Zaterdag 05/12/2020

Crisis Griekenland

Teruglezen - In Athene hangt vreugde in de lucht

Actievoerders prostesteren tegen de Europese bezuinigingsvoorstellen.Beeld REUTERS

Nu Griekenland deze maand niet kan rekenen op een nieuw Europees hulpprogramma, is het land niet meer in staat aan zijn financiële verplichtingen te voldoen. De morgen verschuldigde aflossing van een lening van 1,6 miljard euro zal niet op tijd aan het IMF worden betaald, maakte een regeringswoordvoerder vandaag bekend. Lees het laatste nieuws over de Griekse schuldencrisis in dit liveblog.

21u27 - Vreugde in de lucht in Athene

Ondanks de gesloten banken en de aanhoudende onzekerheid zit de sfeer in Athene er goed in, althans onder de 13.000 demonstranten die tegen de Europese voorstellen protesteren. "Het hele grondwetsplein staat vol nee-stemmers en er hangt vreugde in de lucht", vertelt Volkskrant-correspondent Sarah Venema vanuit Athene. "Er wordt meegezongen met de zangeres op het podium en OXI (Grieks voor 'nee', red.) gescandeerd. Vuisten in de lucht."

In de tweede Griekse stad, Thessaloniki, kwamen ongeveer 4.000 mensen op straat.

Beeld EPA
Beeld AFP
Beeld AFP
Beeld AFP

21u18 - "Griekenland is corrupt en cliëntelistisch"

Guy Verhofstadt, de leider van de liberale fractie in het Europees Parlement, benadrukt dat er echte hervormingen nodig zijn om uit de Griekse crisis te geraken. "Griekenland moet komaf maken met zijn corrupte en cliëntelistische samenleving", zei Verhofstadt in Terzake.

21u00 - Geen verlenging voor Tsipras

De Griekse premier Alexis Tsipras heeft geen steun gevonden in de Europese Unie voor een korstondige verlenging van de noodhulp. Griekenland had vandaag een tweede keer om financiële steun gevraagd om het tot aan het referendum uit te kunnen zingen, maar EU-president Donald Tusk heeft dat schriftelijk geweigerd.

De Financial Times heeft de reactie van Tusk in handen gekregen, waarin hij zegt: "Na overleg met de regeringsleiders en in de afwezigheid van nieuwe ontwikkelingen, zie ik geen bereidheid om in te gaan tegen de beslissing van de eurogroep op 27 juni". Anderzijds eindigt de brief met de melding dat Griekenland na afloop van het huidige programma als een lid van de eurozone financiële hulp van zijn partners kan vragen "volgens de geldende regels". "In Europa blijft de deur naar onderhandelingen altijd open in een geest van solidariteit en verantwoordelijkheid."

Europees president Donald Tusk.Beeld REUTERS

20u45 - S&P verlaagt Griekse kredietwaardering weer

Kredietbeoordelaar Standard & Poor's (S&P) heeft de kredietwaardigheid van Griekenland opnieuw verlaagd. De rating ging van CCC naar CCC-, met een negatief vooruitzicht. Eerder deze maand schroefde S&P de kredietwaardigheid ook al met één stap terug.

Volgens S&P is de kans zeer groot dat Griekenland in gebreke zal blijven met het nakomen van zijn financiële verplichtingen. Het bureau is van mening dat er een kans van 50 procent is dat Griekenland uit de eurozone gaat.

20u00 - Samenvatting: op naar zondag

Na een bewogen weekend houdt Europa de adem in voor het Griekse referendum van zondag. Vooralsnog lijkt de onzekerheid niet tot chaos te leiden. De beurskoersen daalden vandaag, maar stortten niet in. Griekse banken sloten hun deuren, maar burgers met een bankkaart konden zestig euro per persoon opnemen om in hun levensbehoeften te voorzien. Supermarkten deden goede zaken met de verkoop van blikken bonen, maar klanten vechten niet om voedingswaren. Ook de mensen die de straat op gingen om vóór dan wel tegen de euro te demonstreren, deden dat vredig.

In de aanloop naar het referendum hebben de verschillende partijen alvast stelling genomen. De Europese Commissie gaf de Grieken een expliciet stemadvies bij monde van voorzitter Jean-Claude Juncker, die hen opriep om 'voor de euro' te kiezen. De Griekse regering ziet dat heel anders en zet de optie 'nee' bovenaan het stembiljet.

