Zondag 04/12/2022

Tango op de tafel

Voor veel Belgische wijnliefhebbers staat Argentijnse wijn alleen synoniem voor malbec (in rood) en torrontés (in wit). Maar stilaan hebben deze Latijns-Amerikanen zélf in het snuitje dat ze nog veel meer in hun mars hebben. En we zullen hun nieuwigheden straks gegarandeerd in onze rekken zien paraderen.

Lange tijd bleef het westerse clichébeeld van Argentinië beperkt tot ongeschoren gaucho's met lasso's, grote lappen superieur vlees op de grill, zweterige tangomelodieën en af en toe een telenovela die naar ons scherm overwaaide. Of negatiever: de junta, de Falklandoorlog en vooral de schijnbaar catastrofale devaluatie van de peso in 2002, toen de koers dramatisch kelderde. Wat eerst een sociaal bloedbad leek te worden, had op termijn wel één voordeel: de Argentijnen, die tot dan toe enthousiast hun eigen wijnproductie opdronken, ontdekten de export, en de valutacrisis zette de deur open voor buitenlandse investeringen in de wijngaarden. Spanjaarden, Fransen, Italianen, Nederlanders, Zwitsers, Amerikanen, Oostenrijkers en Chilenen investeerden reeds gulzig sinds eind jaren negentig, maar het tempo nam toe. Het nationale wijninstituut, het Instituto Nacional de Vitivinicultura, berekende bijvoorbeeld dat de toen 140.000 hectare wingerd door deze buitenlandse interesse tussen 2000 en 2005 met nog eens zeker 11.500 hectare aandikte. De export van zijn kant wipte van amper 15,2 miljoen in 1990 naar 379 miljoen dollar in 2006, en ook verleden jaar is er opnieuw sprake van een stijging met 28%. Vooral de voorbije vijf jaar kwam inderdaad de armada van soms waanzinnig lekkere, vlezige malbec-cuvées pas goed op Europa afgestormd, met in zijn kielzog de spectaculair geparfumeerde torrontésdruif. En meteen stond Argentinië - en vooral dé wijnprovincie Mendoza - ook op de wijnkaart van veel Belgische liefhebbers. De Argentijnen speelden in hun mondiale conquista vooral twee troeven uit. Enerzijds hun sappige fruitfactor, die maakt dat bijvoorbeeld Argentijnse malbec reeds bij de startlijn supercharmant smaakt vergeleken met de wat rustieke, norse Franse variant. Anderzijds hun al even charmant prijsniveau: in de prijsvork 7 tot 10 euro drink je op de Belgische markt al heel behoorlijke Argentijnse cru's, ook al zijn er natuurlijk steeds meer dure kleppers die een veelvoud kosten.

Welke trends mogen we nu als Belgische wijnliefhebbers straks vanuit Argentinië in ons glas verwachten? We kunnen het samenvatten in één slogan: nieuwe wijngebieden, nieuwe druivenvariëteiten, nieuwe blends.

* Nieuwe gebieden

Geografisch en klimatologisch is Argentinië een wijngigant. Aan landbouwgrond hier geen gebrek, want van de hooggelegen noordelijke wingerds in Salta op 25 graden zuiderbreedte tot de nieuwe aanplant in Patagonië op 40 graden zuiderbreedte, is de variatie én het potentieel voor de druivencultuur enorm. Binnen dit aanbod zijn er nu drie bewegingen bezig.

Ten eerste leggen de betere wijnmakers steeds koelere, lees hoger gelegen wijngaarden aan, zoals in Valle de Uco, Tupungato of San Carlos. Het is er niet alleen koeler met intens zonlicht, maar het contrast tussen dag- en nachttemperaturen zorgt voor druiven met een dikkere schil, intensere kleur en complexere aroma's. Dat maakt dat de variatie in malbec-cuvées die we hier kunnen drinken steeds groter zal worden.

Ten tweede krijgen ook de tien subappellaties binnen dé wijnprovincie Mendoza - dat tussen haakjes meer wijngaardoppervlakte telt dan de héle Bordeauxstreek - steeds meer specifieke aandacht, omdat ze zo verschillen qua terroirs, hoogte (van 700 tot 1.150 meter boven de zeespiegel) en microklimaat. Luján, Maipú, San Carlos, San Rafael: hou ze in het oog. Ze verschijnen gegarandeerd steeds vaker op het flessenlabel.

