Maandag 22/07/2019

standpunt

De Vlaamse judofederatie heeft iets uit te leggen. Als de krachtige getuigenissen van enkele ex-judoka's kloppen - en er zijn weinig redenen om hun woorden in twijfel te trekken - dan heeft de bond een topcoach opnieuw in dienst genomen van wie ze had kunnen en moeten weten dat hij een geschiedenis van misbruik meesleept.

Dit is, valt te vrezen, het topje van de ijsberg. De coach in kwestie is niet de enige ooit in de sport die van zijn gezagspositie misbruik gemaakt heeft bij minderjarigen. Judo, een harde sport met intens lijfelijk contact, is niet de enige sport waarin jonge mensen misbruikt zijn. Vlaanderen is niet de enige plek ter wereld met getuigenissen over misbruik in de sport. De Verenigde Staten, Groot-Brittannië, Nederland ... Elk westers land draagt stilaan zijn eigen sportkruis.

Na de kerk raakt met de sport zo een tweede pijler van onze cultuur ernstig beschadigd door verhalen van misbruik en het gedogen of verdonkeremanen ervan. Daar eindigt het niet, zo leert alweer het buitenland. School, jeugdbeweging, de entertainmentsector ... We moeten stilaan aannemen dat elke plek in de samenleving waar volwassenen en minderjarigen elkaar treffen zijn eigen duistere geschiedenis van misbruik kent.

Dat is geen prettige vaststelling. Er zit een pijnlijke parallel tussen kerk en sport in de reactie op de openbaring van het misbruik. In de sector zelf gaat de kop in het zand: het zijn oude verhalen, uitzonderingen, er gaat ook veel goed ... En in de bredere samenleving staat dan weer geen maat op de verstomming: wie had dat nu kunnen denken, zeg, van die priesters en trainers?

Tja. Als we heel eerlijk zijn met onszelf en met elkaar zit ook in die reactie van de buitenwereld veel hypocrisie. Dat is een lastige boodschap, maar toch. Elke streek, elke gemeenschap heeft zijn verhalen van jarenlang toegedekt misbruik. Iedereen kent wel zulke affaires: over de leraar die je beter vermeed, de voetbalvoorzitter die de jeugd tijdens het douchen kwam aanmoedigen, die 'rare' jeugdleider die tot zijn veertigste in de beweging bleef, noem maar op. Jammerlijk herkenbaar voor velen, maar het taboe bleef decennialang intact.

Tot nu. Dat is te danken aan de centralere rol die slachtoffers hebben gekregen in onze kijk op gerechtigheid. In de oude maatschappelijke hiërarchische structuur was gezag allesbepalend. Als het misbruik bij het gezag zelf zit, blijft het toegedekt. Dat gold voor het gezin, de school, de sportclub, de kerk.

Vast en zeker is er vandaag ook nog misbruik. Daar kan niet streng genoeg tegen opgetreden worden. Maar de discrete tolerantie is wel weg.

Hoe pijnlijk ook de verhalen zijn die nu naar boven komen: dat is toch al vooruitgang.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden