Donderdag 24/06/2021

'Stop met dit slecht theater'

Al in 2010 kwam Peter Reekmans van LDD met een decreet om het kluwen van intercommunales aan banden te leggen. Hij werd weggehoond. Nu kan niemand meer om een oplossing heen.

Neen, Peter Reekmans, inmiddels burgemeester van Glabbeek, lacht vandaag niet in zijn vuistje. Daarvoor is de situatie hem te ernstig. De tsunami in de politiek rond de ondoorzichtige intercommunales en zijn talloze politieke mandatarissen bewijst vooral zijn gelijk. Tijd voor een inhoudelijk debat, én een plan.

Alle partijen vallen over elkaar, terwijl dit een collectieve verantwoordelijkheid is.

"Precies. Ik voer al tien jaar strijd, en vandaag lijkt de tijd eindelijk rijp voor een ernstig debat. Maar dan moet men eerst stoppen met elkaar verwijten te maken. Alle partijen hebben schuld aan dit systeem, dat compleet uit zijn voegen is gebarsten. Het schouwspel dat nu van links tot rechts wordt opgevoerd is slecht toneel. Men wil de publieke opinie nu duidelijk sussen door het over de postjes en de zogezegde schimmige 'nv'tjes' te hebben. De partijleidingen weten zeer goed dat hier het probleem niet zit. Zolang LDD in het parlement zat, werden deze zaken continu aangeklaagd. Met het verdwijnen van onze partij uit de parlementen zijn ook de laatste echte waakhonden van de democratie verdwenen."

Waar ligt de sleutel dan wel?

"Het eerste probleem is de particratie die deze graaicultuur heeft geïnstalleerd. Het is net doordat alle betaalde politieke mandaten jarenlang door Open Vld, CD&V, sp.a, Groen en N-VA als troostprijzen werden uitgedeeld, dat het aantal mandaten zo uit de hand is gelopen.

"De tweede reden waarom lokale politici zo tuk zijn op intercommunales is omdat ze deze kunnen gebruiken om verdoken gemeentebelastingen te innen via bijvoorbeeld de drinkwaterfactuur, de vuilniszak, enzovoort. En de derde reden is dat intercommunales steeds verder van hun bestaansreden zijn afgegleden. Als de gemeentebegroting bepaalde uitgaven niet meer toelaat, dan bieden intercommunales vaak de oplossing door te zorgen voor de nodige kredieten die niet in de meerjarenbegroting van de gemeente terechtkomen."

In uw plan gaan veel structuren op de schop.

"Vandaag hebben we met Farys, AWW, de Watergroep en Pidpa vier waterbedrijven in Vlaanderen. Omdat drinkwater al lang geen gemeentelijke kerntaak meer is, kun je perfect al deze intercommunales en de bijbehorende 736 politieke mandaten in één keer opdoeken door de vier drinkwaterbedrijven te hervormen tot één Vlaams drinkwaterbedrijf. Dat kan er eindelijk voor zorgen dat de drinkwaterprijs in Vlaanderen overal dezelfde wordt en dat de waterfactuur die de voorbije acht jaar met liefst 48 procent steeg weer betaalbaar wordt."

Eenzelfde oefening is mogelijk bij de energie-intercommunales.

"Onder de koepels van Eandis en Infrax vallen nog steeds 512 politici met een of ander mandaat in een raad van bestuur of directiecomité. Bovendien verschillen de distributietarieven nog steeds van de ene tot de andere regio. Ook hier kan één groot Vlaams energiedistributiebedrijf van worden gemaakt."

Het minst transparant, zo bleek deze week nog, zijn de onderliggende structuren.

"Met name de 'financieringsholdings' die geen intercommunale zijn, maar die als nv of cvba in het leven werden geroepen. Belastinggeld dient niet om mee te speculeren of om politici tegen een vergoeding bankier te laten spelen. Hoe goed politici en bankieren samengaat hebben we in een nog niet zo ver verleden kunnen ontdekken met de affaire-Dexia en de Gemeentelijke Holding. Deze moeten verdwijnen en de financiële middelen moeten worden uitgekeerd aan de gemeentevennoten."

Toch is niet alles slecht.

"Echte intergemeentelijke samenwerking, zoals afvalverwerking, crematoria, streekontwikkeling of de sociale economie mogen we niet blindelings opdoeken. Maar in het aantal politieke mandaten moet wel fors worden gesnoeid. We moeten evolueren naar maximaal één mandaat voor elke vennoot. En als de bevoegde schepenen deze mandaten onbezoldigd invullen, bespaar je niet enkel op de zitpenningen, maar breng je ook expertise aan."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234