Maandag 25/10/2021

Taalzuiverheid kost De Lijn een fortuin

Hotelketen Etap adverteert op bussen en trams met de slogan Rooms from 49 €. Overal, behalve in Vlaanderen. De Lijn heeft berekend dat de verscherpte controles op anderstalige reclame jaarlijks 2,9 miljoen euro gaan kosten.

De nv LijnCom, de reclameregie van De Lijn en een dochter van De Lijn, werd gesticht in 2006. De Vlaamse regering liet in artikel 3 bepalen dat de vennootschap zou optreden als reclameregie, 'met dien verstande dat bij de reclamevoering de Nederlandse taal de voertaal moet zijn'. Op basis van dat artikel wordt De Lijn sinds ongeveer een jaar bestookt met klachten van organisaties als de vzw Taalrespect uit Overijse. Is het nu het dancefestival Laundry day, de kledinglijn Forever 21 of de Britney Spears Femme Fatale tour: telkens weer volgen klachten. Volgens de eigen statuten hoort LijnCom deze campagnes ook te weigeren.

Taalrespect vond gehoor bij de Vlaamse ombudsman Bart Weekers. Minister van Mobiliteit Hilde Crevits (CD&V) beloofde in september in het Vlaams parlement scherpere controles op naleving van de statuten. Sindsdien wordt LijnCom verplicht om steeds moeilijker te doen tegen kandidaat-adverteerders. Nadat eerder een campagne van de Franse film Omar m'a tuer werd geweigerd, gebeurde dat ook met een campagne van de provincie Vlaams-Brabant voor taallessen Nederlands.

"Hoe kun je nu een publiek bereiken voor een lessen Nederlands als dat enkel mag in het Nederlands?", zegt een bron bij De Lijn. "Laatst was er de Antwerpse hogeschool Lessius-Artesis, die een campagne wou lanceren met de slogan New kid in town. We moesten hen vragen of dat eventueel ook 'Nieuw kind in de stad' mocht zijn. Na een ellenlange discussie mocht de anderstalige campagne voor taallessen in Vlaams-Brabant dan toch, bij uitzondering."

LijnCom heeft nu intern de waarde berekend van alle campagnes die het afgelopen jaar het voorwerp uitmaken van klachten van de vzw Taalrespect. Indien al deze campagnes wegvallen, verliest De Lijn jaarlijks voor 900.000 euro inkomsten. Worden ook de (deels) anderstalige campagnes meegerekend die tot dusver ontsnapten aan het waakzame oog van de vzw Taalrespect, dan komt daar nog eens 2.050.000 euro bij. Het bedrijf vreest een verlies van 2.950.000 euro per jaar: meer dan een derde van de totale omzet. "De berekening lijkt ruim", zegt een bron bij De Lijn. "Vergeet niet: sommige adverteerders laten ons nu al links liggen. Je kunt met een filmdistributeur geen ernstig gesprek voeren over hoe The Hobbit kan worden omgezet in het Nederlands. Bij TEC en de Brusselse vervoersmaatschappij MIVB kent men deze problemen niet. Dus verschuiven de budgetten gewoon."

Maandag is een vergadering gepland tussen de directie van LijnCom en minister Crevits. "Wij gaan vragen om de statuten te veranderen", zegt Jos Geuens, voorzitter van de raad van bestuur van LijnCom. "Wij dreigen in rechtszaken te verzeilen met adverteerders die zullen aanvoeren dat het weigeren van anderstalige campagnes ongrondwettelijk is. Overheidsdiensten hebben zich strikt aan de taalwetten te houden, adverteerders niet. Daar is rechtspraak over, en een advies van de Vaste Commissie voor Taaltoezicht. De statuten van De Lijn stroken niet met de grondwet en we kunnen dat beter veranderen."

Minister Crevits zinspeelde eind september op een mogelijke versoepeling, waarbij uitzonderingen zouden kunnen worden toegestaan voor Engelstalige of Franse filmtitels. Ze oogstte protest bij Vlaams parlementslid Lies Jans (N-VA): "Dat zou de deur openzetten voor meer." Op het kabinet-Crevits wilde men gisteren niet vooruitlopen op de vergadering. "Wij staan open voor discussie. Komt er een voorstel, dan zullen wij luisteren."

De Lijn moet volgend jaar op zoek naar 4 miljoen euro extra inkomsten.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234