zin gegeven om met andere dansers samen te werken. Daar ga ik de komende maanden naar op zoek door workshops te geven in Parijs, Berlijn en Zürich."

Wat brengt komend seizoen voor jou?

"Ik ga deze voorstelling veel spelen, in binnen- en buitenland, en ik begin te werken aan een nieuwe productie."

Actrice

Dit is alles met Marieke Dilles

"Misschien om de herkenning? Zowel jonge meisjes als een volwassen publiek bleken dat soort twijfels en onzekerheden goed te kennen. Ik vind ook dat er mooie beelden in de voorstelling zitten, en humor die mij typeert en die tot mijn verbazing ook anderen blijkt aan te spreken."

"Dat ik de kans krijg om een interview te geven aan De Morgen en dan reclame te maken voor Eisbär. (lacht) Nee, het is een kans om een nieuw publiek te bereiken: meer mensen die hopelijk ook zin krijgen om het prachtige boek te lezen. En wie weet opent het voor mij deuren, en kan ik nog eens iets regisseren, ergens."

"Mijn vriendschap met Marieke. Zij had voor het eindwerk van haar opleiding ook rond dit boek gewerkt. Ik heb fragmenten uit de tekst gelezen, en die vond ik prachtig. Daarom heb ik 'ja' gezegd. Het was wel een avontuur. Ik had Marieke nog nooit zien spelen, en zij had geen idee wat voor regisseur ik zou zijn. Ik wist dat trouwens zelf ook niet echt voordien."

"De beslissing nemen om het te doen was moeilijk. In HETPALEIS hadden ze budget voor een gewone herneming, goed voor drie weken repetitietijd. Maar wij wilden echt van nul starten, dan is dat natuurlijk heel krap. Maar we hebben voordien een goeie bewerking gemaakt, en daarna liep het die drie weken als een trein. Een hele fijn, intensieve periode."

"Ik heb er veel uit geleerd. Voordien vond ik regisseren een akelig idee. Wat als ik opeens geen ideeën meer zou hebben? En zou het wel goed voelen om alle verantwoordelijkheid te dragen? Erg leuk om te merken dat ik dat ook in mij had. Het was eveneens een ontdekking dat ik voor jongeren kan werken. Blijkbaar slaat mijn fantasie ook bij die groep aan."

"Er staan nogal wat hernemingen gepland: Macbeth bij Zuidpool, Dit is alles bij HETPALEIS en It's All About Me, Me, Me, Get F***ing Used to It van ons eigen gezelschap. We maken ook een nieuwe productie met Eisbär. Over alles wat zich achter de rolluiken van mensen afspeelt. In mei gaan we in première in de Monty."

Acteur en theatermaker

Krenz, de gedoodverfde opvolger

"Omdat ik vind dat ik een belangrijke tekst heb geschreven. Een tekst die gaat over het verdwijnen van het socialistische gedachtegoed. Met de val van de Muur en het verder oprukken van het neokapitalisme, zijn die twee blokken in de wereld weggevallen. Ik wil vertellen dat er een alternatief was. Dat is voor mij ook een persoonlijke zaak, want ik ben met dat ideaal opgevoed."

"Ik vind het fijn dat ik me op deze manier kan presenteren aan het Vlaamse publiek. Ik maak al een tijdje deel uit van De Koe, maar dat was nog niet voor iedereen zo duidelijk. De nominatie heeft aanvragen van programmamakers opgeleverd, waardoor er vanaf januari een tournee komt. Heel prettig voor een voorstelling die nog maar weinig heeft kunnen spelen."

" Egon Krenz, de tweede man van de DDR, na Erich Honecker. Uiteindelijk krijgt hij de macht, maar hij mocht amper anderhalve maand aanblijven. En toch heeft hij de schuld gekregen van de doden aan de Berlijnse Muur. Zoveel tragiek, dat sprak tot de verbeelding. Daarom heb ik er mijn bachelorscriptie over gemaakt, en die tekst vormt de basis van deze theatermonoloog."

"Ik vond het heel fijn om eens alleen te zijn tijdens de voorbereiding. Maar ook als je alleen bent, gaat het lang niet altijd zoals je wilt. Maar al bij al is het goed verlopen."

"Door dit te maken heb ik het gevoel gekregen dat ik goed kan schrijven. Die overtuiging heeft toch een paar maanden stand gehouden, wat heel fijn was."

"Met De Koe gaan we in première met ZWART, het derde deel van de trilogie. En we maken één marathonvoorstelling van de drie producties. Ik mag ook gaan lesgeven op het Conservatorium Dora Van der Groen, wat mij het gevoel geeft hier geaccepteerd te zijn. In het Toneelhuis maakt Bart Meuleman een voorstelling op basis van een tekst van Kas & De Wolf."

