Zaterdag 26/09/2020

Luchtvaart

Studie: de kans om Covid-19 op te lopen op het vliegtuig, is kleiner dan je denkt

Beeld EPA

In onze bubbel is maar plaats voor 5 mensen, maar in het vliegtuig zit je met tientallen onbekenden samen in een zeer krappe ruimte. Vragen om problemen? Toch niet, stelt een recente studie. ‘De kans om aan boord Covid-19 op te lopen, is relatief beperkt.’

De basisregels om een infectie te voorkomen - afstand houden en contacten beperken - zijn in een vliegtuig uiteraard moeilijk op te volgen. Een perfecte broeihaard voor het coronavirus, zou je dus denken. Ook ‘onze’ experts stelden eerder er niet gerust in te zijn. Marc Van Ranst noemde vliegen “een te groot risico”. “Het gaat om een lange periode, met veel mensen en daarrond hangt ook nog een erg contactrijk gebeuren”, zei ook Erica Vlieghe.

Toch zijn er sinds het begin van de pandemie maar weinig aangetoonde besmettingen aan boord van een vliegtuig gedocumenteerd.

De enige gekende grote besmetting dateert van 2 maart. Op een vlucht van het Verenigd Koninkrijk naar Vietnam heeft één passagier vermoedelijk 14 andere reizigers en een bemanningslid besmet. Andere gekende gevallen hadden minder impact. Op een vlucht van Tel Aviv naar Frankfurt in dezelfde maand raakten 2 passagiers geïnfecteerd door een groep toeristen die in contact was geweest met een besmette hotelmanager.

1 op 4.300

Arnold Barnett, professor statistiek aan de Amerikaanse universiteit MIT, berekende hoe groot het risico op een besmetting aan boord nu juist is, en het resultaat van zijn studie is enigszins hoopgevend. Volgens zijn berekeningen bedraagt het risico om besmet te worden op een korteafstandsvlucht in de Verenigde Staten maar 1 op 4.300. 

Zijn berekeningen zijn gebaseerd op een 2 uur durende vlucht binnen de VS, aan boord van een vliegtuig met 3 stoelen aan beide zijden van het gangpad, zoals in een Airbus 320 of een Boeing 737, en ervan uitgaand dat iedereen een mondmasker draagt. Wordt in elke rij dan nog eens de middelste stoel vrijgelaten, dan daalt het risico tot 1 op 7.700.

Barnett wijst erop dat het risico nog lager kan liggen in vliegtuigen waar de capaciteit niet volledig benut is, of in andere delen van de wereld met een lager besmettingsrisico.

Verse lucht

Een mogelijke verklaring voor het schijnbaar lage risico is dat de lucht in moderne vliegtuigcabines elke 2 à 3 minuten vervangen wordt door nieuwe, verse lucht. De meeste vliegtuigen zijn uitgerust met luchtfilters die tot 99,99 procent van de deeltjes opvangen.

Daarnaast gelden in de sector strikte maatregelen, zoals het verplicht dragen van mondmaskers, temperatuurmetingen en grondigere schoonmaakbeurten. Het zou kunnen verklaren waarom op 31 maart geen enkele van de 328 passagiers en bemanningsleden positief testte, nadat op een vlucht van de VS naar Taiwan was gebleken dat 12 reizigers symptomen van het coronavirus vertoonden.

Beeld EPA

“De meeste dingen zijn nu gevaarlijker dan voor Covid-19, en luchtvaart is geen uitzondering”, legt professor Barnett uit aan CNN. “Maar er moet al veel verkeerd gaan voor je besmet kan worden: er moet een Covid-19-patiënt aan boord zijn. Die patiënt moet dicht in je buurt zitten. Hij moet besmettelijk zijn, en zijn mondmasker moet die besmetting ook nog eens doorlaten.”

Veiligste plek

Wat is de veiligste plek in het vliegtuig? Veel verschil is er volgens Barnett niet. “De mensen die je kunnen besmetten zijn de passagiers die naast je zitten in dezelfde rij, en in mindere mate de mensen in de rij achter je en voor je. Statistisch gezien is in een vol vliegtuig een zitje aan het venster iets veiliger dan in het midden of aan het gangpad, simpelweg omdat je daar minder mensen rondom je hebt. Maar het verschil is verwaarloosbaar.”

Hoewel het volgens verschillende luchtvaartmaatschappijen economisch niet haalbaar is, pleit de professor ervoor de middelste stoel in elke rij open te laten om het risico verder te verkleinen. Hij raadt reizigers ook aan bovenop hun mondmasker een gezichtsscherm te dragen. “Een scherm bedekt je ogen, neus en mond, en verkleint dus het risico dat anderen je besmetten. Het risico is al klein, maar zo maak je het nog kleiner.”

Toch kiest Barnett, op 72-jarige leeftijd, er zelf voor om voorlopig niet het vliegtuig te nemen. Pas wanneer er een vaccin of een behandeling is, zo benadrukt hij, zal het weer comfortabel zijn om te vliegen.

Beeld via REUTERS
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234