Zaterdag 26/09/2020

Terug naar de Sovjets: Moskou wil dat artiesten invasie steunen

De Russische zangeres Zemfira: 'Meer geld in Rusland, meer ziel in Oekraïne.'Beeld screenshot

Er wordt niet alleen door politici en militairen om de Krim gestreden: Moskou probeert ook kunstenaars in te zetten om ervoor te zorgen dat moeder Rusland het schiereiland definitief weer in de armen kan sluiten.

Het Russische ministerie voor Cultuur heeft artiesten en intellectuelen opgeroepen een petitie te tekenen waarin de annexatie van de Krim wordt toegejuicht. Er werden direct een paar prominente handtekeningen geplaatst: die van Vladimir Urin bijvoorbeeld, de directeur-generaal van het Bolsjoj Theater in Moskou, en die van dirigent Valeri Gergiev, die jarenlang de dirigent van het Rotterdams Philharmonish Orkest was.

Maar er werden ook fouten gemaakt, schrijft de New York Times. Zo bleek een van de ondertekenaars al dood te zijn. Anderen protesteerden dat hun handtekening zonder hun medeweten of goedkeuring onder het stuk was verschenen. Het ministerie, dat de petitie op 1 maart op haar eigen website had gepubliceerd, liet weten dat het was overstelpt door steunbetuigingen en daarom enkele "technische fouten" had gemaakt.

Enkele tegenstanders van de annexatie reageerden met een eigen open brief met de titel: "Buig niet, geef niet toe aan leugens."

Oud sovjetverhaal
"Een oud sovjetverhaal herhaalt zich", schrijft de auteur Boris Akunin in een e-mail aan de New York Times. "Onder Stalin werden kunstenaars die het lef hadden te protesteren direct doodgeschoten. Onder Brezjnev kwamen ze in de gevangenis terecht. Nu riskeren kunstenaars alleen maar hun subsidies te verliezen en met economy class te moeten gaan reizen - maar dat is meestal al genoeg om mensen af te schrikken. Het is fascinerend om te zien hoe gemakkelijk mensen deze morele beslissing nemen."

Dirigent Valeri Gergiev: 'Oekraïne is voor ons een essentieel onderdeel van onze culturele ruimte waarin we zijn opgegroeid.'Beeld screenshot

Ook enkele Russische rocksterren laten een tegengeluid horen, schrijft de Moscow Times. De mateloos populaire singer-songwriter Zemfira bijvoorbeeld, postte een live-video op haar website waarin ze een lied zingt van de Oekraïense band Okean Elzy. "Er is meer geld in Rusland, maar Oekraïne heeft meer ziel", zegt ze hierin.

Minderheid
Deze kunstenaars zijn echter in de minderheid. Volgens opiniepeilingen steunt 75 tot 80 procent van de Russische bevolking de annexatie van de Krim. Er wordt gevreesd voor het groeiende fascisme in Oekraïne en er wordt gewezen op andere regio's die zich willen losmaken van het moederland, zoals Kosovo, die wel door de internationale gemeenschap gesteund worden.

Dirigent Valeri Gergiev (die eerder in het Westen in opspraak raakte toen hij de anti-homowetten van Poetin verdedigde) heeft in de krant Rossiyskaya Gazeta uitgelegd: "Oekraïne is voor ons een essentieel onderdeel van onze culturele ruimte waarin we zijn opgegroeid en waarin we tot nu toe altijd hebben geleefd."

Critici van de annexatie staan nu met naam en toenaam op een nieuwe website die 'verraders' heet. "Zorgelijk", schrijft de veteraan Andrei Makarevich, een rockster die al in de tijd van de perestrojka in de jaren tachtig zijn proteststem liet horen, in een opinieartikel op de website Snob.ru. "Dergelijke propaganda en leugens hebben we niet meer gezien sinds het hoogtepunt van Brezjnev. We keren op deze manier snel terug naar sovjettijd."

De zanger Andrei Makarevich: 'Situatie in Rusland is zorgelijk.'Beeld screenshot
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234