Zaterdag 14/12/2019

Sexting

Telenet zet watermerk op seksueel getinte foto's: digitaal condoom maakt sexting veiliger

Stap voor stap krijgt de verzender tips om de foto minder herkenbaar te maken. Beeld Telenet

Kan een technologisch hebbedingetje de risico's van sexting inperken? Telenet probeert het met het ‘digitaal condoom’, een app die moet verhinderen dat seksueel getinte foto's ongewild op de speelplaats of op de werkvloer belanden. “Toch moeten jongeren vooral beseffen dat doorsturen niét oké is.”

De app kreeg de naam ‘.comdom’ mee. Wie met de applicatie een foto maakt waarop zij of hij (half)naakt te zien is - een zogenaamde ‘sext’ - kan zijn gezicht onherkenbaar maken en/of dat beeld beschermen met een watermerk. Dat bestaat uit de naam en het telefoonnummer van de ontvanger. Voelt die de aandrang om het beeld verder te verspreiden, staat hij dus zelf voor schut. Telenet wil haar verantwoordelijkheid nemen en maakt zich sterk dat vooral jongeren in een prille relatie zo veilig grenzen kunnen aftasten. Ze noemen het dan ook een ‘digitaal condoom’ - veilig vrijen gebeurt met een condoom, veilig sexten met ‘.comdom’. Al is maar de vraag hoeveel jongeren zich zullen laten verleiden door een wazige foto.

Het nieuwe normaal

Eigenlijk is sexting geen schadelijk fenomeen, en al zeker niet marginaal, zo wijzen verschillende onderzoeken uit. Eén op de drie Belgen zou al eens een seksueel getinte foto, bericht of video verstuurd hebben. Voor jongeren gaat dat richting de helft, een kwart wanneer het enkel om foto's gaat. Een recente internationale studie wees uit dat het fenomeen tussen 2009 en 2016 met 2,6% gestegen is. Niet alleen omdat steeds meer jongeren met een smartphone rondlopen, ook omdat sexting stilaan genormaliseerd wordt. Vooral via Snapchat worden veel sexts verstuurd, omdat het beeld daar na een paar seconden verdwijnt. “Vijf jaar geleden zouden wij hebben aangeraden nóóit een sext te versturen”, klinkt het bij Child Focus. “Nu beseffen ook wij dat het deel uitmaakt van de seksualiteitsbeleving van jongeren.”

“Jongeren sturen vaak een foto omdat ze verliefd zijn of een relatie met de ander willen beginnen”, vertelt Joris Van Ouytsel (UAntwerpen), die al zes jaar onderzoek doet naar sexting bij jongeren. “Zo geven ze aan klaar te zijn voor de volgende stap, gevoelens die ze anders misschien niet verwoord krijgen. Meestal gaan ze ervan uit dat dat in het volste vertrouwen gebeurt. Zo niet, dan komt dat erg hard aan. Problematisch wordt het wanneer tieners onder druk gezet worden om een seksueel getinte foto te versturen, die foto's zonder toestemming worden doorgestuurd of er sprake is van sextortion (afpersing aan de hand van naaktfoto's, red.).”

Child Focus opende vorig jaar 114 dossiers van jongeren - voornamelijk meisjes - van wie de naaktfoto ongewild verspreid werd, 46 dossiers gingen over sextortion. Volgens cijfers van de UAntwerpen uit 2018 verspreidde 13% van de jongeren een seksueel getinte foto van iemand anders zonder daarvoor toestemming te hebben. En 3,5% van de jongeren werd in een relatie door hun huidige partner onder druk gezet om zo'n foto te sturen. Seksuoloog Wim Slabbinck duidt de gevolgen: “Slachtoffers schamen zich en voelen zich schuldig. Ook hebben ze meer kans op het ontwikkelen van sociale isolatie en een verhoogd risico op depressie of suïcide, met een mogelijk dodelijke afloop. Extreme uitzonderingen, maar het gebeurt.”

Niet in Play Store

Child Focus en Sensoa komen geregeld met tips om de gevolgen van sexting tegen te gaan: toon geen herkenbare elementen zoals bijvoorbeeld je gezicht, een moedervlek, tattoo of een muur met posters. Maar nu is er dus ook een technologische oplossing. Google wil alvast niet de indruk wekken sexting te promoten en weigert de app aan te bieden in zijn Play Store, maar daaraan kon Telenet een mouw passen met www.comdomapp.be. 

Sensoa kijkt alvast uit naar de resultaten. “Er is nu een tussenstap tussen ofwel géén ofwel een 'onveilige' foto sturen. Hierbij verschuift de verantwoordelijkheid ook stilaan naar de persoon die de foto doorstuurt. Maar technologie zal niet alles oplossen. Er moet nog steeds veel aandacht gaan naar seksuele vorming, waarin duidelijk gemaakt wordt dat het niet oké is foto's door te sturen.” 

Van Ouytsel deelt die mening: “Laat dit gepaard gaan met bewustwording, zodat deze technologie in de toekomst overbodig wordt. Dat kan op school, gekoppeld aan gesprekken over wat thuishoort in een gezonde relatie. Voorlopig zien we dat jongeren naar Snapchat grijpen, omdat beelden daar verdwijnen. Maar de ontvanger kan daar nog altijd het beeld opslaan en weer doorsturen.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234