Acteur

Onvoltooid verleden

"Ik ben heel blij dat de jury onze voorstelling wist te waarderen. Ik vermoed dat zij gevallen zijn voor onze poging om tot de essentie te komen: niet alleen in de tekst, maar ook in de vorm en in onze manier van spelen."

"Het betekent vooral nog meer drukte in deze al zo drukke zomer. (lacht) Ik ben in Nederland aan het filmen met Alex van Warmerdam, mijn grote held, heel fijn, maar dat vraagt veel tijd. Toen we genomineerd werden dacht ik: op twee dagen zit dat opnieuw fris in de kop. Dat bleek een misrekening. Maar ik heb het er natuurlijk graag voor over."

"Ik heb meegespeeld in De geruchten, een voorstelling die Olympique Dramatique samen met Guy Cassiers gemaakt heeft in Het Toneelhuis. In die productie was ik Noël Catrysse: een uiterst complexe man, in staat tot vreselijke dingen, maar je voelt er ook sympathie voor. Later heeft Hugo Claus een vervolgverhaal geschreven met hem in de hoofdrol."

"Als ik zou beweren dat het heel makkelijk is gegaan, zou dat kort door de bocht zijn. Maar het was een heerlijk proces. Ik had me goed voorbereid: de bewerking stond quasi op punt, en ik kende de tekst op de eerste repetitiedag al bijna van buiten. Dan ontstaat er ruimte om veel na te denken, om films te bekijken, om elkaar eens een dag niet te zien. Een enorm voordeel."

"Het heeft mij goesting gegeven om in de toekomst opnieuw zelf projecten te initiëren. Het is fantastisch om aan de slag te kunnen gaan met materiaal dat je het gevoel geeft dat je er iets mee moet doen. En om mensen te vragen die je al lang graag eens op scène of in een repetitiekot wou tegenkomen."

"Nog wat draaien voor Borgman,van Alex van Warmerdam. Ik ga ook spelen in de nieuwe kortfilm van Lieven Vanhove. En er staan veel hernemingen op het programma in Het Toneelhuis: Musil Marathon, Bij het kanaal naar links, Drie kleuren wit en Onvoltooid verleden. Verder maken we met het vaste ensemble Desperado, in regie van Bart Meuleman."

Acteur, regisseur en theatermaker

Raymond

"De voorstelling heeft iets heroïsch: het is een kunstje dat opgevoerd wordt, en dat kunstje is verworven. Daar hebben mensen respect voor. En we zetten een geliefd trainer neer, die niet alleen spreekt over voetbal, maar ook over verlangen, weemoed en ouder worden. Bovendien heeft Raymond iets feestelijks, omdat er twee taalgroepen in één zaal zitten die tegelijk de voorstelling kunnen appreciëren. In de politieke situatie van vandaag is dat een cadeau."

"Iedereen weet dat het geen oneer is als je daar niet bij bent, het is een jury die persoonlijk kiest voor een aantal voorstellingen. Maar ik wil het ook niet minimaliseren. Het doet veel plezier, die erkenning."

"Manu Riche heeft mij gevraagd. Ik kende hem van zijn documentaires, maar niet persoonlijk. Hij bracht Dimitri Verhulst mee om de tekst te schrijven, maar dan heeft Dimitri, zoals ze dat zo mooi zeggen, de opdracht teruggegeven. Op dat moment is Thomas Gunzig in beeld gekomen, en dat was een cadeau. Het waren dus nieuwe ontmoetingen die aan de basis lagen van dit project, en die zijn mij zeer bevallen."

"Die tweetaligheid was een serieus obstakel dat we voor onszelf hebben opgeworpen, maar eenmaal die horde genomen, heeft het mij verrast hoe plezant ik dat wel niet vond. Ik ben in de rand rond Brussel opgegroeid, dan pik je toch dingen op, zeker als speler."

"De overtuiging dat ik nog niet rond ben met Manu Riche. En dat ik graag nog eens een keer de teksten van Thomas Gunzig wil vertalen. Ik voel zijn schrijven goed aan, en ik denk dat ik daar een Nederlands voor heb."

"Een productie met Kris Defoort: An Old Monk. Een paar hernemingen: Duister hart, ook in de Franse versie, Die Siel van die Mier en Raymond. En ten slotte: Escorial bij Muziektheater Transparant, een productie met muziek van Georges van Dam waarin ik samenspeel met Dirk Roofthooft, Louis Van der Waal en Sam Louwyck. En verder ben ik ook een nieuw boek aan het schrijven, dat moet persklaar zijn in juni 2013."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234