Maandag 16/05/2022

'Steriliseren en trouwen of weigeren en naar de psychiatrie'

Veroordeelde gynaecologe verschijnt binnenkort in gelijkaardige zaak

Brussel

Eigen berichtgeving

Cathy Galle

Tegen de gynaecologe die woensdag veroordeeld werd wegens het ongevraagd steriliseren van een zwakbegaafde vrouw, loopt nog een tweede rechtszaak voor gelijkaardige feiten. Deze keer bij een normaal begaafde maar kansarme vrouw die door de instelling waarin ze verbleef verplicht werd de ingreep te ondergaan. Ingrid van Buster (43) startte drie jaar geleden een burgelijke procedure tegen zowel de instelling als de gynaecologe, in de hoop een schadevergoeding te krijgen. De zaak komt binnenkort voor de rechtbank van Turnhout.

De uitspraak van de Turnhoutse rechter woensdag was uniek. Het was de eerste keer dat een dokter veroordeeld werd wegens het uitvoeren van een sterilisatie-ingreep zonder toestemming van de patiënt. De vrouw, Louisa Schellekens, werd vijftien jaar geleden bij de bevalling van haar derde kindje zonder haar medeweten gesteriliseerd. De vrouw en haar man zijn zwakbegaafd en werken in een beschutte werkplaats.

De burgerlijke rechter nam geen genoegen met de redenering van de Turnhoutse gynaecologe Frida Dockx dat ze het "uit morele en medische overwegingen" nodig vond om tot de ingreep over te gaan. De rechter had een striemend vonnis klaar waarin ze fel uithaalde. Ze stelde onomwonden dat deze praktijken "roken naar het Derde Rijk".

Het recente vonnis sterkt Ingrid van Buster alvast in haar strijd. Ook zij werd vijftien jaar geleden door dezelfde gynaecologe gesteriliseerd. Onder dwang. In de instelling waar de vrouw toen verbleef, had ze een jongen leren kennen met wie ze graag wou trouwen. Een paar dagen voor het huwelijk werd ze echter ontboden bij de sociale dienst van de instelling. "De sociaal assistent en de directrice zeiden me doodleuk dat ik gesteriliseerd moest worden. Ik wist niet wat ik hoorde. Ik wilde graag kinderen hebben, maar ze zeiden dat ik ongeschikt was om kinderen groot te brengen. Ook mijn verloofde was volgens hen niet in staat om vader te worden. Ik was volledig van de kaart. Ik kon kiezen, zeiden ze. Me laten steriliseren en trouwen met mijn verloofde, of mij verzetten en dan zouden ze ervoor zorgen dat ik in de psychiatrie terechtkwam."

De jonge vrouw koos voor de vrijheid en een leven met haar toekomstige man. Ze ondertekende onder dwang het papier dat de instelling het recht gaf haar te laten steriliseren. Een week later moest ze onder het mes. Ze werd door de huisarts verbonden aan de instelling naar dokter Dockx gebracht, die haar werk nogal grondig deed. De eileiders werden niet met één clip afgeklemd maar met twee, wat de ingreep meteen ook onomkeerbaar maakte.

"Na enkele dagen al begon het bij mij te knagen, maar ik wist niet wat ik moest doen. Toen ik over het onrecht klaagde, zei men mij dat ik een grote leugenaar was. Ik heb jarenlang geprobeerd om de juiste mensen te vinden die mij konden helpen. Bij het JAC in Turnhout konden ze me niet helpen. Vijf jaar later ging ik nog eens juridisch advies inwinnen bij het JAC. Toen zeiden ze mij dat een gerechtelijke procedure uitgesloten was omdat de zaak was verjaard. Tien jaar lang stond ik er helemaal alleen voor. Tot ik Jan Vanhaelen ontmoette."

Vanhaelen is voorzitter van Sarah, de beweging voor een betere wereld, een vzw die een stem wil geven aan patiënten die zich onheus behandeld voelen door de geestelijke gezondheidszorg. Hij publiceerde eerder al ophefmakende boeken als Rosalie Niemand vertelt en Moeders meisje en bracht in 1997 ook Boontje uit, een boek dat gebaseerd is op het verhaal van Ingrid.

"Jan wees mij erop dat een zaak voor de burgerlijke rechtbank pas verjaard is na 30 jaar. In 1997 ben ik dan de procedure gestart. Voor mezelf, om gerechtigheid te krijgen. Maar ook om te voorkomen dat andere vrouwen hetzelfde moeten doormaken als ik. Want ik ben zeker niet de enige. Ik heb altijd kindjes gewild. Nu is het voor mij te laat. Misschien kan ik nog andere vrouwen redden."

De gynaecologe deed haar werk grondig en klemde de eileiders af met twee clips, wat de ingreep onomkeerbaar maakte

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234