De Duitse bondskanselier Angela Merkel laat de keuze liever aan de Grieken, maar legde - net als Juncker en eurogroepvoorzitter Dijsselbloem - de schuld van de mislukte onderhandelingen volledig bij de Griekse regering. Ook Merkel liet weinig twijfel bestaan over de gevolgen van een eventueel 'nee': "De Grieken hebben het recht om een referendum te houden, maar de Europese landen hebben ook het recht om het hulpprogramma niet te verlengen." Daarmee komt ook een einde aan de Griekse aanwezigheid in de eurozone, bevestigde haar minister van Economische Zaken Sigmar Gabriel.

19u37 - Opnieuw demonstraties in Athene

Vandaag zijn in Athene opnieuw mensen de straat op gegaan om te protesteren tegen de bezuinigingen die onderdeel uitmaken van de Europese voorstellen. Het plein voor het Griekse parlement stond vol met demonstranten.

19u10 - Brusselse beurs kan impact beperken tot 2,64 procent

De Brusselse beurs kon de schade vandaag nog relatief beperken. Hoewel de Bel20-index bij het openen van de handel meer dan 4,50 procent terugviel, tekende de graadmeter tegen het einde van de dag nog slechts een malus van 2,64 procent op bij een slotnotering van 3.621,09 punten. De twintig grote aandelen die deel uitmaken van de index eindigden weliswaar alle in het rood.

Voor de opening van de handel werd voor een zware terugval gevreesd, nu Griekenland op de rand van de afgrond balanceert en de banken er een week de deuren sluiten om erger te voorkomen.

Het grootste dagverlies kwam uiteindelijk op naam van Delhaize. De distributeur zag zijn koers 4,26 procent zakken tot 76,64 euro. Bank Degroof berekende de blootstelling van de grutter aan Griekenland op zowat 7 procent van de omzet en de onderliggende bedrijfswinst. De instelling raadde aan de aandelen te kopen, het koersdoel bedraagt 90 euro.

18u41 - Griekenland zal lening niet terugbetalen

Griekenland zal de leningen van in totaal bijna 1,6 miljard euro aan het Internationaal Monetair Fonds (IMF) die morgen afgelost moeten worden niet betalen. Dat heeft een woordvoerder van de Griekse regering vandaag gezegd.

De leningen moeten morgen om middernacht Washington-tijd worden afgelost. Dat is woensdagochtend 06.00 uur Nederlandse tijd. Het IMF heeft eerder al aangegeven dat er geen sprake zal zijn van een verlenging van de deadline. Als de leningen niet op tijd worden afbetaald, zal Griekenland bij het IMF formeel te boek staan als wanbetaler.

18u24 - Krugman roept op tot nee-stem

Paul Krugman, winnaar van de Nobelprijs voor de Economie, adviseert de Grieken in zijn opiniestuk in De Morgen om 'nee' te stemmen. "Toegeven aan het ultimatum van de trojka zou de definitieve opgave zijn van elke schijn van Griekse onafhankelijkheid. Laat u niet misleiden door de bewering dat de functionarissen van de trojka gewoon technocraten zijn die de onwetende Grieken uitleggen wat ze moeten doen. Die vermeende technocraten zijn in werkelijkheid fantasten die alle macro-economische kennis in de wind slaan en van begin tot einde hebben geblunderd."

"Dit gaat niet over analyses maar over macht, de macht van de schuldeisers om de Griekse economie onderuit te halen. En die macht zal blijven bestaan zolang een uitstap de euro ondenkbaar is."

Paul Krugman.Beeld Tim Dirven

Lees hier het volledige opiniestuk van Paul Krugman.

18u06 - Merkel sluit Europese top uit voor referendum

Voor het referendum dat zondag in Griekenland gehouden wordt, komt er best geen Europese top van staatshoofden en regeringsleiders. Dat zegt de Duitse bondskanselier Angela Merkel. Wel is ze bereid om na het referendum nieuwe onderhandelingen met de Grieken aan te knopen.

Terwijl Merkel tot voorzichtigheid aanmaant, roepen Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker en Parlementsvoorzitter Martin Schulz de Griekse bevolking op om 'ja' te zeggen tegen de voorstellen van de schuldeisers. Schulz zal, in tegenstelling tot Merkel, zelfs naar Griekenland reizen om zijn boodschap kracht bij te zetten. Ook de Italiaanse premier Matteo Renzi is scherp voor de Grieken: "Het is kiezen tussen de euro of de drachme."

Beeld GETTY

17u13 - Referendumtekst bekend

De Griekse regering heeft de tekst gepubliceerd van de vraag die in het referendum aanstaande zondag aan de Grieken wordt gesteld: "Moet het voorstel dat op 25 juni 2015 is ingediend door de Europese Commissie, de Europese Centrale Bank en het Internationaal Monetair Fonds, dat uit twee delen bestaat, worden geaccepteerd?"

Het antwoord 'nee' is de eerste optie die de Grieken mogen kiezen, het 'ja'-hokje volgt daarna pas. Geheel in lijn dus met Tsipras' stemadvies, die vanavond ook op tv zal verschijnen voor een interview.

16u30 - Dijsselbloem: Grexit valt nog te vermijden

Een vertrek van Griekenland uit de eurozone is volgens eurogroepvoorzitter Jeroen Dijsselbloem nog te vermijden, zei hij vandaag in Den Haag. "Er is nog veel denkbaar. Ik blijf zeggen dat de deur bij ons nog open staat, hoewel de mogelijkheid en tijd wel heel beperkt zijn."

Dijsselbloem zei 'teleurgesteld' te zijn in het gedrag en handelen van de Grieken. "Dit gaat echt over de toekomst van Griekenland en terwijl de onderhandelingen nog niet waren afgerond, liepen zij weg van de onderhandelingstafel. Daar ben ik teleurgesteld over."

Beeld PHOTO_NEWS

16u30 - Schiet Tsipras zich in de eigen voet?

Tsipras' besluit om van de onderhandelingstafel weg te lopen kan best wel eens in zijn nadeel uitpakken, denkt Volkskrantcorrespondent Marc Peeperkorn. Na het stuklopen van de onderhandelingen afgelopen weekend en het snoeiharde statement van Juncker, die impliceerde dat Tsipras zijn volk voorliegt, kan het volgens Peeperkorn zeer moeilijk worden de geldschieters nog met de Grieken om tafel te krijgen.

Juncker was tot nu toe een van de meest pro-Griekse hoofdrolspelers. "Hij wilde in elk geval daadwerkelijk verbinden en stond boven het politieke spel. Dat is nu wel anders", zegt Peeperkorn.

Het Griekse referendum heeft een beroerde uitwerking gehad op de sfeer en de kans op een overeenkomst. "Tsipras verwachtte de onderhandelingen nog verder te kunnen rekken en zijn onderhandelingspositie te versterken met dit referendum, dat heeft totaal averechts uitgepakt."

De situatie in Griekenland kan er nog wel eens voor gaan zorgen dat er onder het Griekse volk steeds meer steun ontstaat voor het ja-kamp, denkt hij. "Het toerisme krijgt een klap, de industrie, de gehele infrastructuur, misschien ontstaat bij de Grieken steeds meer een gevoel dat ze beter niet tegen de voorstellen uit Brussel kunnen stemmen."

16u10 - Merkel: deur blijft open voor gesprekken

Als de Griekse regering na het referendum alsnog wil onderhandelen, blijft dat mogelijk, zegt de Duitse bondskanselier Angela Merkel vandaag in een persconferentie.

De bondskanselier maakt duidelijk dat het niet aan haar is om de Grieken voor te schrijven wat ze moeten stemmen. "De Grieken hebben het recht om in een referendum hun mening te geven", zegt Merkel, maar de andere Europese landen "hebben ook het recht om het hulpprogramma niet te verlengen."

Net als andere Europese regeringsleiders legt Merkel de verantwoordelijkheid voor de mislukte gesprekken afgelopen week vierkant bij Griekenland. "We hebben een ruimhartig bod gedaan", aldus de bondskanselier, "maar de Griekse regering was niet bereid tot een compromis".

De Duitse bondskanselier Angela Merkel met minister van Economie Sigmar Gabriel.Beeld AP

16u00 - Tsipras trekt eerlijkheid Juncker in twijfel

"Wie in onderhandelingen te goeder trouw en geloofwaardig wil overkomen, moet zich eerlijk tonen." Met zijn reactie op de toespraak van Jean-Claude Juncker lijkt de woordvoerder van de Griekse regering de eerlijkheid van de Commissievoorzitter in twijfel te trekken. Juncker heeft vanmiddag de Griekse bevolking opgeroepen voor het laatste hervormingsvoorstel van de schuldeisers te stemmen. Hij sprak van een voorstel dat de sociale rechtvaardigheid in Griekenland zal bevorderen.

