Zaterdag 16/01/2021

Terreurtelevisiebart eeckhout

Je kunt je afvragen of er een seizoen komt waarin Jack Bauer 24 uur de tijd krijgt om de CO2-uitstoot van de VS met 20 procent te verminderen

'Geheim agenten mogen misdrijven plegen', kopte deze krant gisteren terecht alarmerend. Samen met de 239.612 kijkers die zondag de laatste aflevering van het 24-seizoen uitkeken, denk ik dan onwillekeurig aan Jack Bauer, de special agent die in naam van een hoger goed gevangenen martelt of pakweg de ambassade van China overvalt. "Jack Bauer is een misdadiger. In het echte leven zou hij vervolgd worden", zegt Gary Solis, professor emeritus rechten aan de militaire academie van West Point, daarover. Een raad die nu dus ook onze eigen Staatsveiligheid in haar zak kan steken.

Solis deed zijn uitspraak in The New Yorker, dat vorige maand een uitstekend essay publiceerde over de (rechtse) politieke agenda van 24. In Whatever it Takes analyseert Jane Meyer hoe de successerie het neoconservatieve, autoritaire gedachtegoed van haar bedenker Joel Surnow verzinnebeeldt. Het besef dat je naar de natte droom van een rechtse rakker zit te kijken, haalt de lol wel een beetje uit 24. In de spannende plot met een falende president lees je dan opeens een roep om een autoritairder leiderschap. Evenzeer ga je je vragen stellen bij het uitgangspunt dat het vrije Westen zucht onder de terreur en dat mensenrechten slechts een vodje papier zijn als het erop aan komt om dat juk af te werpen.

Toch willen we niet zomaar in het politiek correcte verhaal stappen dat series als 24 de gevoeligheid van het publiek voor burgerrechten doen tanen. Net zomin als we geloven dat metalmuziek de jeugd op een fout spoor brengt of dat videogames er per definitie toe moeten leiden dat jongeren gewelddadiger worden. Uiteindelijk is 24 ook maar een spannende fictieshow, geplaatst in de zeer actuele context van onze collectieve obsessie met terreur. Nu blijkt dat de wereld niet ten onder zal gaan aan de islam, maar wel aan haar eigen opwarming kun je je zelfs afvragen of er ooit een seizoen komt waarin Jack Bauer 24 uur de tijd krijgt om de CO2-uitstoot van de Verenigde Staten met 20 procent te verminderen.

24 is niet de enige terreurserie op de buis. Op Canvas loopt sinds enkele weken het derde seizoen van de BBC-serie Spooks, waarschijnlijk de beste fictie op de buis. In Spooks, met de Britse inlichtingendienst MI5 als decor, gaat ook wel eens een bom af of worden, zoals in de aflevering van deze week, onschuldigen als lokaas uitgezet en gaan er ook bij de 'goeden' levens verloren. Maar die drama's worden dan zo realistisch in beeld gebracht dat het stigma van goed en kwaad wazig wordt, net als in het leven zelf. Wat Spooks uitzonderlijk maakt, is dat het een deel van zijn spankracht niet ontleent aan geweld, maar aan dit soort complexe morele dilemma's.

Dat geeft de burger moed. Het is immers een hele geruststelling dat ook de terrorismejagers die ons beschermen net als wijzelf op het eind van de dag rekenschap moeten geven aan hun demonen.

24, zondag, Kanaal Twee, 21.10

Spooks, dinsdag, Canvas, 21.50

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234