Tot slot spelen ook de appellaties van buiten Mendoza zich in de kijker, met Patagonië, de zuidelijke kont van Argentinië, als één van de grote beloftes. Ooit weggelachen wegens het extreme klimaat, maar nu stilaan met Bodega del Fin del Mundo of Humberto Canale bezig fraaie flessen af te leveren. Ook al moeten in bepaalde zones de druiven radicaal tegen de verschroeiende hitte of krachtige wind worden beschermd.

* Nieuwe druivenrassen

Argentinië herbergt door de vroege immigratiestromen van Spanjaarden en Italianen een schatkamer qua variëteiten, die we voorlopig nog maar zelden in onze winkelrekken aantreffen: tempranillo, merlot, bonarda, cabernet sauvignon én franc, tannat, marselan, grenache, pinot gris, montepulciano... U roept maar en de kans is groot dat er effectief ergens wingerds staan aangeplant. Maar wat zijn nu de jokers uit dit overweldigende aanbod? In rood zijn er drie grote kanshebbers die we mogen verwachten. Volgens Luis Cabral de Almeida, chef-wijnmaker bij Finca Flichman, wordt Argentijnse cabernet sauvignon the next big thing, zeker uit nieuwe terroirs zoals Tupungato. Dat cabernet er voorlopig nog niet sterk scoort, heeft ook te maken met het feit dat 80% van alle cabernet-wingerds pas de laatste tien jaar werden aangeplant, en dus piepjong zijn. Maar hun potentieel is enorm. De andere (blauwe) kanshebber is de syrah/shiraz. Uit San Juan komen nu al mooie exemplaren in de 'vette', fruitrijpe Australische stijl, maar in Valle de Uco neigt de variëteit meer naar de Europese, frissere Rhône-stijl. Een derde stijger-met-stip is de van oorsprong Spaanse tempranillo, die hier nog te vaak als 'eenvoudig tafelwijntje' wordt beschouwd, maar wie de voortreffelijke prestigecuvée 'Zeta' heeft geproefd van Zuccardi, weet waartoe deze druif in staat is, met name als mengpartner.

In wit is het vooral de Argentijnse chardonnay die op de wereldmarkt terrein verovert. Een belangrijke bodega als Catena bijvoorbeeld exporteert nu al méér chardonnay dan malbec en dat in alle prijsvorken. Hoe hoger de chardonnay-wingerd zich situeert, hoe meer kans dat hij als een bourgogne geurt en smaakt; hoe lager, hoe meer Nieuwe Wereld qua stijl, met vaak (te) hoge alcoholpercentages. Maar ook sauvignon blanc en pinot gris zien hun populariteit in Argentinië stijgen.

* Nieuwe blends

Alle observatoren en kenners zijn het erover eens: blending, het mengen van appellaties, streken, wijngaarden, druivenklonen of -variëteiten, is nu hét hete thema in de Argentijnse wijncultuur. Vooral in rood, waarbij de malbec doorgaans als ruggengraat (40 à 60%) wordt gebruikt voor de mix, meestal in dialoog met cabernet sauvignon, die meer tannine en structuur in het fruitgeheel brengt. Zo verwerkt de Franse steroenoloog Michel Rolland, die allang een oogje op én voetje aan de grond heeft in Argentinië, in zijn luxecuvée Clos de los Siete 50% malbec met 30% cabernet plus telkens 10% merlot en syrah. De reeds genoemde 'Zeta' draait dan weer rond 70% malbec en 30% tempranillo. En bij Bodega Norton redeneren ze voor hun 'Privada' eerder op zijn Bordeauxs, met malbec, merlot en cabernet sauvignon als partners. Dáár ligt volgens ons de commerciële piste die Argentinië de komende vijf jaar nog hoger op de wijnhitparade zal laten klimmen: het uitdokteren van evenwichtige blends. Als ze ondertussen in al hun enthousiasme maar niet vergeten ook de prijzen in bedwang te houden. n

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234