Juncker argumenteerde dat het de Griekse onderhandelaars zelf zijn die vrijdagavond de gesprekken met hun schuldeisers staakten. "Na alle inspanningen die ik gedaan heb, voel ik mij een beetje verraden", zei de Luxemburger. Hij roept de Griekse bevolking op om bij het referendum van aanstaande zondag voor het voorstel van de instellingen te stemmen. Het ging overigens niet om een voorstel dat te nemen of te laten was, voegde hij eraan toe.

In een korte schriftelijke verklaring trekt regeringswoordvoerder Gabriel Sakellaridis dus de verklaring van Juncker in twijfel - zonder het ook echt met zoveel woorden te zeggen. De Griekse premier Alexis Tsipras had trouwens een onderhoud met Juncker alvorens die laatste in Brussel het podium van de perszaal betrad, zegt Sakellaridis. Tsipras heeft ook contact gehad met Martin Schulz, de voorzitter van het Europees Parlement.

Tsipras vroeg hen opnieuw om het hulpprogramma woensdag niet te laten vervallen. In een brief aan de euroleiders vroeg hij hen maandag opnieuw om het programma met een maand te verlengen.

Beeld ANP

15u12 - Cameron: "Groot probleem bij een nee"

De Britse premier Cameron denkt net als Juncker dat een vertrek van Griekenland uit de eurozone onvermijdelijk wordt als de Grieken komende zondag tegen het hervormingspakket stemmen. "Bij een "nee" ontstaat er een groot probleem", zei Cameron vanmorgen op de Britse radio. "Maar het is aan de Grieken om een besluit te nemen".

Ook president Hollande van Frankrijk zei dat de gevolgen van een nee "fundamenteel" zullen zijn. Hij benadrukte eerder vandaag wel dat Griekenland nog wel terug kan keren aan de onderhandelingstafel. "Frankrijk is altijd beschikbaar om de dialoog voort te zetten."

14u57 - "Juncker was snoeihard"

Dat een Europese Commissievoorzitter zich zo in het politieke spel mengt, is uniek, zegt Volkskrantcorrespondent Marc Peeperkorn. Juncker haalde vanmiddag hard uit naar de Griekse premier Tsipras en hij gaf het Griekse volk zelfs stemadvies voor het referendum over de voorstellen van de geldschieters aanstaande zondag. "Juncker beschuldigt Tsipras van het voorliegen van zijn volk, hij was snoeihard", aldus Peeperkorn.

Dit deed Juncker tijdens een persconferentie, die hieronder is terug te kijken. Vooral het stemadvies van Juncker is bijzonder, vindt Peeperkorn. "Hiermee begeeft hij zich op onbekend terrein, hij mengt zich in de politiek van lidstaten. Andere Commissievoorzitters gingen nooit zo ver. Ik zou dit Barroso (Junkers voorganger, red.) niet zien doen."

Bovendien is het bijzonder dat Juncker aangaf dat het referendum eigenlijk neerkomt op de vraag of Griekenland ja of nee zegt tegen Europa, stelt Peeperkorn. Mede door zo'n uitspraak wordt het zeer onwaarschijnlijk dat de onderhandelaars na het referendum nog een deal weten te sluiten.

Beeld AP
Beeld AP

14u30 - Merkel: "Als euro mislukt, mislukt Europa"

Ook de Duitse bondskanselier Angela Merkel heeft een oproep gelanceerd om alsnog een compromis te vinden over de Griekse financiële crisis. "Als we de bekwaamheid verliezen om compromissen te maken, dan gaat Europa verloren", zo verklaarde Merkel in Berlijn tijdens een debat met de volksvertegenwoordigers van haar conservatieve partij CDU.

Het was de eerste keer sinds het afbreken van de onderhandelingen tussen Griekenland en de internationale kredietverleners dat Merkel openbare verklaringen aflegde. Hoewel ze slechts één keer het woord "Griekenland" in de mond nam, was de ernst van de situatie voor alle toehoorders duidelijk.

"Als de euro mislukt, dan mislukt Europa", zo waarschuwde ze. "We zouden kunnen opgeven (...) maar op middellange en lange termijn zouden we daaronder lijden".

Duits bondskanselier Angela Merkel.Beeld REUTERS

14u22 - Terugkijken: statement Juncker

Kijk hieronder nog eens het Engelstalige gedeelte van de persconferentie van Jean-Claude Juncker, voorzitter van de Europese Commissie, terug.

