Donderdag 28/10/2021

Tegen Chinezen moet je 'ja' kunnen zeggen, terwijl je 'neen' bedoelt

Hein Verbruggen, voorzitter coördinatiecommissie van de Spelen:

Nederlandse Brusselaar moet de Spelen van Peking coördineren en controleren namens het Internationaal Olympisch Comité

Hein Verbruggen is al 25 keer naar Peking gereisd, wat hem wellicht meer jetlags en airmiles dan Chinese wijsheden heeft opgeleverd. Zijn rol is de werkzaamheden met het oog op de Spelen controleren, maar doen de gastheren niet waar ze zin in hebben? 'Chinezen willen niks liever dan van ons horen hoe wij het zouden doen.' Tenzij het om mensenrechten gaat.

Wat Dick Pound ten tijde van Atlanta 1996 een deel van zijn reputatie kostte en Jacques Rogge in de aanloop naar Sydney 2000 een groot deel van zijn krediet opleverde, zou voor Hein Verbruggen zijn laatste kunstje moeten zijn als topbobo: het voorzitterschap van de coördinatiecommissie van de Olympische Spelen.

Na de Spelen zou Verbruggen zich terugtrekken als sportbestuurder.

Vreemd voor een man die de top van zijn kunnen en zijn olympische macht heeft bereikt. In Lausanne is hij incontournable en voor het BOCOG, het organisatiecomité van de Olympische Spelen, is hij een postmoderne Marco Polo.

Als hij ondergetekende een verdieping hoger per sms waarschuwt dat hij op de derde verdieping van het BOCOG-hoofdkwartier wel een uurtje de tijd heeft, weten de Chinezen niet meer waar ze het hebben. De grote kleine olympische baas die een gewone journalist sms't, waarop de journalist hem op de rug slaat en omgekeerd: rare jongens die Westerlingen.

Hoe bent u voorzitter van deze coördinatiecommissie geworden?

Hein Verbruggen: "In de aanloop naar de Spelen van 2004 leidde Jacques Rogge de coördinatiecommissie van Athene en ik maakte deel uit van zijn commissie. Toen hij IOC-voorzitter werd, ging hij weg en vroeg hij of ik Peking kon overzien. Ik zei: 'Dat kan ik, maar dan haal je mij weg uit de commissie van Athene.' Ik weet wel dat Jacques tijdelijk Sydney en Athene heeft gecombineerd, maar daar had ik geen zin in. Ik was toen nog voorzitter van de Internationale Wielerunie. Rogge heeft mij uit Athene gehaald en me Peking gegeven."

Hoe verloopt dat contact met het organisatiecomité?

"Heel formeel. 's Ochtends hebben we steeds plenaire sessies, met het hele BOCOG tegenover ons. Daar wordt nogal wat gespeecht. In de namiddag staan de werkgroepen gepland en daar wordt echt gewerkt. Ik overzie al die vergaderingen. Telkens hebben we de perscommissie, de marketing en de contacten met de internationale sportbonden. Alles passeert daar steeds weer de revue."

Hoe moeilijk is het om met Chinezen te werken?

"Helemaal niet moeilijk, als je maar goed oplet. Je moet een beetje op de hoogte zijn van de Chinese cultuur. Je moet in de eerste plaats 'neen' kunnen zeggen door 'ja' te zeggen. Hun vergaderingen zijn anders dan de onze, stukken formeler. Ze zeggen nooit rechtuit waar het op aankomt. Directe kritiek kun je niet zomaar uiten. Dat zouden wij doen: eerst een beetje rond de pot draaien en dan toch maar zeggen waar het op staat. Je zegt hier nooit in volle publiek dat iets niet goed is, want dan desavoueer je vast iemand die daar met jou aan tafel zit en dan verliest die zijn geloofwaardigheid."

Doen die Chinezen niet altijd hun zin?

"Daar heb ik geen weet van. Ik vind het eigenlijk wel prettig om met hen samen te werken. Ze hebben te allen tijde een intelligente benadering van de problemen. Natuurlijk hebben ze hun eigen idee, maar als ze hun voordeel kunnen doen door naar jou te luisteren, staan ze altijd open voor suggesties.

"Jacques heeft het met de Australiërs vast moeilijker gehad dan ik met de Chinezen. Ze vragen niks anders dan dat we voorstellen hoe ze het beter kunnen doen.

"Chinezen hebben geen overschot aan zelfvertrouwen tegenover ons. Dat zie je aan alles. Ga je daar thuis eten, dan krijg je een gigantische hoeveelheid voorgeschoteld. De reden is simpel. Stel dat je alles zou opeten, dát zou pas een affront zijn. Nadat je heerlijk hebt gegeten, putten de gastheren zich uit in excuses omdat ze niet goed kunnen koken. Ze verwachten dan wel van jou dat je zegt: 'Helemaal niet, het was bijzonder lekker.'

"Hetzelfde voor de Spelen: een Chinees zal nooit uit zichzelf zeggen dat ze al vergevorderd zijn met de bouw van het prachtige stadion. Ze verwachten dat wij hen prijzen."

Waar heeft het Internationaal Olympisch Comité moeten ingrijpen?

"We hebben de Chinezen moeten afremmen. Ze wilden het trauma van Athene vermijden: met alles te laat zijn en ontzettend veel extra kosten moeten maken om het op tijd klaar te krijgen. Alles zou eerst in december 2006 af zijn. We hebben gezegd dat een jaartje later ook best was. Dat hebben ze gehaald, met uitzondering van het Bird's Nest, het olympisch stadion. Dat zal pas in mei af zijn en dat is nog vroeg genoeg.

