Zondag 26/06/2022

AchtergrondWerk

Telewerken aan de rand van het zwembad: hoe zaligmakend is een leven als ‘digitale nomade’?

null Beeld Kiuw
Beeld Kiuw

Een thuiskantoor aan de rand van een Spaans zwembad of in een Bulgaars skigebied: sinds de start van de pandemie is het steeds vaker een realiteit. Nieuwe wetgevingen maken het mogelijk om langdurig te telewerken vanuit toeristische bestemmingen. Maar hoe zaligmakend is zo’n leven als ‘digitale nomade’?

Paul Notelteirs

“In België leven mensen vaak om te werken, hier heb ik geleerd dat het ook anders kan.” Vanuit de Bulgaarse bergstad Bansko blikt Stefan Willems (28) terug op een turbulent jaar uit zijn leven. In de lente van 2021 maakte de onafhankelijke beursanalist en columnist de beslissing om België achter zich te laten. De coronamaatregelen hadden al enige tijd een grote impact op zijn mentaal welzijn en Willems verlangde naar nieuwe uitdagingen. Het skigebied in Zuidoost-Europa beloofde hem het avontuur dat hij al lang miste. De regio staat bekend als een ontmoetingsplaats voor zogenaamde digitale nomaden. Mensen komen er voor langere periodes telewerken en reizen dan weer verder.

In de Bulgaarse stad ging Willems zijn leven anders organiseren. Hij liet zijn verschillende werkgevers in België weten dat hij minder vaak beschikbaar zou zijn en gebruikte de vrijgekomen tijd om te reizen. “Acht uur per week werken, kan voldoende zijn om al je uitgaven hier te bekostigen. Ik klop meer uren, maar dat doe ik vooral omdat ik een extra buffer wil opbouwen”, vertelt de beursanalist. Een belangrijke drijfveer om in het buitenland te werken, was het verlangen naar financiële vrijheid. Willems wijst erop dat een kwalitatieve woning in de Bulgaarse stad vaak niet meer dan 40.000 euro kost. “Ik wilde niet zoals in België decennialang werken enkel om een dak boven mijn hoofd te hebben. Dankzij mijn nieuwe carrièreaanpak heb ik nu tijd voor mezelf en voor anderen. Dat doet deugd.”

Willems is lang niet de enige werknemer die recent de voordelen van een bestaan als digitale nomade ontdekte. De langdurige telewerkverplichting tijdens de pandemie zorgde ervoor dat de populariteit van het fenomeen enorm toenam. Het verhuurplatform Airbnb zag de vraag naar langetermijncontracten sinds maart 2020 zo exploderen. Twintig procent van de klanten van het bedrijf boekt nu accommodaties die langer duren dan een week. De firma wil in de toekomst nog meer digitale nomaden aantrekken omdat zij financiële zekerheid bieden in een periode waarin coronagerelateerde restricties toerisme aan banden leggen.

Welvaart creëren

Het verhuurplatform is niet de enige instantie die de digitale nomaden graag ziet komen. Verschillende overheden van Europese steden proberen de telewerkers te verleiden met belastingvoordelen, soepele visumprocedures en gratis kantoorruimtes. Nu de gebruikelijke nomadenbestemmingen zoals Bangkok in Thailand en Medellín in Colombia minder makkelijk bereikbaar zijn, willen zij de doorgaans behoorlijk kapitaalkrachtige telewerkers maar wat graag aan zich binden. Net omdat de nomaden vaak hoogopgeleid zijn, verwachten de overheden bovendien dat hun komst ook extra jobs en welvaart kan creëren als ze besluiten om langer te blijven. Op het Portugese eiland Madeira is er daarom een organisatie die de nomaden helpt om een eigen zaak op te starten. Met succes: al meer dan 11.000 mensen registreerden zich als nomade.

Het beeld van een thuiskantoor in het buitenland is behoorlijk aantrekkelijk, maar het is niet voor iedereen weggelegd. Hendrik Delagrange, onderzoeker bij de Stichting Innovatie & Arbeid, vertelt dat de moderne nomaden vooral mensen zijn die ook voor de coronacrisis al autonoom werkten. Zij worden gesteund door de groeiende populariteit van de zogenaamde gig-economie. Bedrijven maken daarbij gebruik van platformen om zelfstandigen in te huren voor tijdelijke opdrachten. De flexibiliteit en autonomie van de personeelsleden staat daarbij cruciaal. Daardoor kunnen ze zonder veel problemen in het buitenland werken, maar volgens Delagrange is het voor hen ook moeilijker om een band met een bedrijf op te bouwen. “Als je nooit meer naar kantoor komt, wordt je band met de organisatie wel erg los. Ik denk dat het dan zo goed als onmogelijk wordt om nog een cruciale rol binnen de firma te spelen”, zegt hij.

Een langdurig verblijf in het buitenland heeft ook een impact op de financiële situatie van de nomaden. Na 24 maanden zijn ze bijvoorbeeld verplicht om hun domicilie te wijzigen. Daarna betalen ze ook meer belastingen in hun nieuwe thuisland en bestaat de kans dat de sociale bescherming die in België opgebouwd werd, wegvalt. Willems liet zich daar als twintiger niet door afschrikken, maar hij begrijpt wel dat mensen die al jaren bescherming opbouwden zich niet zomaar uit het Belgisch bevolkingsregister willen laten schrappen.

Delagrange merkt ten slotte op dat het zo goed als onmogelijk is om langdurig in het buitenland aan de slag te zijn en het Belgisch werknemersstatuut te behouden. “Ik denk niet dat bedrijven happig zullen zijn om de bijbehorende kosten voor hun personeel te betalen.” Hij vindt daarom dat het leven als digitale nomade deel uitmaakt van een sprookjeswereld die enkel voor een beperkte groep mensen met specifieke functies toegankelijk is. Op zich hoeft dat geen groot probleem te zijn. “In studies geeft doorgaans niet meer dan 10 procent van de bevraagden aan voltijds thuis te willen werken.”

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234