14u00 - Moody's: "Grieken haalden 8 miljard euro van rekeningen"

Griekse spaarders hebben de afgelopen twee weken meer dan 8 miljard euro van hun rekeningen gehaald. Dat becijferde kredietbeoordelaar Moody's. Formele cijfers zijn er overigens nog niet geopenbaard. "Wij schatten dat de spaartegoeden van de private sector sinds eind november vorig jaar met zo'n 44 miljard euro zijn afgenomen tot circa 120 miljard euro. De uitstroom in de afgelopen twee weken was meer dan 8 miljard euro", aldus de firma in een rapport.

De Griekse banken blijven tot en met volgende week maandag dicht. Geldopnames bij bankautomaten in Griekenland zijn voorlopig beperkt tot een maximum van 60 euro per dag en internationale betalingen via Griekse banken en overboekingen naar het buitenland zijn voorlopig verboden. De limiet van 60 euro geldt volgens de regering alleen voor Griekse rekeninghouders. Voor gebruikers van buitenlandse bank- en kredietkaarten blijven de limieten gelden die hun banken hanteren.

Beeld ANP

13u25 - "Stem ja om in de euro te blijven"

Juncker zou de Griekse bevolking graag willen vragen 'ja' te stemmen bij het referendum over de voorstellen van de geldschieters, dat aanstaande zondag wordt gehouden. "Stem 'ja' om in de euro te blijven", klonk het. Zo gaf hij het referendum expliciet een extra lading mee. "Je moet geen zelfmoord plegen omdat je bang bent voor de dood", klonk zijn akelige metafoor.

"Heel de planeet gaat ervan uit dat een 'neen' het vertrek van Griekenland uit de eurozone zou betekenen en dat Griekenland 'neen' zegt tegen Europa", waarschuwde Juncker. Hij toont zich gerustgesteld door verschillende peilingen die aantonen dat de Grieken in de eurozone willen blijven.

In de perszaal van de Commissie wilde Juncker duidelijk maken welk voorstel van de instellingen er vrijdagavond, toen de onderhandelingen met Athene werden afgebroken, echt op tafel lag. De Commissievoorzitter ontkende staalhard dat er sprake was van 'cuts' in lonen en pensioenen. "Het Griekse volk heeft het recht te weten wat op tafel lag, wat de waarheid is." Juncker beschuldigde de regering-Syriza ervan haar verantwoordelijkheid niet te nemen.

De Commissievoorzitter sprak vol lof over eurogroep-voorzitter Jeroen Dijsselbloem en argumenteerde dat de onderhandelingen wel degelijk naar het politieke niveau getild zijn. "Dit werd niet overgelaten aan anonieme technocraten in donkere achterkamers."

13u12 - Juncker: "We hebben alles gedaan"

"Het uitspelen van de Griekse democratie tegen die van de andere eurolanden, is een grote natie als Griekenland onwaardig", zegt Juncker op een persconferentie over het Griekse referendum van komende zondag.

Een Grexit was voor hem nooit een optie, zegt hij. "Maar uiteindelijk zou het kunnen zijn dat ik geen oplossing kan bieden."

Juncker benadrukt keer op keer dat eurogroepvoorzitter Dijsselbloem en hijzelf alles hebben gedaan om tot overeenstemming met de Grieken te komen. "Tactiek heeft de bovenhand gekregen. Ik voel me een beetje verraden. Ik heb alles gedaan wat ik kan, en ik verdien de kritiek niet, en (eurogroepvoorzitter) Dijsselbloem ook niet. Het Griekse volk ligt me nauw aan het hart, en ik heb geprobeerd aan hun zijde te staan." Hij vindt het laatste voorstel van de geldschieters een 'eerlijke' optie voor de Grieken. Volgens Juncker zorgt het pakket aan maatregelen voor groei en een modernere economie in Griekenland.

Hij beschuldigt de Griekse onderhandelaars opnieuw van het onverwacht verlaten van de onderhandelingstafel. Ook maakt hij meerdere keren het verwijt dat er nauwelijks constructieve tegenvoorstellen van de Grieken zijn geweest. "Uiteindelijk sloten de Grieken de deur."

"Onze deur staat nog steeds open", besluit Juncker.

13u05 - Michel: "Ook denken aan Belgisch geld"

We moeten solidair blijven met de Griekse bevolking, maar tegelijk ook denken aan de zeven miljard euro Belgisch geld die op het spel staat in de Griekse crisis. Dat zegt premier Charles Michel vanmiddag.

Griekenland zou vandaag een nieuw voorstel krijgen van Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker. Commissaris voor Financiën Pierre Moscovici geeft aan dat er nog marge is voor onderhandelingen en dat de deur van de Commissie open staat voor gesprekken.

"De bal ligt nu in het kamp van de Griekse bevolking", zegt premier Michel. Hij vindt dat we die bevolking moeten blijven steunen, maar zoekt intussen met de minister van Financiën naar oplossingen om de Belgische miljarden terug te krijgen.

Michel had de voorbije dagen geen goed oog in de dialoog tussen het Zuid-Europese land en de Europese instellingen. "Het is de laatste dagen erg moeilijk om nog op een constructieve manier te praten", zegt hij. "Er heerst een gebrek aan vertrouwen."

Volgens de premier komt de stabiliteit van de eurozone hoe dan ook niet in gevaar, al zullen we de komende maanden en jaren moeten werken aan een toenemende convergentie, volgens het plan van Commissievoorzitter Juncker, zegt hij.

Charles Michel.Beeld PHOTO_NEWS

12u50 - Merkel staat open voor verdere gesprekken met Tsipras

Duits bondskanselier Angela Merkel blijft "natuurlijk beschikbaar" voor verdere gesprekken met de Griekse premier Alexis Tsipras, "als hij dat wil". Dat heeft de woordvoerder van Merkel vandaag gezegd. De Franse president François Hollande van zijn kant betreurt de beslissing van de Griekse regering om de onderhandelingen met de schuldeisers te onderbreken. Volgens hem blijft "een akkoord mogelijk".

Over het referendum dat Tsipras heeft aangekondigd voor 5 juli, zegt Hollande dat het "een soevereine keuze" is van de Grieken. "Het is het recht van de Griekse bevolking zich uit te spreken over hun eigen toekomst. De inzet is fundamenteel want het gaat erom of de Grieken wel of niet in de eurozone willen blijven", aldus Hollande.

Duits bondskanselier Angela Merkel.Beeld EPA

12u30 - Overal 'Oxi' in Athene

Het stemadvies voor het komende referendum duikt overal op in het Atheense straatbeeld. Voor de niet-Griekssprekenden: 'oxi' betekent 'nee'.

Beeld AP
Beeld AP
Beeld EPA
Beeld AFP
Beeld EPA

12u20 - Beurzen herstellen zich wat

De Europese beurzen hebben tegen het einde van de voormiddag een deel van hun Griekse openingsverliezen goedgemaakt. In Brussel daalt de Bel20-sterindex ongeveer 2,5 procent naar zowat 3.626 punten. De graadmeter was op bijna 4 procent verlies geopend.

In Frankfurt gaat de Dax 3,2 procent lager, waar de Londense beurs het verlies voorlopig beperkt tot ongeveer 1,6 procent. In Amsterdam staat een rode 2,8 procent op de tabellen, in Parijs gaat de Cac40 ongeveer 3,2 procent lager.

De beurs van Athene zelf voelt alvast geen gevolgen. Ze is gesloten tot en met komende maandag. De beurs van Tokio eindigde 2,9 procent lager.

Beeld AFP

12u05 - Atheens openbaar vervoer gratis

Een meevaller voor de Griek in deze moeilijke dagen. Het openbaar vervoer van Athene is tot zeker 6 juli gratis. Dit heeft het Griekse ministerie van Transport bekendgemaakt, meldt de Griekse krant Ekathimerini.

Verder openen een aantal banken toch hun deuren, ondanks de aangekondigde kapitaalrestricties. De banken gaan open om ervoor te zorgen dat gepensioneerden die niet digitaal hun pensioen kunnen ontvangen, toch hun geld krijgen.

De bankautomaten gaan pas vanmiddag open. Dan geldt een limiet van 60 euro per dag. Buitenlandse pinpassen zijn uitgezonderd van deze limiet.

De verkoop van benzine in de Griekse tankstations is dit weekend met 20 procent gestegen. De Griekse minister van Economie en Toerisme verzekerde dat er genoeg brandstof is om de diensten en het toeristisch leven in de steden en de eilanden te garanderen. Het toeristisch seizoen zal problemloos verlopen, stelde de minister gerust.

Ook de topman van het grootste oliebedrijf van het land, ELPE, stelde dat de oliebevoorrading volledig is verzekerd en dat er voorraden voor meerdere maanden zijn.

