Zondag 19/09/2021

Gezondheid

Stof in asperges is doping voor borstkanker. Maar stop daarom niet met ze te eten

Asparagine, een stof die ons lichaam aanmaakt maar ook in asperges en andere voeding zit, verhindert uitzaaiing van borstkanker bij muizen. Beeld rv
Asparagine, een stof die ons lichaam aanmaakt maar ook in asperges en andere voeding zit, verhindert uitzaaiing van borstkanker bij muizen.Beeld rv

Borstkanker zaait minder snel uit wanneer je een aminozuur in het lichaam dat ook in asperges zit blokkeert, zo toont onderzoek bij muizen. ‘Eet geen asperges meer!’, klinkt het meteen, maar het is iets ingewikkelder. ‘Een belangwekkende bevinding, al weten we nog niet of dit ook bij mensen zal gelden en is het nutteloos om nu asperges te weren’, zegt oncoloog Hans Wildiers (KU Leuven).

Asparagine is een ‘aminozuur’: een stof die ons lichaam zelf aanmaakt als bouwsteen voor eiwitten. Alle cellen hebben het nodig om te leven. Het zit ook in asperges, vandaar de naam, maar eveneens in onder andere rundvlees, gevogelte, eieren, vis, vele soorten groenten, noten, aardappelen. En het is misschien een belangrijk puzzelstuk in de strijd tegen borstkanker, zo schrijven wetenschappers van het Britse Cancer Research UK Cambridge Instituten het wetenschappelijk topblad Nature.

Want wanneer ze asparagine blokkeerden bij labomuizen met een erg agressieve borstkanker, slaagde die er veel minder in om te gaan uitzaaien. Met L-asparaginase, medicatie die de asparagine afbreekt, kreeg de kanker het veel moeilijker om uit te zaaien naar andere organen. L-asparaginase is een van de oudste vormen van chemotherapie en werd in de jaren vijftig ingezet bij kinderen met leukemie.

Asparaginevrij dieet

Wanneer de muizen een asparaginevrij dieet kregen, was het voor de borstkanker eveneens lastiger om uit te zaaien , zij het in iets minder mate. Omgekeerd versnelden de uitzaaiingen wanneer de muizen met borstkanker meer asparagine binnenkregen via hun eten of er meer van gingen aanmaken door dat proces te stimuleren.

En uitzaaiingen naar lever, botten, longen voorkomen is cruciaal. Want het is daaraan dat nog altijd een minderheid van de borstkankerpatiënten sterft. In ons land krijgen jaarlijks ruim tienduizend vrouwen de diagnose borstkanker en sterven er iets meer dan tweeduizend aan de ziekte.

Het team ontdekte in gegevens over menselijke tumoren ook dat borstkankertumoren die de meeste asparagine aanmaken, het vaakst uitzaaien. Het aminozuur lijkt borstkanker met andere woorden te doperen zodat de kwaadaardige cellen sneller via het bloed naar andere organen kunnen trekken.

Het lijkt er allemaal op te wijzen dat het weren van asparagine zou kunnen helpen voorkomen dat een primaire borstkanker evolueert naar een veel gevaarlijker uitgezaaide borstkanker.

“Dit onderzoek is belangrijk want het wijst op een heel specifiek biochemisch aanknopingspunt om uitzaaiingen af te remmen, iets waar we uiteraard naar zoeken. En het is ook een van de erg zeldzame keren dat er wetenschappelijke gronden zijn om aan te nemen dat er een mogelijk een verband is tussen voeding en uitzaaiing van kankercellen afremmen”, zegt Hans Wildiers (KU Leuven), oncoloog gespecialiseerd in borstkanker.

"Veel patiënten vragen hoe ze hun dieet moeten aanpassen, maar voeding heeft in het algemeen geen impact op uitzaaiingen terugdringen. We zoeken wel naar dat verband en dit is een van de eerste keren dat onderzoek op een hypothese in die richting wijst."

Maar de expert gruwt ervan dat er op nieuwssites meteen dingen te lezen zijn als: ‘Borstkankerpatiënten, eet geen asperges meer’ of ‘Voorkom borstkanker met asperges'. Wildiers: “Ik vrees dat sommige patiënten en mogelijk ook gezonde mensen dat ter harte zullen nemen. Begrijpelijk tegenover een ziekte waar je zo weinig grip op hebt, maar momenteel is er absoluut geen bewijs dat geen asperges of groenten meer eten je behoedt voor borstkanker.”

Muizen zijn geen mensen

Zo gaat de bevinding enkel over uitzaaiingen en is er niets dat zegt dat asparagine afblokken ook primaire borstkanker kan voorkomen. Maar vooral: het is niet omdat iets bij muizen werkt, dat dat ook bij mensen zo is. Wildiers: “Pas wanneer we dit verband ook zien bij een grote groep patiënten waarvan de ene helft wel en andere helft geen asparaginebeperkende behandeling krijgt, weten we of dit ook bij de mens relevant is. Zo kan het immuunsysteem van muizen danig anders werken dan het onze, zeker als ze kunstmatig zijn aangepast voor de efficiëntie van de studie.”

Bovendien denken de auteurs vooral aan nieuwe medicatie, omdat die in het onderzoek nog beter werkte. Een nieuw medicijn dat niet zozeer de stof afbreekt zoals L-asparaginase, maar dat de aanmaak ervan volledig stillegt als mocht blijken dat dat ook bij mensen helpt, zou voor hen het meest gedroomde resultaat van dit onderzoek zijn. En het zou veel praktischer zijn dan een ‘asparaginevrij’ dieet voor borstkankerpatiënten, omdat de stof dus in ontelbaar veel voedingsmiddelen zit.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234