Zaterdag 31/07/2021

Reportage

Terwijl Facebook klappen krijgt, komt Sven Gatz op bezoek: "Het beste wat ons kon overkomen"

Bij Facebook pakken ze zo'n ontvangst groots aan.  Beeld Twitter Eva Vanhengel
Bij Facebook pakken ze zo'n ontvangst groots aan.Beeld Twitter Eva Vanhengel

Net op het moment dat Facebook de zwaarste crisis in zijn bestaan doormaakt, klopt Sven Gatz, Vlaams minister van Cultuur en Media (Open Vld), op de deuren van de techreuzen in Silicon Valley. Op zoek naar begrip voor de Vlaamse verzuchtingen. "Dit is het beste moment daarvoor."

Terwijl de minister en zijn gevolg Palo Alto binnenrijden, de stad die het middelpunt van Silicon Valley vormt, loopt het ene na het andere onheilsbericht binnen. Afgelopen weekend kwam aan het licht dat het bedrijf Cambridge Analytica gegevens van miljoenen Facebook-gebruikers verzamelde om die te gebruiken voor gerichte politieke campagnes. Sindsdien davert het bedrijf van Mark Zuckerberg en bij uitbreiding de hele Valley op zijn grondvesten. Het aandeel van het sociale netwerk keldert en sleept sectorgenoten als Google en Amazon mee in zijn val.

Niet bepaald het ideale moment om bij die techbedrijven aan te kloppen met vragen over privacy en investeringen op de Vlaamse markt. Al ziet Gatz dat zelf net iets anders. "Dit is het beste wat ons kon overkomen. Facebook stond al onder druk van de publieke opinie en de politiek, zeker de Europese. Nu de koers daalt, krijgt het ook de aandeelhouders over zich heen. Zij zijn op zoek naar maximale winst en die wordt door dit soort uitschuivers bedreigd."

Tien soorten melk

Facebook is niet de enige techgigant die zich niet langer onaantastbaar waant. Ook bij Netflix, de eerste stop van de dag, hebben ze tegenwoordig meer oor naar de verzuchtingen van de Europese markt. Nadat Frankrijk, Duitsland en Italië al eerder steun vroegen in Silicon Valley voor hun lokale audiovisuele industrie, doet Gatz nu hetzelfde. De Netflix-vestiging die hij bezoekt, wordt vooral bevolkt door technisch personeel: de jongens en meisjes die ervoor moeten zorgen dat de hitseries zonder haperen op het scherm komen in huiskamers wereldwijd.

Het gebouwencomplex voldoet aan alle techclichés. Geen vaste werkplaatsen, op elke verdieping een hippe cafetaria met tien verschillende soorten melk en een automaat vol kabeltjes, adapters en batterijen voor wie technische problemen heeft. Alleen de fitnesszaal en de pingpongtafels ontbreken. Bij Netflix hebben ze graag dat het personeel er ook een sociaal leven op nahoudt. Sporten doen ze daarom beter niet op kantoor.

Maar het bezoek van Gatz is meer dan sightseeing. Er wordt ook over centen gepraat. De mediaminister wil dat Netflix, net als Telenet en Proximus, voldoet aan de zogenaamde investeringsplicht. Het Amerikaanse bedrijf zou voor elke Vlaamse abonnee 1,3 euro moeten investeren in Vlaamse fictie. "Volgens recent onderzoek kijkt 22 procent van de Vlamingen Netflix. Het gaat hier dus al snel over een behoorlijk bedrag", zegt Gatz.

Handtekeningen werden er tijdens het bezoek niet gezet, maar de Netflix-top liet wel weten geen bezwaar te hebben tegen dat principe. Alleen willen ze, net als Telenet en Proximus, hun bijdrage niet in een fonds storten, maar zelf kiezen in welke reeksen ze investeren. Gatz wil het wetgevend kader daarvoor nog voor de zomer rond hebben, opdat Netflix vanaf begin volgend jaar aan de investeringsplicht kan voldoen.

Maasmechelen Village

Aan de andere kant van de Valley heeft Facebook zijn hoofdkwartier neergeplant: een surrealistische ministad die het midden houdt tussen Maasmechelen Village en een studentencampus. Overal zijn er restaurants, koffiebars, ijssalons en snoepwinkels waar de ruim 10.000 werknemers volledig gratis al het nodige vinden om de werkdag door te komen.

Van een crisissfeer is hier niets te merken, maar het Cambridge Analytica-schandaal bepaalt wel de agenda. Die bevat één onderwerp: privacy. De Belgische privacycommissie vecht nog altijd een juridisch conflict uit met het bedrijf van Zuckerberg. "Een strijd die lang is voorgesteld als een hopeloos gevecht van David tegen Goliath, als een conflict dat zonder gevolg zou blijven", zegt Gatz. "Maar vandaag is duidelijker dan ooit dat Facebook een geloofwaardigheidsprobleem heeft."

Het bedrijf wil daar iets aan doen, zo laat het de Vlaamse delegatie tijdens het bezoek zien. Zo wil Facebook van elk bericht op de tijdslijn de bron tonen en een indicatie geven van de betrouwbaarheid ervan. Ook het gericht adverteren moet transparanter. Daarom komt er een platform waarop je kunt zien welk soort advertenties naar welk soort mensen zijn gegaan.

De reis- en verblijfkosten van deze trip zijn door de Vlaamse overheid betaald.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234