Grieken wachten op hun pensioengeld.Beeld EPA

11u40 - Hollande nog hoopvol

De Franse president François Hollande toont zich nog altijd optimistisch over de mogelijkheid dat er overeenstemming wordt bereikt met de Griekse onderhandelaars. "Een akkoord blijft mogelijk, Frankrijk is altijd beschikbaar om de dialoog aan te gaan", schrijft hij op Twitter.

Hij steekt de Franse ook een hard onder de riem: "Vandaag is de Franse economie robuuster dan vier jaar geleden en we hebben niets te vrezen van wat er kan gebeuren."

11u25 - "Tsipras vraagt eurozone alsnog om uitstel"

Hoewel het spel gespeeld leek te zijn, heeft de Griekse premier Tsipras de eurozone toch nog uitstel gevraagd, zo bericht The Financial Times. In een brief aan alle regeringsleiders van de eurozone heeft hij nogmaals verzocht om de beslissing het steunprogramma voor Griekenland niet te verlengen te herbekijken.

Tsipras hoopt nog altijd dat het programma wordt verlengd tot na het referendum over de voorstellen van de geldschieters, aanstaande zondag. Hij stelt in de brief dat de maandag na dit referendum, 6 juli, de onderhandelingen kunnen worden hervat.

Als de eurolanden beslissen om de steunvraag van Griekenland te heroverwegen "zou dat bijdragen tot ons gemeenschappelijke doel om een overeenkomst te bereiken die voor beide partijen gunstig is", schrijft Tsipras. "Dat om voor fiscale en finaciële en fiscale duurzaamheid te zorgen die Griekenland weer naar groei zal brengen binnen de eurozone."

Alexis Tsipras.Beeld AP

11u15 - De spagaat van Merkel

Bondskanselier Angela Merkel spreekt vanmiddag de Duitse Bundestag, het parlement, toe. Ook heeft ze beraad met haar eigen partij, het christendemocratische CDU.

Volkskrantcollega Sterre Lindhout schreef (+) eerder deze maand dat Merkel onder druk van haar eigen achterban staat vanwege haar relatief pro-Griekse houding. Het CDU is in meerderheid tegen extra steun voor Griekenland. Dit zou Merkel als 'redster' van de euro op den duur een geloofwaardigheidsprobleem kunnen opleveren.

Angela Merkel.Beeld REUTERS

10u59 - Spaans minister hoopvol over akkoord

Er kan tegen morgenavond nog een akkoord gevonden worden tussen Griekenland en zijn schuldeisers. Dat zegt Spaans minister van Economie Luis de Guindos. "Er is nog tijd. Het programma voor Griekenland eindigt dinsdagavond. Dat betekent dat we nog 48 uur hebben en ik denk dat we nog kunnen onderhandelen", aldus de Guindos op de Spaanse nationale radio RNE. Volgens hem is een akkoord tegen de vervaldatum niet uitgesloten.

De Guindos wijst er nog op dat de situatie in Spanje niet te vergelijken is met die in Griekenland. Zo is het economische groeicijfer van Spanje groter dan de meeste andere grote Europese lidstaten. "De situatie van onze banken is ook niet te vergelijken met de situatie van drie jaar geleden".

Spaans minister van Financiën Luis de Guindos geeft de hoop op een akkoord niet op.Beeld EPA

10u15 - Juncker spreekt straks

De voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker houdt deze middag om 12.45 uur een persconferentie over de situatie rond Griekenland.

Later op de middag spreekt een ander Europees kopstuk, bondskanselier Angela Merkel, haar parlement toe. Verder heeft Merkel vanmiddag crisisoverleg met Duitse fractievoorzitters en haar eigen partij CDU.

Zowel EC-commissaris Juncker als Duits bondskanselier Merkel geven straks uitleg over Griekenland.Beeld EPA

10u15 - Beurs Athene dicht tot 7 juli

De beurs van Athene, die vandaag niet open ging, zal dicht blijven tot en met volgende week maandag. Dat heeft de Griekse beurswaakhond bekendgemaakt.

Eerder werd al bekendgemaakt dat de banken dicht blijven tot na het door premier Alexis Tsipras aangekondigde referendum.

Ook de geldafhalingen blijven in die periode beperkt, tot 60 euro per persoon per dag.