"Maar die andere speelplaatsen zijn ook prima in orde. Ik was vorig jaar met Jacques Rogge in Qingdao, waar het zeilen plaatsvindt. Daar hebben ze een prachtige marina gebouwd. Zoiets had ook Jacques nog nooit gezien. Hongkong, waar het paardrijden plaatsvindt: fantastische venue."

Waar gaat het grootste deel van uw energie naar toe?

"Lange tijd was dat het dossier van de vrijwilligers. We hebben er 40.000 nodig. Zij willen er 70.000 en ze hebben 700.000 kandidaturen. Ik ben bang dat ze die straks allemaal willen inzetten, maar dan heb je elke drie meter een meisje of een jongen staan die je wijst waar je heen moet. Daar worden wij ziek van, dus vraag ik ze om dat niet te doen. Ik zeg dan: 'Als er iemand om de twintig meter staat te wijzen, zullen we echt de weg niet kwijt raken.'

"Daar kunnen ze gelukkig wel om lachen als je een beetje ironisch antwoordt. Chinezen lachen graag, het zijn echt prettige mensen. Ze drinken een goed glas en ze zingen graag."

Overbouwen ze zich niet? Dat is de conclusie van een Belg die voor de planningcommissie van de stad Peking werkt (zie morgen, interview Van Kerckhove in Zeno).

"Dat denk ik niet. Het is intelligent benaderd: ze willen geen witte olifanten, geen infrastructuur waar ze achteraf niks mee kunnen aanvangen. Ze creëren tijdelijk meer zitplaatsen, maar alle competitieplaatsen hebben een bestemming voor na de Spelen.

"Neem nu die Water Cube. Daar liggen verdorie vier baden van 50 meter in. Drie om op te warmen en één wedstrijdbad. Fenomenaal. Na de Spelen wordt dat een aquapark."

Het worden wel de duurste Spelen ooit.

"Een stuk nieuwe luchthaven,een nieuwe ring erbij, dat kost allemaal geld. En 12,3 miljard dollar gaat op aan een schoner milieu. In totaal wordt 40 miljard dollar uitgegeven in functie van de Spelen.

"Dat wisten ze, maar wat ze niet wisten: die economie blijft maar boomen en de pollutie baart ze zorgen. Peking wordt omgeven door vier provincies en dat zijn de meest geïndustrialiseerde gebieden van China. Hoewel, Jacques Rogge is vorige zomer fout begrepen. Hij heeft niet gezegd dat een sport niet zou doorgaan als de pollutie te erg is. Hij heeft gewoon gezegd dat het niet uitzonderlijk is dat competities door klimatologische omstandigheden naar een ander tijdstip moet verhuizen.

"Maar het is de Chinezen er om te doen dat die Spelen slagen. Desnoods zullen ze die hele economie een maand stilleggen als dat echt nodig is. In Peking waren eind vorig jaar 5.000 grote bouwwerken aan de gang. Die creëren allemaal fijn stof. Tegen de zomer liggen die werken stil.

"De meest vervuilende fabrieken hebben ze uit de stad gebannen. Je hebt hier één voordeel: er wordt weinig geprotesteerd. Vorige zomer hebben ze in augustus 1,3 miljoen auto's van de weg gehaald. Niemand die zich liet horen."

Een modeldemocratie is het niet bepaald. Mensenrechten, gaan we daar iets kunnen aan veranderen?

"Neen, maar de Hollanders praten natuurlijk weer nergens anders over en dus speelt het ook een beetje in België. Laat ze maar: zo ken ik mijn landgenoten wel. Het is niet de rol van het Internationaal Olympisch Comité om iets aan de mensenrechten te doen. Wat is het alternatief vraag ik steeds? Zal het zoveel beter zijn als we hier niet komen?"

Hoe gaat het ten slotte met uw conditie?

"Die ben ik kwijt geweest, vorig jaar was een ramp. Drie kilo aangekomen en een hele tijd niet kunnen trainen door een knieblessure. Vorig jaar tijdens de zomer, toen we samen in Guatemala waren, heeft Jacques Rogge naar mijn knie gekeken. Daar hebben we nog een MRI laten nemen, maar daar zag niemand iets op.

"Later waren we hier samen in China en we hadden drie dagen tussen ons bezoek hier en de testcompetitie in Hongkong. Ik had vreselijke pijn aan de knie, maar de perfecte gastheren hadden natuurlijk elke dag een toeristische trip voorzien. Hier vijfhonderd meter lopen, daar een kilometer de Muur op. Ik verging van de pijn. Dat hadden de Chinezen natuurlijk gezien en toen moest ik drie, vier keer aan de acupunctuur. Hielp natuurlijk geen moer, wat dacht je?

"Toen ik terug thuis was, hebben we een artroscopie gedaan. Ik had iets aangeboren en dat hebben ze verholpen. Sinds eind oktober ben ik weer aan het lopen.

"Mijn conditie was even heel zwak. Ik ben ondertussen ook al 67, misschien ligt het daar aan. Maar in mei loop ik zoals altijd de 20 kilometer van Brussel. Dat is vaste prik voor de familie."

Je hebt hier één voordeel: er wordt weinig geprotesteerd. Vorige zomer hebben ze in augustus 1,3 miljoen auto's van de weg gehaald. Niemand die zich liet horen

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234