Vrijdag 24/01/2020

vluchtelingen

Syriëstrijders en zware criminelen kunnen weldra vluchtelingenstatus verliezen

Beeld BELGA

Erkende vluchtelingen die in Syrië of elders gaan strijden, een gevaar vormen voor de samenleving of ernstige misdrijven hebben gepleegd, zullen binnenkort hun vluchtelingenstatus kunnen verliezen. De Kamercommissie Binnenlandse Zaken zette daartoe vandaag het licht op groen.

"Gevaar voor nationale veiligheid"

Met zijn wetsontwerp biedt staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken (N-VA) het Commissariaat-Generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen (CGVS) de mogelijkheid om het vluchtelingenstatuut of subsidiaire bescherming te weigeren of af te nemen bij mensen die "een bedreiging vormen voor de samenleving of de nationale veiligheid".

Concreet viseert Francken definitief veroordeelden voor een ernstig misdrijf en mensen waarbij er "redelijke gronden" bestaan om hen te beschouwen als een "gevaar voor de nationale veiligheid". Hetzelfde geldt voor wie in eigen land een misdrijf heeft gepleegd waar in België een celstraf op staat.

Volgens Francken zouden op dit moment welgeteld vijftien Syriëstrijders de vluchtelingenstatus genieten. Vijf zijn nog ter plaatse, eentje is onderweg naar ginds en negen zijn al teruggekeerd. "Niet echt veel dus", oordeelde Ecolo-Kamerlid Benoît Hellings, die het wetsontwerp als "louter symbolisch" afdeed. Het afnemen van de status verhindert immers niet dat iemand naar Syrië kan vertrekken. Waarop de N-VA'er repliceerde dat naar België terugkeren in elk geval niet meer zal lukken

Beeld AP

Willekeur?

Kritiek op de achterliggende bedoeling was er nauwelijks, maar ook binnen de meerderheid stelde men zich vragen bij het vage taalgebruik in het wetsontwerp. Coalitiepartners CD&V en Open Vld vroegen Francken dus minstens meer duidelijkheid te geven bij wat hij precies bedoelt met termen als "ernstig misdrijf" en "gevaar voor de nationale veiligheid".

Dezelfde vrees leeft bij de oppositie, die waarschuwde voor willekeur. "Het lijkt alsof u krampachtig zoekt naar nieuwe gronden om meer mensen het land uit te krijgen", zo stelde Groen-Kamerlid Wouter De Vriendt het nog wat scherper, hamerend op het vermoeden van onschuld. PS-collega Nawal Ben Hamou onderstreepte dat het om mensen in een erg precaire situatie gaat. Doeltreffend, gericht en precies werken, is dus de boodschap.

Misbruik?

Bij vage regels dreigt niet alleen willekeur, maar ook misbruik, klonk het. "Misschien hebt u wel goede bedoelingen, maar deze wetgeving zal ook na u blijven bestaan", aldus sp.a-Kamerlid Monica De Coninck. "We mogen dus wel bang zijn dat dit ontwerp gebruikt zou kunnen worden voor minder nobele doelstellingen." CdH-Kamerlid Vanessa Matz stelde voor daarom dezelfde taal te hanteren als bij het strafbaar stellen van terrorisme en terreurdaden, "want daar gaat het hier uiteindelijk toch om".

Francken vreest echter geen problemen. "Het geldt uiteraard niet voor een kruimeldief, maar wel voor moordenaars of zware verkrachters", zei hij, beklemtonend dat het CGVS erg zorgvuldig zal omgaan met zijn nieuwe bevoegdheden. Bovendien duiken de termen uit zijn ontwerp ook nu al op in de vreemdelingenwet. En ook de Raad van State had volgens hem geen kritiek op de terminologie.

Onverwijderbaren? Gezinnen?

Ander heikel punt zijn vluchtelingen die niet teruggestuurd kunnen worden, omdat het internationaal recht dat niet toelaat bij gevaar op vervolging of als ze dreigen vermoord te worden. Francken erkende het probleem, maar zei dat het zich ook elders al stelt. "En dat betekent toch niet dat we hen moeten erkennen en papieren moeten geven", wierp hij op.

En wat met het gezin van een geviseerde vluchteling en het grondrecht op een gezinsleven? Francken verzekerde dat dit steeds "geval per geval" beoordeeld zal worden door het commissariaat-generaal. Al sloot hij niet uit dat in sommige gevallen het hele gezin door de maatregel getroffen zou worden.

Uiteindelijk stemde de meerderheid voor het wetsontwerp, terwijl oppositiepartijen PS, sp.a, Groen, Ecolo en cdH zich onthielden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234