9u19 - Europese beurzen krijgen klappen

De Europeze beurzen zijn deze ochtend met een serieuze Griekse kater de week gestart. Ze openden met verliezen die schommelen rond de vier procent. De Bel20 ging bij opening bijna vier procent lager, net als de beurs van Amsterdam. In Parijs staat een openingsverlies van 4,7 procent in de tabellen. In Frankfurt gaat de Dax eveneens vier procent lager.

Sombere gezichten bij Europese traders vandaag.Beeld REUTERS

9u11 - Jacht op Duits staatspapier

Beleggers doken op Duitse staatsobligaties, die onder onzekere marktomstandigheden als een veilige haven worden gezien. De rente op tienjarige staatsleningen daalde van 0,9 naar 0,7 procent. De rente op Italiaanse en Spaanse obligaties daarentegen schoot deze ochtend omhoog.

De Belgisch tienjaarsrente zakt richting 1,2 procent. De rente op Nederlandse obligaties daalde tot ongeveer 1 procent.

Het rendement op obligaties beweegt tegengesteld aan de waarde ervan. Een dalende rente wijst op een stijgende waarde en een toenemende vraag naar de betreffende leningen.

8u41 - Juncker met nieuw voorstel

Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker zal nieuwe voorstellen doen aan de Grieken. Dat heeft Europees Commissaris voor Financiën Pierre Moscovici gezegd op de Franse radiozender RTL. Volgens Moscovici is er ook nog "marge voor onderhandelingen".

"Juncker zal de te volgen weg aanwijzen. Ik hoop dat iedereen zich inzet om een compromis te vinden", aldus Moscovici. Volgens hem moet er verder gepraat worden en staat de deur voor de Commissie open voor verdere gesprekken.

Volgens Moscovici stond Athene "op enkele centimeters" van een akkoord met zijn schuldeisers op het moment dat de onderhandelingen zaterdag werden afgebroken na de aankondiging van de Griekse premier Alexis Tsipras over een referendum op 5 juli. Daarop werd beslist het steunprogramma aan Griekenland niet te verlengen. Nu dreigt Athene zijn schuld van 1,5 miljard euro, die het tegen het einde van de maand moet aflossen, niet te kunnen terugbetalen.

Nu het steunprogramma niet verlengd wordt, ziet Griekenland zich genoodzaakt zijn banken te sluiten tot zes juli en geldafhalingen tot dan te beperken tot 60 euro per dag.

Slaagt EC-voorzitter Juncker erin om de onderhandelingen rond Griekenland uit het slop te halen?Beeld ANP

7u40 - Banken blijven gesloten

De Griekse banken blijven tot en met volgende week maandag dicht, zo werd afgelopen nacht officieel bevestigd door de Griekse regering. Geldopnames bij pinautomaten worden voorlopig beperkt tot een maximum van 60 euro per dag en internationale betalingen via Griekse banken en overboekingen naar het buitenland worden voorlopig verboden.

Volgens ingewijden geldt de pinlimiet van 60 euro alleen voor Griekse rekeninghouders. Voor buitenlanders zouden de limieten blijven gelden die hun banken hanteren.

Beeld AP

7u17 - Aziatische beurzen in de min

De aandelenbeurs in Tokio stond staat vandaag in het rood. De escalatie van de crisis rond Griekenland zorgde voor onrust onder beleggers, die op zoek gingen naar veilig geachte beleggingen.

De Nikkei-index stond omstreeks 05.55 uur (Belgische tijd) 2,1 procent in de min, op 20.279 punten. Vooral aandelen van bedrijven die een flink deel van hun omzet in Europa boeken gingen onderuit. Verder stonden koersen van banken en verzekeraars onder druk. De vlucht naar veilige havens stuwde de waarde van de yen. Ook de prijs van goud ging vandaag in de vroege handel omhoog, terwijl de olieprijs opnieuw daalde.

Elders in het Verre Oosten waren de koersenborden ook overwegend roodgekleurd. Zo zakte de Hang Seng-index in Hongkong 1,7 procent en daalde de Kospi in Seoul 1,5 procent. De Shanghai Composite ging 0,3 procent omhoog, na een koersval van 7,7 procent op vrijdag. Toen veroorzaakten aanhoudende zorgen over de stroom aan beursgangen op de Chinese markt en de strengere regels voor beleggen met geleend geld voor flinke koersdruk.

In Azië kleurden de beurzen rood deze ochtend.Beeld REUTERS
In Tokio kreeg de beurs vanochtend klappen door de toestand in Griekenland.Beeld AFP
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234