Vrijdag 24/01/2020

Steels wint hellerit vol drama en suspense

Prachtig natuurlijk, hoe Tom Steels in Saint-Nazaire de beste sprinters ter wereld autoritair de baas bleef. Schitterend ook, hoe de Est Jaan Kirsipuu knokt voor iedere seconde en ieder punt en zo drager is van groen én geel. Maar dat zijn al bij al de 'details' in een memorabele dag. Wat de renners tussen Challans en Saint-Nazaire toonden, was Tour de France met hoofdletters, een daverend sportief antwoord waaraan het wielrennen zo'n nood heeft na een vol jaar van rampspoed en schandaal.

saint-nazaire.

Walter Pauli / Tony Landuyt

Ook al is Hennie Kuiper sinds '97 geen ploegleider meer, hij is en blijft een van de beste wielerkenners die in de Tour-karavaan meereizen. Op de winderige parking in Challans spiedt hij monkelend de hemel af: "Dit is een prachtige rit om eens wat te proberen. Een flinke wind, mooi langs de zee fietsen, ik zou wel geweten hebben wat te doen. Waaiertje maken, aanvallen. Lukt het, sla je een prachtige slag. Mislukt het, maak je ten minste de klimmers zenuwachtig, durven ze niet meer achterin het peloton meedrijven. Zoiets vergaten ze vorig jaar trouwens met Pantani te doen." Kuiper spreekt trouwens uit ondervinding: in de Vuelta '83 port hij tijdens zo'n windrit Bernard Hinault aan, op dat ogenblik in een precaire situatie voor de eindzege, om samen met hem 'waaiertje' te spelen. Aan het eind van de dag likten de Spanjaarden hun wonden (minuten hadden ze verloren) en kon Hinault zich opmaken voor zijn tweede Vuelta-winst.

Mapei-sportdirecteur Patrick Lefevere had hetzelfde voorgevoel als Kuiper ("Ik heb mijn renners voor de start gezegd bijzonder attent voorin mee te fietsen: wind, er kan altijd wat gebeuren"), Lotto-adjunct Jef Braeckeveldt stond er nogal sceptisch tegenover: "Waaiers, dat bestaat bijna niet meer."

Het is maar wat je een waaier noemt. In de aanloop naar de beruchte Passage du Gois (na 80 kilometer), een stuk weg in barslechte staat, bij hoog tij berijdbaar, bij laag tij onder water en dus permanent glibberig en glad, gingen er vijftien man, knokkend tegen de wind, aan de haal. Daarbij belangrijke namen: gele trui Armstrong, zijn opponent Kirsipuu, maar ook Mario Cipollini en de zeer bedrijvige Axel Merckx. De aanval was ingezet, er zou bikkelhard gereden worden.

En geen grote wedstrijd zonder drama. Voor het peloton werd die Passage du Gois een inferno. Een combinatie van glibberigheid, brokkelig wegdek, hevige windstoten en een immer opdringerig publiek leidde tot een ketting van valpartijen. Tour-directeur Jean-Marie Leblanc weigert al jaren zijn Tour-peloton nog één meter te laten fietsen over de kasseien rond Roubaix (wegens te onveilig voor een jagend peloton), maar deze Passage du Gois moest soms niet veel onderdoen voor het Bos van Wallers.

De tol was dan ook hoog. Te hoog, in menselijk opzicht. Jonathan Vaughters (US Postal, winnaar van de Route du Sud) en Marc Wauters (Rabobank, winnaar van de Ronde van Engeland en Luxemburg), sloegen hard neer en moesten naar het ziekenhuis, respectievelijk met kwetsuren en lichte shock, en gekneusde ribben.

Ook sportief vielen er slachtoffers. Mee door de valpartijen brak het peloton in vele groepjes, die al snel aaneensloten tot twee grote bendes, die tegen maximale snelheid richting Saint-Nazaire stoven. Achteraan zaten Giro-winnaar Ivan Gotti, Alex Zülle, nog zo goed in de proloog, ex-wereldkampioen Laurent Brochard, en de gevallen engel van Nederland, Michael Boogerd. Die laatste eretitel moet letterlijk begrepen worden. Al lang voor de Passage du Gois was Boogerd gevallen en kreeg hij bijstand van de Tour-arts. In de Passage kwakte hij opnieuw neer. Met gescheurde kledij, een toegetakelde dij, het anders zo jongensachtige aangezicht vertrokken tot een grimas zoals Jeroen Bosch die ooit verzon: de ogen hol, de mond open, ontsierd door een akelig dikke lip, vol korsten geronnen bloed en plakkerig stof. Weg dromen, weg predikaten als 'opvolger van Joop Zoetemelk'. Boogerd was eerst gevallen, en dan strijdend ten onder gegaan.

Want gereden werd er, gevlamd en gejaagd. Vooraan had eerst aanstoker Lance Armstrong in de smiezen dat er een prachtzaak te doen was. In geen tijd hadden ook de Once's van Abraham Olano dat begrepen - Manolo Saiz zit niet zomaar in de volgwagen - en zij kregen de driftige steun van Cofidis (Julich) en Casino (Kirsipuu en Vinokoerov). Lieten zich slim meedrijven: Fernando Escartin, Laurent Dufaux, Pavel Tonkov, maar ook Richard Virenque. Van de Belgen waren, behalve Mapei-maats Merckx en Steels, alleen Mario Aerts en een opmerkelijke Fabien Dewaele (allebei Lotto-Mobistar) mee.

Achteraan gingen de geklopten er al even stevig tegenaan. Hoezeer Rabobank, Banesto en Polti echter ook hun best deden, ze naderden geen meter. Kilometers bleef de voorsprong schommelen rond de halve minuut. Maar ineens was de veer gebroken, liep de achterstand op tot onvoorstelbare proporties. Na 110 kilometer bedroeg het verschil 1'10", na 121 kilometer 2'07", op de brug bij het binnenrijden van Saint-Nazaire meer dan vier minuten, een handvol kilometers verder, bij de aankomst in dezelfde stad, ruim 6'03". Daarbij ook Kurt Van de Wouwer en Geert Verheyen, twee Lotto's die graag een goed klassement wilden rijden. "En dat kunnen we nu wel vergeten." Een derde groep, met Laurent Brochard maar ook met Rik Verbrugghe, opmerkelijk tijdens de proloog maar toen gelukkig zo verstandig om vol te houden dat hij de Tour 'van dag tot dag' zou bekijken.

Dat Steels die rit won met een adembenemende prestatie, dat sterke Jaan Kirsipuu geel en groen verzamelde, het viel in Saint-Nazaire allemaal licht uit bij het nieuws van de dag: dat het peloton pers en publiek had getrakteerd op een rit vol geschiedenis, koers met allure, kortom, sport waar Tour en wielrennen al een vol jaar naar hongeren.

Combinatie van glibberigheid, brokkelig wegdek, hevige windstoten en immer opdringerig publiek leidt tot ketting van valpartijen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234